Kamerlid Charlotte Verkeyn (N-VA)

Mondelinge vragen

De 10 meest recente vragen gesteld door Charlotte Verkeyn in de plenaire vergaderingen.

• Vraag: De uitgestelde inwerkingtreding van het nieuwe Strafwetboek

  De uitgestelde inwerkingtreding van het nieuwe Strafwetboek
  

  Beantwoord door

  cd&v Annelies Verlinden (Minister van Justitie)
  

  op 9 juli 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Charlotte Verkeyn waarschuwt dat de invoering van het nieuwe Strafwetboek per 1 september daders van zware financiële misdrijven zoals kinderprostitutie en phishing mogelijk 40 keer lagere boetes laat ontlopen, wat volgens haar onaanvaardbaar is voor slachtoffers en hoorzittingen bevestigen dit risico. Annelies Verlinden benadrukt dat de invoering grondig is voorbereid, stelt dat retroactieve strengere straffen juridisch onmogelijk zijn en wijst erop dat rechters illegale winsten toch kunnen ontnemen via verbeurdverklaring, waardoor uitstel overbodig en kostelijk zou zijn. Verkeyn bekritiseert dat slachtoffers geen baat hebben bij rechtsonzekerheid en dringt aan op spoedmaatregelen om lagere straffen te vermijden, zonder risico op procedurele vernietiging van vonnissen. Verlinden houdt vast aan de geplande datum, terwijl Verkeyn aankondigt dat collega’s amendementen zullen indienen om het probleem alsnog op te lossen.

  Charlotte Verkeyn:

  Mevrouw de minister, de inwerkingtreding van het nieuwe Strafwetboek werd uitgesteld tot 1 september als gevolg van enkele problemen. Een van die problemen kwam aan het licht toen wij het fiscaal strafrecht wilden aanpassen aan het nieuwe Strafwetboek. Met de invoering van de nieuwe straf, namelijk de geldstraf, zal men in principe veel zwaarder kunnen worden bestraft dan nu het geval is, maar die hogere straf mag niet worden toegepast voor feiten die vandaag worden gepleegd. Daders die vandaag feiten van kinderprostitutie, mensenhandel of grootschalige phishing plegen, dreigen er na 1 september mee weg te komen en kunnen tot 40 keer lagere geldboetes krijgen. Dat kan volgens mij onmogelijk de bedoeling zijn, net omdat het gaat om feiten die worden gepleegd met het oog op financieel gewin.

  Afgelopen week vonden er hoorzittingen plaats. Daarin is bevestigd dat dat risico reëel is. Ook de collega’s D’Haese, De Wit en Van Vaerenbergh hebben al op dat risico gewezen.

  1 september komt snel dichterbij. Wat zal er gebeuren? Komt er nog een uitstel? Worden er nog maatregelen genomen? Zullen we de rechtbanken laten worstelen met die kwestie of zullen we aan slachtoffers, zoals in het dossier van vorige week over de grootschalige seksuele uitbuiting van minderjarige meisjes uit Nederland, moeten uitleggen dat de daders, die daar zeer veel geld aan hebben verdiend, zullen wegkomen met bijzonder lage geldboetes of, nog erger, dat ze door procedurekwesties misschien zelfs op vrije voeten zullen komen?

  Voor ons is het een ernstige kwestie en een ernstige bezorgdheid. Daarom is mijn oprechte vraag aan u, mevrouw de minister, wat ons na 1 september te wachten staat.

  Annelies Verlinden:

  Collega Verkeyn, op 1 september treedt inderdaad een nieuw strafrechttijdperk in. De inwerkingtreding van het nieuwe Strafwetboek is zeer grondig voorbereid. We hebben de flankerende federale wetgeving aangepast en er zijn talrijke opleidingen georganiseerd voor de stakeholders. Ook heeft de administratie er alles aan gedaan om alle noodzakelijke IT-aanpassingen tijdig in stelling te brengen.

  Wie naar aanleiding van een moeilijke en reeds lang bekende juridische discussie over de werking van het nieuwe strafrecht in de tijd voor verder uitstel pleit, gaat voorbij aan de vaststelling dat er bij de inwerkingtreding altijd een kantelpunt zal zijn, en komt niet tegemoet aan de politieke wil het nieuwe Strafwetboek zo snel mogelijk in werking te doen treden. Bovendien zou verder uitstel leiden tot verwarring en extra kosten.

  Inzake uw wetsvoorstel verwijs ik naar het advies van 22 april van de FOD Justitie. Op basis daarvan en op basis van de hoorzitting in de commissie voor Financiën kan moeilijk besloten worden dat er een elementair probleem is met de toepassing in de tijd van de geldstraf, die wordt berekend op basis van het voordeel uit het misdrijf.

  Ten eerste is er het beginsel dat een strengere Strafwet niet retroactief mag worden toegepast. Van die hogere rechtsnorm mag niet worden afgeweken. De vraag of de nieuwe geldstraf kan worden toegepast op feiten die gepleegd zijn voor 1 september, zal daarom uiteindelijk steeds door de rechter worden beoordeeld. Een uitstel van de inwerkingtreding zal aan dat vraagstuk niets kunnen veranderen.

  Ten tweede blijft onder het nieuwe Strafwetboek de verbeurdverklaring van onrechtmatige vermogensvoordelen mogelijk, zodat de rechter illegale winst steeds zal kunnen ontnemen. Er worden dus geen inkomsten of straffen mislopen.

  Uiteraard kijkt de strafrechtwereld met gezonde spanning naar de eerste schooldag van de inwerkingtreding, maar dankzij de voorbereidingen van alle justitiepartners kan de inwerkingtreding van het nieuwe Strafwetboek zo vlot mogelijk verlopen.

  Charlotte Verkeyn:

  Mevrouw de minister, slachtoffers van seksuele uitbuiting of omvangrijke phishing hebben er geen boodschap aan dat men in spanning wacht hoe de rechtspraak daarover zal oordelen. Ook onze fractie wil geen ruimte bieden aan rechtsonzekerheid door in de enkele dagen die ons aan het einde van het gerechtelijk jaar nog resten, maatregelen voor te stellen die het risico op een lagere financiële bestraffing indijken, maar die ertoe kunnen leiden dat in geval van procedure voor het Hof van Cassatie een volledig vonnis kan worden vernietigd en de dader in vrijheid kan worden gesteld. Wij hebben nog een aantal dagen om ons over de kwestie te buigen. Laat het even bezinken. Er bestaan oplossingen. Ik denk dat mijn collega’s amendementen zullen indienen, omdat we geen risico willen lopen.

• Vraag: De door Les Engagés voorgestelde rijkentaks en het risico op kapitaalvlucht

  Vraag: De door Les Engagés voorgestelde taks op de activa van bedrijven

  Vraag: De suggesties aan de inkomstenzijde om de bloedrode begroting recht te trekken

  Vraag: De zoektocht naar nieuwe fiscale ontvangsten

  Vraag: De inspanningen van de rijkste 5 %: sociale rechtvaardigheid, evenwicht en voorstellen

  economie en werk

  De door Les Engagés voorgestelde rijkentaks en het risico op kapitaalvlucht
  De door Les Engagés voorgestelde taks op de activa van bedrijven
  De suggesties aan de inkomstenzijde om de bloedrode begroting recht te trekken
  De zoektocht naar nieuwe fiscale ontvangsten
  De inspanningen van de rijkste 5 %: sociale rechtvaardigheid, evenwicht en voorstellen
  Fiscale hervormingen en sociale rechtvaardigheid in België summaryExplanation

  Beantwoord door

  cd&v Vincent Van Peteghem (Minister van Begroting)
  

  op 25 juni 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Vincent Van Quickenborne (Open Vld) bekritiseert fel het voorstel van Les Engagés voor een rijkentaks op vermogens boven 500.000 euro, dat volgens hem zelfstandigen en ondernemers oneerlijk treft en welvaartcreatie ondermijnt, terwijl François De Smet (MR) het idee principieel verdedigt mits onderscheid tussen "werkend kapitaal" (ondernemers) en "slapend kapitaal" (renteniers). Sofie Merckx (PTB) juicht de maatregel toe als langverwachte "justice fiscale" en pleit voor een drempel van 5 miljoen euro, terwijl N-VA (Verkeyn) en Open Vld elke vermogensbelasting afwijzen als schadelijk voor investeringen en economische groei. Minister Van Peteghem (CD&V) belooft objectieve analyse van alle voorstellen, maar neemt geen standpunt in, terwijl Les Engagés (Nuino) benadrukt dat alleen de "breedste schouders" moeten bijdragen, zonder ondernemers te straffen. De discussie draait uiteindelijk om de spanningsveld tussen fiscale rechtvaardigheid, economische groei en de vraag wie de begrotingslasten moet dragen.

  Vincent Van Quickenborne:

  Mijnheer de voorzitter, collega's, de zelfstandigen en de ondernemers zijn het beu. Ze worden langs alle kanten gepluimd. Eerst was er de afschaffing van de federale woonaftrek, dan heeft men de effectentaks verdubbeld en de roerende voorheffing op kleine vennootschappen (VVPRbis) met 30 % verhoogd. Daarna kwam de meerwaardetaks en toen ik dacht dat het plafond bereikt was, kwam daar plots de rijkentaks. Ik vroeg me af of dat van de PVDA, van de communisten kwam, maar dat was niet het geval. Ik vroeg me af of dat dan misschien van de neocommunisten van Vooruit kwam, maar neen, het kwam ook niet van hen. De rijkentaks kwam van de centristen, van Les Engagés, Ecolo in de peau van een mouton .

  Het voorstel van Les Engagés is waanzin. Iedereen die 500.000 euro vermogen of aandelen heeft, moet een rijkentaks betalen. Een zelfstandige die heel zijn leven spaart om een pensioen te hebben op het niveau van een ambtenaar, moet de rijkentaks betalen. Iemand met een vennootschap, een bakker, een beenhouwer, een architect, een aannemer, noem maar op, moet de rijkentaks betalen. Vous êtes devenu fou ? Bent u gek geworden bij Les Engagés? Denkt u nu werkelijk dat als u al die mensen die welvaart creëren in ons land, al die zelfstandigen en ondernemers, samen met hun team, attaqueert, u daarmee alles oplost?

  Het onderwijs, uw Franstalig onderwijs, de ambtenaren, de wegen, wie betaalt dat? De zelfstandigen, de ondernemers en hun team. Mijnheer de minister, de zelfstandigen zijn dat beu, niet alleen in Vlaanderen, maar zeker in Wallonië. De heer Fabien Pinckaers van Odoo zegt " ça suffit ", maar zo zijn er honderdduizenden zelfstandigen die zeggen " ça suffit" .

  Mijnheer de minister, ik heb maar één vraag voor u. Bent u voor of tegen de rijkentaks van uw zusterpartij, van die andere tjeven? Ik vraag u om mij geen tjevenantwoord te geven.

  François De Smet:

  Monsieur le ministre, il faut avouer qu’avec l’Arizona, nous ne nous ennuyons jamais. En effet, à cause de votre quête perpétuelle d'assainissements budgétaires, le débat fiscal est devenu permanent. Heureusement pour l’opposition, aucun président de parti ne respecte la consigne du premier ministre de s’abstenir de lancer des idées.

  J’en viens donc à cette proposition des Engagés de taxer les patrimoines de plus de 500 000 euros. Pour moi, c’est l’exemple type d’une intention louable qui débouche sur une mauvaise idée. Pourquoi est-ce une intention louable? Parce qu’il est vrai qu’aujourd’hui, le capital produit davantage de richesses que le travail. Et donc, taxer moins les revenus du travail pour taxer davantage les revenus du capital, cela va dans le bon sens. En revanche, il faut s’entendre sur ce que l’on appelle le capital.

  L’erreur des Engagés, c’est de confondre les entrepreneurs et les rentiers. C’est d'ailleurs exactement la même erreur que l’Arizona avait commise avec la taxe sur les plus ‑ values. L ’ entrepreneur qui poss è de des actifs immobilis é s, qui lui permettent d ’ avoir un effet de levier et de cr é er de la richesse, ne dispose pas n é cessairement de liquidit é s. Taxer ce capital ‑ l à revient dont à se tirer une balle dans le pied, car ce capital produit des richesses, cr é e des emplois et g é n è re des taxes et des cotisations sociales.

  Je sais que le débat fiscal est explosif, parce qu’il cristallise toutes les tensions d’une société. Qu’appelle ‑ t ‑ on le m é rite? Qu ’ appelle ‑ t ‑ on l ’ effort? Qu ’ appelle ‑ t ‑ on ê tre riche? Pour moi, la cl é est de diff é rencier clairement les entrepreneurs et les rentiers.

  S’il y a vraiment dans ce pays plus de 500 000 euros qui dorment sur un compte bancaire sans créer la moindre activité, alors oui, il y a une justification pour que ces sommes contribuent par principe, pour que les épaules les plus larges participent, mais aussi comme levier pour pousser à ce que ces sommes soient investies dans notre économie. Par contre, si ce patrimoine est un actif financier qui sert à créer de la richesse, alors cela n’a aucun sens, chers collègues. Les seuls à qui l’on peut demander un effort supplémentaire aujourd’hui, ce sont les rentiers. Dans notre pays, nous ne pouvons taxer davantage ni les travailleurs ni les entrepreneurs.

  Charlotte Verkeyn:

  Mijnheer de minister, collega’s, ik begin met een bekentenis. Ik sta hier vandaag voor u met enorm veel hoofdpijn. De reden is niet de warme temperatuur maar de takshysterie, die al een hele week bezig is. Plots voelt iedereen hier in ons midden de drang om zijn briljante licht te laten schijnen op het genereren van inkomsten om de dramatische begroting te redden. Welnu, een vraag van algemeen nut, kunnen we daar alstublieft mee ophouden, collega's?

  Dat briljante licht doet immers niet alleen pijn aan mijn eigen hoofd, maar ook aan onze welvaart. Alleen al het lanceren van bepaalde boodschappen jaagt investeerders weg. Kameraden van de communisten, u zit hier te applaudisseren, maar vanochtend nog hoorde ik een topondernemer, die zijn eigen centen in zijn bedrijf steekt. Hij geeft honderden mensen werk, honderden gezinnen die aan het einde van de maand brood op de plank willen. Hij spendeert daar zijn eigen geld aan. Is dat hetgeen wij willen? Voor de N-VA mag werken voor welvaart lonen. Dat is ons standpunt van gisteren, dat is ons standpunt van vandaag en dat zal morgen ook ons standpunt zijn.

  Vorige week gingen zelfs stemmen op om de lastenverlaging op arbeid van 4 miljard te schrappen, in een land waar de lasten op arbeid de hoogste zijn. Wij begrijpen het niet meer, collega's. Ik heb één simpele vraag voor onze minister. Mijnheer de minister, u kent ons standpunt. Wat is uw standpunt?

  Sofie Merckx:

  Étant donné que nous sommes dans les confidences, je vous ferai une également: je suis de bonne humeur. En effet, Les Engagés ont rejoint le front pour la justice fiscale.

  Taxer les riches, taxer les millionnaires, c'est ce que demande le PTB depuis 2009. Au début, nous étions bien seuls. Depuis, toute la gauche nous a rejoints et, aujourd'hui, Les Engagés. Bienvenue à vous.

  Il est bien normal que cette idée prenne aujourd'hui une telle ampleur: trois Belges sur quatre veulent une taxe sur les millionnaires. Il y a deux raisons à cela.

  La première est le problème budgétaire. Aujourd'hui, on demande des efforts aux pensionnés, aux travailleurs, aux enseignants, aux enfants, mais pas aux ultra-riches. Eux, ils échappent à tout.

  La deuxième est la justice fiscale. La Belgique est aujourd'hui un enfer fiscal pour les travailleurs et un paradis fiscal pour les ultra-riches. Ceux qui travaillent paient vite 40 voire 50 % d'impôts. Mais certains sont assis sur 5 milliards d'euros et se plaignent en disant qu'ils ne veulent pas payer 0,6 %. Mais, mon Dieu, c'est scandaleux. Comment osent-ils dire une chose pareille?

  Ils menacent de s'exiler. Mais, monsieur le ministre, vous conviendrez – même Vooruit l'a dit et toutes les études le montrent – qu'en réalité, l'exil fiscal est limité dans le cadre de l'impôt sur les fortunes et que des mesures peuvent être prises à cet encontre.

  Monsieur le ministre, le débat est désormais ouvert. Que ferons-nous? Quelle forme prendra ce genre de taxe? Il est en effet important de viser vraiment les ultra-riches, ce fameux 1 %. C'est ce que nous proposons: taxer à partir de 5 millions d'euros.

  Voilà, monsieur le ministre, nous attendons votre réponse.

  Ismaël Nuino:

  Monsieur le ministre, nous connaissons la situation budgétaire de la Belgique, il n'est pas nécessaire que je vous la rappelle. Le défi est gigantesque et nous ne voulons pas laisser cette dette aux suivants. Pour y arriver, ce gouvernement s'est déjà engagé à réaliser 30 milliards d'euros d'économies, pour rendre l'État plus efficace et pour dépenser moins.

  Malheureusement, ce n'est pas suffisant. Dans les prochaines semaines, nous allons devoir trouver plusieurs milliards d'euros supplémentaires afin de protéger les suivants.

  Chers collègues, nous devons être honnêtes: nous ne pouvons pas faire croire que nous pourrons fournir des efforts budgétaires supplémentaires sans encore toucher aux gens. C'est faux.

  Nous allons devoir nous poser cette question collectivement et avec responsabilité: à qui allons-nous demander de consentir cet effort? D’autant que beaucoup ont déjà largement contribué. Chez Les Engagés, nous pensons que les plus nantis doivent eux aussi prendre leur part de cet effort historique. Non pas pour les stigmatiser, mais simplement parce que c’est une question de justice.

  J'entends énormément de caricatures et de quolibets dans l'Assemblée. De quoi parle-t-on concrètement? Je connais personnellement quelqu’un qui a un million d'euro en sa possession, et je ne parle pas d'immobilier ou de ce qu'il a économisé pour acheter sa maison. Il a un million d'euro qu'il a investi. Sur ces trois dernières années, le rendement moyen par an est de 10 %, il a donc gagné 100 000 euros par année sans rien faire.

  Monsieur le ministre, est-ce injuste de lui demander de donner 750 euros sur ces 100 000 euros? Je ne crois pas. Est-ce injuste étant donné que l'on a demandé à tout le monde de faire des efforts? Est-ce injuste alors que nous avons demandé aux fonctionnaires de fournir des efforts, que nous avons demandé aux travailleurs de voir leur salaire moins indexé, que nous avons demandé aux demandeurs d'emploi ainsi qu'aux professeurs de faire des efforts?

  Monsieur le ministre, je ne crois pas que cela soit injuste. L'effort qui vient sera compliqué, mais nous avons ici une proposition améliorable et modifiable. Je pense qu'elle est juste.

  Vincent Van Peteghem:

  Collega’s, ik moet ook iets bekennen. Ik had nog geen hoofdpijn voor ik naar de Kamer kwam. Dat is enigszins veranderd.

  Als u zoals ik weet voor welke enorme begrotingsuitdaging wij staan, dan is het logisch dat zowel de uitgaven- als de inkomstenzijde onder de loep moet worden genomen. Dat bevestigen de analyses van verschillende nationale en internationale instellingen. Het huidige debat maakt duidelijk dat iedereen daarbij uiteraard vrij is om voorstellen te doen. Dat is eigen aan het democratische debat.

  De oefening waarvoor wij vandaag staan om ons land morgen, maar ook overmorgen opnieuw weerbaar te maken en onze welvaart te verzekeren, is bijzonder omvangrijk.

  À cet égard, le gouvernement doit être attentif à notre protection sociale, mais tout autant à la productivité, aux investissements et à la compétitivité. Des finances publiques saines et une économie forte se renforcent mutuellement. Ce n’est qu’en conciliant les deux que nous pourrons garantir notre prospérité à long terme.

  Het is dan ook onze verantwoordelijkheid om elk voorstel dat op tafel ligt van nabij te bekijken en uiteraard ook te bespreken binnen de regering. Voor verschillende van die voorstellen maakt het Federaal Planbureau momenteel trouwens berekeningen, zodat het debat kan worden gevoerd op basis van objectieve analyses, rekening houdend met de budgettaire impact.

  U kunt er dus op rekenen dat de regering die verantwoordelijkheid zal opnemen. We zullen de nodige keuzes maken op een zorgvuldige, evenwichtige en onderbouwde manier, met respect voor zowel de houdbaarheid van onze financiën, als de koopkracht van onze burgers en de toekomst van onze economie.

  Vincent Van Quickenborne:

  Eerst mevrouw Verkeyn, u zegt dat u hoofdpijn krijgt van al die ballonnetjes van uw coalitiepartners. Weet u waar al die ondernemers en zelfstandigen hoofdpijn van krijgen? Van al die belastingen en taksen die u invoert.

  Collega's, deze regering heeft trouwens twee exittaksen ingevoerd voor ondernemers die naar het buitenland verhuizen. U hebt dat ingevoerd, dat is uw verantwoordelijkheid.

  Mijnheer de minister, u bent een echte tjeef. U hebt opnieuw een tjevenantwoord gegeven. U sluit niet uit dat de rijkentaks van Les Engagés er komt. Ik zie de heer Mahdi in de zaal zitten en zie hem ook ja knikken. Collega's, wat is het probleem? Deze regering wordt opgejaagd door de socialisten, die zeggen dat al die ondernemers luiaards zijn, profiteurs aan hun zwembad, met de Porsche voor de deur. Collega's, in plaats van alsmaar taksen op te leggen, moet men besparen, zoals wij hebben voorgesteld in ons besparingsplan, 17 miljard euro. Mijnheer de minister, u en ik kunnen naar de dokter gaan voor 5 euro. Als we daarvan 10 euro maken, halen we 2 miljard euro op. Dat is besparen, in plaats van de welvaart te taxeren. Dat moeten we doen.

  François De Smet:

  Merci, monsieur le ministre. J'aurai quand même vécu assez vieux pour vivre cet instant baroque d'un axe Anders. -- N-VA, d'un côté – pourquoi pas? –, et un axe PTB-Les Engagés, de l'autre. C'est assez rare pour être souligné. Le problème, monsieur Nuino, c'est qu'à mon avis cet axe ne va pas frapper réellement les riches, mais uniquement ceux qui veulent le devenir. Je comprends votre intention, mais j'y insiste: taxer le capital qui dort – là, je pourrais vous suivre –, ce n'est pas la même chose que taxer le capital qui travaille.

  Concernant le capital qui dort, on pourrait légitimement dire que, de la même manière que, quand la force de travail n'est pas utilisée, on force les gens à trouver un moyen de travailler et on met fin aux allocations de chômage, le capital qui dort doit aussi contribuer. C'est très clair.

  Mais, en vous attaquant au capital que des entrepreneurs misent, alors qu'ils n'ont pas de liquidités, pour créer, développer de l'emploi et pour que toute la collectivité s'enrichisse, vous frappez à côté de la cible. À mon avis, c'est très contreproductif, mais on se doute que cette idée ne sera pas totalement suivie par le gouvernement.

  Charlotte Verkeyn:

  Dank u, collega Van Quickenborne, maar ik heb goed nieuws, mijn hoofdpijn is al verbeterd. Dankzij kameraad Merckx is het voor mij toch een geruststelling dat ik niet bij de partij van de armoede zit. Dat is immers wat u doet. Door tal van dergelijke voorstellen is uw slogan ‘iedereen arm’. Dat zal nooit de slogan van onze partij worden. Ons standpunt is dat wie werkt voor welvaart daar ook mag voor worden beloond.

  Mijnheer de minister, bedankt voor uw antwoord. U onderschrijft de standpunten van uw regering. We kunnen maar gezond worden wanneer er ook gekeken wordt naar de moeilijke beslissingen die er nog aan zullen komen. Dit omhelst ook de taksen als we de sociale hervormingen volhouden. Er mag ook eens worden gekeken naar hoe we kunnen besparen op ons eigen staatsapparaat.

  Voorzitter:

  Collega Van Quickenborne oefent het medische beroep onrechtmatig uit. Ik vrees dat u zich achter uw parlementaire onschendbaarheid zult moeten verschuilen om deze wetsovertreding goed te praten. Maar mevrouw Merckx mag dat wel doen.

  Sofie Merckx:

  Madame Verkeyn, rendez-vous compte, il s'agit ici de quelqu'un qui possède une entreprise valant 10 milliards d'euros, et qui détient 5 milliards. Chaque année, la richesse croit de 4 à 5 % chez la plupart des millionnaires. Et vous affirmez ici que, si on les taxe à hauteur de 2 %, ils vont devenir pauvres. Ce n'est pas du tout le cas! D'ailleurs, les études prouvent que les 1 % les plus riches paient en moyenne 23 % d'impôts sur leurs revenus, alors que les travailleurs en paient 43 %. Est-ce là votre vision de la justice fiscale, vous qui réduisez le pouvoir d'achat des travailleurs dès que leur salaire atteint 4 000 euros bruts? Il est évidemment grand temps de faire payer les riches: Tax the rich now!

  Ismaël Nuino:

  Chers collègues, il faut éviter les caricatures. Personne ne veut pénaliser l'effort, personne ne veut pénaliser l'entrepreneuriat. Oui, l'entrepreneuriat est synonyme de création d'emplois et de création de richesses. Mais, par ailleurs, si l'on veut préserver notre modèle social, celui-ci nécessite aussi de la justice fiscale. Alors, vous connaissez Les Engagés. Notre proposons une solution, mais nous ne sommes pas dogmatiques. Si nous pouvons l'améliorer et faire en sorte qu'elle vise plus juste et qu'elle évite de pénaliser ceux qui créent de la richesse tous les jours, nous devons pouvoir en débattre et, si nous le pouvons, faire contribuer ceux qui ont les épaules les plus larges. À ceux qui sont étonnés de me voir tenir de tels propos aujourd'hui, je réponds que c'est cela être "engagé". Dans des temps historiquement si difficiles, nous devons être capables de voir loin, de parler vrai et, surtout, d'agir juste!

• Vraag: De exploderende energieprijzen, het uitblijven van concrete maatregelen en de strategische reserve

  Vraag: De stijgende energieprijzen en accijnzen

  Vraag: De gevolgen van de oorlog in het Midden-Oosten voor onze energievoorziening en -prijzen

  Vraag: De energieonafhankelijkheid in het licht van de internationale spanningen

  Vraag: De energieprijzen, de accijnzen en de urgente maatregelen tegen de explosie van de facturen

  Vraag: Het omgekeerde cliquetsysteem en de accijnzen op brandstof in het licht van de energieprijzen

  Vraag: De energieprijzen, de accijnzen en de urgente maatregelen tegen de explosie van de facturen

  Vraag: De accijnzen

  De exploderende energieprijzen, het uitblijven van concrete maatregelen en de strategische reserve
  De stijgende energieprijzen en accijnzen
  De gevolgen van de oorlog in het Midden-Oosten voor onze energievoorziening en -prijzen
  De energieonafhankelijkheid in het licht van de internationale spanningen
  De energieprijzen, de accijnzen en de urgente maatregelen tegen de explosie van de facturen
  Het omgekeerde cliquetsysteem en de accijnzen op brandstof in het licht van de energieprijzen
  De energieprijzen, de accijnzen en de urgente maatregelen tegen de explosie van de facturen
  De accijnzen
  Energieprijzen, accijnzen en maatregelen in tijden van internationale spanningen summaryExplanation

  Beantwoord door

  N-VA Jan Jambon (Minister van Financiën en Pensioenen)
  MR Mathieu Bihet (Minister van Energie)
  

  op 12 maart 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Oppositiepartijen bekritiseren de regering scherp voor haar passiviteit bij de exploderende energieprijzen (diesel > €2/liter, mazout +1000€/tank) door de oorlog in het Midden-Oosten, terwijl de regering accijnsverhogingen op gas (tot +6%) en geen directe prijsplafonds doorvoert. Thiébaut (PS), Vereeck (CD&V) en PTB eisen onmiddellijke maatregelen: blokkering energieprijzen (PTB stelt €1,60/liter voor), schrapping accijnsverhoging, uitbreiding sociaal tarief en belasting op oliebedrijven, terwijl Jambon (N-VA) en Bihet volhouden dat ze de situatie "monitoren" en wijzen op bestaande beschermingsmechanismen (sociaal tarief, loonindexering) en de "factor K" (automatische prijsdemping aan de pomp). Kritiek op langetermijnstrategie: Oppositie (o.a. Lejeune, Les Engagés) dringt aan op Europese samenwerking en versnelling duurzame energie (wind op zee, kernenergie) om afhankelijkheid te verminderen, terwijl Vereeck (CD&V) de regering beschuldigt van "kleptocratie" door belastingverhogingen mid-crisis. Verkeyn (Vlaams Belang) verdedigt juist het huidige afwachtende beleid en waarschuwt voor "paniekvoetbal" en begrotingsrisico’s, maar PTB en Tonniau (PVDA) noemen dit "onverantwoord" en eisen directe actie. Conclusie: Oppositie vs. regering botst over urgentie (prijsplafonds vs. afwachten) en financiering (belasten van oliebedrijven vs. begrotingsdiscipline), met geen concrete toezeggingen op accijnsverlaging of prijsblokkering.

  Éric Thiébaut:

  Messieurs les ministres, la semaine dernière, je vous ai interrogé sur l'explosion des prix de l'énergie. Depuis lors, qu'avons-nous pu constater? Les prix continuent d'augmenter. Aujourd'hui, pour un litre de diesel à la pompe, il faut plus de 2 euros. Pour de nombreux ménages, il faudra désormais plus de 1 000 euros pour remplir la cuve à mazout. Pendant ce temps, qu'a donc fait votre gouvernement? Rien. Les Belges, eux, n'ont pas le choix, ils doivent continuer à se déplacer et à se chauffer, parce que l'été n'est pas encore là et que les factures de chauffage continuent à tomber.

  Pourtant, des solutions existent. Premièrement, bloquer les prix de l'énergie, tout en compensant. Même votre partenaire Les Engagés est demandeur d'une telle mesure. Deuxièmement, annuler la hausse des accises parce que, franchement, c'est surréaliste: nous sommes sans doute le seul pays au monde qui augmente les taxes énergétiques au moment où les prix explosent. Enfin, étendre le tarif social, parce que cela fut la mesure la plus efficace à avoir été prise au cours des précédentes crises. Alors, ne me dites pas non plus que cela va coûter trop cher, puisque votre gouvernement vient encore de dépenser 2 milliards d'euros pour acheter des avions F-35.

  Messieurs les ministres, quand allez-vous bouger? Quand allez-vous prendre des mesures pour aider les ménages à payer leurs factures qui explosent? Quand allez-vous enfin bloquer le prix de l'énergie?

  Lode Vereeck:

  Mijnheer de minister Jambon, door de oorlog in het Midden-Oosten is de gasprijs fors gestegen. Dat is al erg genoeg voor wie verwarmt met gas, maar u maakt het nog een stuk erger, met uw eigen Belgische Green Deal. In de nieuwe programmawet worden de accijnzen op gas immers verhoogd, waardoor de gasfactuur met 6 % zal stijgen. Daar komt nog een Europese koolstoftaks bij, een Europees verplichte btw-verhoging en een Vlaamse taxshift op gas, alles bij elkaar bijna 500 euro aan extra taksen op de gasfactuur. “Het pakket maatregelen dreigt zowel de concurrentiepositie van onze Vlaamse bedrijven als de koopkracht van de Vlaamse gezinnen aan te tasten.” U herkent het citaat wellicht, het is van uw eigen Europese N-VA-fractie.

  Er leven grote zorgen bij wie met gas of stookolie verwarmt, dat is 80 % van de bevolking. Ik weet wat u zult antwoorden, namelijk dat mensen zich maar moeten aanpassen. De meeste mensen hebben echter geen geld klaar liggen voor een warmtepomp en vandaag zitten zij in de val, in de accijnsval.

  Afgelopen vrijdag nam het kernkabinet de principiële beslissing om desgevallend in te grijpen, maar concrete afspraken werden niet gemaakt. U wilt liever de kat uit de boom kijken. Ik begrijp dat, want u wordt natuurlijk slapend rijk door de stijgende btw-opbrengsten. Welnu, uw kat kan de boom in voor cd&v en MR, die de accijnsverhoging willen uitstellen. Collega Matheï was daarover heel duidelijk. Ik citeer: “We hebben meegestemd, maar we hopen dat de regering zich intussen bezint.”

  Mijnheer de minister, bent u bereid om, zolang de oorlog in het Midden-Oosten woedt, de verhoging van de accijnzen uit te stellen? Welke andere maatregelen overweegt uw regering? Komt er bijvoorbeeld een plafondprijs aan de pomp? Is daarover eigenlijk wel eensgezindheid in de meerderheid?

  Ten slotte, zal de federale regering het voorbeeld van de Vlaamse regering volgen en een extra korting geven op elektriciteit voor mensen die met gas verwarmen?

  Oskar Seuntjens:

  Twee weken geleden startte Trump een oorlog in Iran. Het gevolg heeft iedereen gezien: Iran heeft de Straat van Hormuz, waar olie- en gastankers passeren, afgesloten. Het antwoord van Trump was eigenlijk heel simpel. Ik weet niet of u het gezien hebt op zijn sociale media. Hij zei tegen de schepen die energie moeten leveren: show some guts . Lever gewoon energie, ga maar door, er is geen gevaar. Het resultaat hebben we ook gezien: meerdere schepen zijn aangevallen. Het signaal van Iran is heel duidelijk dat daar geen liter olie meer passeert.

  Het gevolg is dat wij in België na Rusland nu ook het Midden-Oosten kwijt zijn voor onze energiebevoorrading. De mensen voelen dat. Voor het eerst sinds lang zijn de prijzen aan de pomp boven 2 euro per liter. Mensen zijn bang. Ze staan met het zweet op het hoofd te tanken. De regering heeft beloofd de koopkracht van de mensen daartegen te beschermen. Mijn eerste vraag aan u, mijnheer de minister, is dus hoe u dat concreet zult doen. Hoe zult u mensen beschermen tegen een oorlog waarvoor wij niet hebben gekozen?

  Daarnaast stijgen ook de gasprijzen en dat op een moment dat onze reserves in Europa zeer laag staan. Er is zelfs beslist om strategische reserves aan te wenden, dat is echt the last resort . Ook wij hebben in België een dergelijke strategische noodreserve. Als ik het goed begrepen heb, zouden we daar ongeveer 90 dagen verder mee kunnen. Het is goed dat we die reserve nog hebben. Nog beter zou zijn dat we zelf meer energie produceren, propere energie, duurzame energie en betaalbare energie. Op lange termijn weet u, mijnheer de minister, dat kernenergie voor ons geen taboe is. Op korte termijn moet er echter meer gebeuren. We moeten meer windmolens bouwen op zee. Elke windmolen die we bouwen, maakt ons sterker. We zouden van de Noordzee eigenlijk een grote strategische motor van onze onafhankelijkheid moeten maken. Daarom heb ik eigenlijk maar één vraag voor u, mijnheer de minister: kunt u garanderen dat de Prinses Elisabethzone, met de windmolens op zee, zo snel mogelijk, asap, wordt gebouwd?

  Marc Lejeune:

  Messieurs les ministres, vous le savez, depuis plusieurs semaines, les prix de l'énergie augmentent et l'inquiétude grandit chez nos entreprises et nos concitoyens. On ne parle que de cela. Les marchés énergétiques sont à nouveau extrêmement volatiles. Aujourd'hui, le litre de carburant avoisine les deux euros, c'est énorme!

  Mais, outre l'augmentation des prix, ce qui fait le plus de mal à notre économie et nos foyers, ce sont les chocs de prix brutaux et imprévisibles. Nos entreprises, nos artisans ont avant tout besoin de stabilité pour travailler et investir. Dans ce contexte incertain, une chose est sûre, nous devons penser notre politique énergétique dans la durée, parce qu'anticiper une crise énergétique coûte moins cher que la subir.

  Au-delà des slogans faciles qu'on entend ces derniers jours, la Belgique a besoin d'une stratégie énergétique qui doit reposer, comme nous le répétons souvent, sur un mix décarboné car c'est la seule énergie qu'on ne doit pas importer et qui peut assurer notre indépendance.

  Messieurs les ministres, à peine quatre ans après avoir subi une première crise énergétique de grande ampleur, nous le voyons, une seconde est déjà à nos portes. Les Engagés ont insisté ces derniers jours sur la nécessité de renforcer le mécanisme d'amortissement des prix qui nous semble indispensable au niveau national pour protéger toute la population. On sait que ce système a été mis en place sous la Vivaldi, mais sans concerner toutes les énergies, ce qui n'était pas assez efficace.

  On s'étonne par ailleurs que certains groupes, hier dans la majorité, aujourd'hui dans l'opposition, réclament un système de blocage de prix qu'ils n'ont eux-mêmes pas mis en œuvre lors de la précédente crise.

  Cependant, outre le niveau national, si nous souhaitons vraiment protéger nos entreprises et nos concitoyens, les leviers se situent surtout au niveau européen.

  Dès lors, messieurs les ministres, quelles initiatives allez-vous prendre pour que l'Europe soit au rendez-vous? Quelle est votre stratégie pour renforcer la coopération européenne afin d'avancer pour une énergie décarbonée et des mécanismes d'aide financière?

  Robin Tonniau:

  Mijnheer de minister, de oorlog van de VS en Israël tegen Iran heeft dramatische gevolgen. In de eerste plaats natuurlijk voor de bevolking daar, die de prijs betaalt met haar leven en met de verwoesting van haar land. Ook hier voelen mensen de gevolgen van die oorlog. De energieprijzen gaan door het dak. Benzine, diesel en gas worden elke dag duurder en duurder. Opnieuw dreigen de werkende mensen, de gezinnen, maar ook onze industrie hier de rekening te betalen. De absolute prioriteit van deze regering moet dan ook zijn om enerzijds die oorlog te stoppen, maar anderzijds ook de mensen hier, onze werkende klasse, de gezinnen en de bedrijven te beschermen.

  Wat doet deze regering? Op het moment dat de prijzen zo hoog zijn, beslist deze regering om de accijns op gas te verhogen. Op 2 maart is daarover gestemd in de commissie voor Financiën. Alle regeringspartijen hebben voorgestemd om de belastingen op gas te verhogen. Iedereen herinnert zich nog de energiecrisis: de chauffage lager zetten, onder een dekentje in de zetel gaan liggen en kou lijden, besparen op een warm bad voor de kinderen. Dat willen we toch niet meer? Gas is geen luxeproduct. We gebruiken het om onze woningen te verwarmen en om te koken. We gebruiken het ook in onze productie.

  Mijnheer de minister, laten we duidelijk zijn, de accijns op gas moet niet omhoog, maar omlaag. Zijn we het daarover eens? De bevolking eist dat u de geplande accijnsverhoging op gas intrekt. U moet zich aanpassen aan de wil van de bevolking en niet omgekeerd. Mijn vraag is zeer eenvoudig (…)

  Christophe Bombled:

  Messieurs les ministres, depuis quelques jours les prix de l'énergie connaissent une nouvelle flambée. Le diesel a franchi la barre symbolique des 2 euros le litre tandis que les prix du mazout de chauffage, du gaz et de l'électricité repartent à la hausse. Cette situation pèse directement sur le pouvoir d’achat des ménages et sur la compétitivité de nos entreprises. Dans un contexte international instable, marqué par les tensions persistantes au Moyen ‑ Orient, le gouvernement ne peut pas se contenter d ’ observer passivement l ’é volution des march é s.

  Je rappelle é galement qu ’ avec l ’ entr é e en vigueur des directives européennes ETS2 et RED III en 2028, le signal est clair: si nous ne faisons rien de plus, les prix de l ’é nergie que les Belges paient aujourd ’ hui deviendront la norme de demain.

  Nous devons dès lors défendre des mesures ciblées, temporaires et efficaces, capables de stabiliser la situation sans compromettre l’équilibre budgétaire. Bien entendu, il ne s’agit pas de dépenser sans compter, mais de protéger celles et ceux qui travaillent et investissent.

  Le mécanisme du cliquet inversé, qui permet d’ajuster les accises lorsque les prix s’envolent, constitue un outil reconnu pour amortir les chocs sans créer de subventions structurelles sur les énergies fossiles. Notre ministre de l’Énergie l’a répété, la Belgique doit agir avec discernement et responsabilité, en préservant ses marges de manœuvre pour les cas de pénurie tout en soutenant la stabilité économique.

  Monsieur le ministre des Finances, comptez ‑ vous activer ou recalibrer le cliquet invers é afin qu ’ il joue pleinement son r ô le de protection automatique du pouvoir d ’ achat face à cette nouvelle flamb é e? Et surtout, dans quelle mesure le gouvernement entend ‑ il anticiper une aggravation de la crise plut ô t que de rester dans l ’ attentisme, au risque de devoir r é agir dans l ’ urgence si les tensions internationales se prolongent?

  Roberto D'Amico:

  Messieurs les ministres, à la suite de l'agression des États-Unis et d'Israël contre l'Iran, les prix du gaz et du carburant ont explosé. En premier, ce gouvernement doit tout faire pour arrêter la guerre. Ce n'est pas à la classe travailleuse de payer cette guerre! Aujourd'hui, le diesel a dépassé la barre symbolique des 2 euros par litre. Hier, je suis allé faire le plein et j'en ai eu pour 90 euros! Les travailleurs doivent payer toujours plus cher pour aller travailler, pour aller faire leurs courses, pour conduire les enfants à l'école. En soutenant la guerre des Américains et des Israéliens, vous nous faites payer cette crise.

  Messieurs les ministres, il faut maintenant bloquer les prix à la pompe. Avec le PTB, nous exigeons de bloquer les prix à 1,60 euro du litre, ce qui était le prix juste avant le début de la guerre en Iran. Pour financer cette mesure, faites payer les profiteurs de guerre, les multinationales du pétrole, comme Total, Shell, Exxon, qui s'enrichissent avec cette guerre.

  La semaine dernière, vous avez dit que vous regarderiez l'évolution des prix. Avez-vous regardé? Vous avez vu qu'ils ont augmenté. Eh bien, agissez maintenant! Messieurs les ministres, vous pouvez décider aujourd'hui de baisser les prix à la pompe. Allez-vous, oui ou non, le faire? Allez-vous baisser les accises sur le carburant, pour bloquer les prix et empêcher qu'ils continuent de s'envoler?

  Charlotte Verkeyn:

  Mijnheer de voorzitter, mijnheer de minister, collega’s, paniekvoetbal spelen is geen beleid. Ja, de energieprijzen zijn wispelturig. Ook al draaien en keren ze op dit ogenblik nog zoals de wind, toch vindt iedereen het opnieuw nodig om, onder het mom dat men de energiefactuur voor de burger wil bewaken, aan opbodpolitiek te doen. Voor de ene moeten er boven op het bestaande beschermingsmechanisme subsidies komen, terwijl anderen dromen van een plafond of van een blokkering.

  Een dergelijke opbodpolitiek is alleen maar goed voor de gazetten, maar niet per se voor de burger. Als er één iets is dat we uit de vorige energiecrisis hebben geleerd, dan is het wel dat. Zelfs een voormalig regeringslid – het is jammer dat ze nu afwezig is – heeft ooit letterlijk gezegd dat ze dat ze nooit met maatregelen goed voor miljarden, gestrooid zou hebben, want de factuur – zo ook de Blankenbergse – wordt naar de volgende generaties, te beginnen met de onze, doorgeschoven. We hebben vandaag een bloedrode begroting; Een verwittigd man en zeker een verwittigde vrouw is er twee waard.

  Mijnheer de minister, u hebt aangegeven doordacht te werk te willen gaan en hebt uw administratie de opdracht gegeven om de evolutie van de energieprijzen nauwgezet te monitoren en het bestaande beschermingsmechanisme eventueel te versterken. Kunt u ons bevestigen dat u achter die aanpak blijft staan? Kunt u ons daarover al iets meer vertellen?

  Jan Jambon:

  Collega's, het is primordiaal dat we het hoofd koel houden en monitoren hoe de situatie evolueert. De energieprijzen reageren momenteel heel sterk op de geopolitieke gebeurtenissen. De prijzen schieten omhoog of omlaag, telkens wanneer president Trump iets zegt of doet. Collega's, paniek is zelden een goede raadgever.

  Chers collègues, la panique est rarement bonne conseillère. Comme je l’ai déjà indiqué la semaine dernière, le gouvernement suit la situation de très près. C’était d’ailleurs l’une des conclusions du Conseil national de sécurité (CNS) de jeudi dernier. Nous surveillons en permanence les conséquences pour notre sécurité d’approvisionnement – mon collègue Bihet y reviendra dans un instant – ainsi que l’évolution des prix de l’énergie.

  Tegelijkertijd bestaan er vandaag al verschillende mechanismen die de meest kwetsbaren beschermen, zoals het sociaal tarief voor de gezinnen met de laagste inkomens, automatische loonindexering bij sterke inflatie en het prijsbeschermingsmechanisme. Over dat prijsbeschermingsmechanisme, ingevoerd door de vorige regering, heb ik vorige week al geantwoord dat op dit moment wordt onderzocht hoe we dit systeem kunnen verbeteren.

  Beste collega’s, we moeten absoluut vermijden overhaast maatregelen te nemen die weinig effect hebben. Maar, zoals ik vorige week ook gezegd heb, de energieprijzen pieken nu, en als die prijsstijging structureel blijkt, kan de regering dat uiteraard niet zomaar naast zich neerleggen.

  Mathieu Bihet:

  Chers collègues, permettez-moi d’abord d’apporter quelques éléments de clarification face aux inquiétudes exprimées.

  Premièrement, garantir la sécurité d’approvisionnement énergétique du pays est la priorité absolue de ce gouvernement. À ce stade, je le répète, il n’y a pas de difficulté d’approvisionnement en Belgique. Pour cela, nous assurons un monitoring permanent de la situation sur les marchés de l’énergie, en lien étroit avec les acteurs du secteur et nos partenaires européens, afin d’évaluer les impacts potentiels et, surtout, d’anticiper différents scénarios si la situation internationale devait évoluer négativement.

  Deze crisis herinnert ons eraan hoe belangrijk het is om onze energieonafhankelijkheid geleidelijk te versterken.

  Mijnheer Seuntjens, ik ben het met u eens. Dit betekent dat we onze energiebronnen moeten diversifiëren, de productiecapaciteit in Europa moeten ontwikkelen en de Europese samenwerking moeten versterken om onze afhankelijkheid van geopolitieke spanningen te verminderen.

  Deuxièmement, la Belgique dispose actuellement de stocks stratégiques de pétrole supérieurs à 90 jours, conformément aux obligations européennes. Ces réserves ne sont pas un instrument destiné à réguler les prix mais un mécanisme de sécurité prévu pour faire face à une interruption physique de l'approvisionnement. L'Agence internationale de l'énergie a effectivement lancé un appel sur base volontaire en vue d'une action collective. À ce stade, la libération de stocks par la Belgique n'est pas envisagée car la situation de notre approvisionnement ne le nécessite pas.

  Troisièmement, s'agissant des prix de l'énergie et des différentes mesures, les tensions au Moyen-Orient provoquent naturellement une forte nervosité sur les marchés énergétiques mondiaux. Nous observons une hausse des prix du pétrole mais également du gaz. Dans ce contexte, j'ai veillé à ce que le contrat-programme sur les carburants joue pleinement son rôle d'amortisseur, notamment via le désormais très célèbre facteur k, qui permet de modérer la volatilité des prix à la pompe pour le consommateur et donc de diminuer les prix.

  Par ailleurs – et comme indiqué jeudi dernier –, j'ai réuni l'administration de l'énergie et la C ommission de Régulation de l'Électricité et du Gaz (CREG) afin d'analyser et d'actualiser les différentes mesures qui ont été appliquées par le passé en évaluant leur pertinence, leur efficacité et surtout leur impact budgétaire et le fonctionnement du marché général de l'énergie.

  Chaque jour, nous évaluons la situation en concertation avec les acteurs du secteur énergétique afin d'en mesurer les impacts potentiels et d'anticiper les différents scénarios. Il ne s'agit pas d'agir dans la précipitation, chaque mesure éventuelle doit être analysée en fonction de son impact pour les citoyens à court mais surtout à long terme.

  La Belgique reste en concertation étroite avec ses partenaires européens car, face à une situation internationale incertaine comme nous la connaissons, la réponse doit être coordonnée avec l'Union européenne et l'Agence internationale de l'énergie.

  Notre ligne est claire: vigilance, responsabilité et protection des consommateurs.

  Je vous remercie.

  Éric Thiébaut:

  Messieurs les ministres, la semaine dernière, vous nous annonciez que vous alliez observer l’évolution des coûts et l'évolution de la situation. Aujourd’hui, vous nous annoncez qu’il faut être prudent et que vous allez observer l’évolution des prix de l’énergie. C’est surréaliste, honnêtement! En effet, la situation est aujourd’hui claire. Il faut des mesures maintenant, car la guerre en Iran risque de durer beaucoup plus longtemps que certains ne l’espèrent. Les Belges attendent donc des mesures concrètes pour les aider à payer leurs factures énergétiques, qui sont en train d’exploser.

  Lode Vereeck:

  Dit is een compleet nietszeggend antwoord. Het is duidelijk gemakkelijker om een boekje over welvaart te schrijven dan om voor welvaart te zorgen. Welvaart voor wie? Voor vrouwen die plots minder pensioen krijgen? Voor huismannen en huisvrouwen wier gezinsinkomen zal dalen? Voor gescheiden mensen die meer belastingen op hun alimentatiegeld betalen? Voor mensen die met gas en mazout verwarmen?

  Collega’s, premier De Wever is geen hystericus, maar een klepticus . Hij steelt meer en meer geld van de hardwerkende Vlamingen en dan nog slaagt hij er niet in om de begroting op orde te krijgen.

  De verhoging van de accijnzen op energie kan voor ons niet. Energie is een basisrecht, dat betaalbaar moet blijven. Als u per se wilt doorgaan met uw Belgische Green Deal , maak elektriciteit dan goedkoper en gas niet duurder.

  Ik eindig met een bekend citaat van een Brabantse bard: “Wijle zijn de mannen die de gas doen branden, de klinken repareren en de vrouwen ambeteren.” De vrouwen ambeteren is al gelukt, nu de gas nog laten branden.

  Oskar Seuntjens:

  Dank u wel voor uw antwoorden, heren ministers. Minister Bihet, uw collega, de minister van Energie in Qatar, was heel erg duidelijk. Al stopt de oorlog vandaag of morgen, de gevolgen dreigen wij sowieso nog dagen, weken en misschien zelfs maanden te voelen. Dat maakt mensen ongerust. Ze hebben nog altijd flashbacks naar de energiecrisis, toen Poetin Oekraïne binnenviel.

  De vraag is dus wat we juist moeten doen. Ik kan u alvast aanraden om niet te luisteren naar de oplossingen van het Vlaams Belang. U hebt dat hier niet durven te vertellen, maar uw voorzitter was vorige week op tv wel heel duidelijk. Hij zei toen: gas uit Rusland moeten we terug bekijken, misschien is dat een optie. Het Vlaams Belang wil de oorlogsmachine van Poetin, die een oorlog tegen Europa is gestart, dus nog altijd financieren.

  Mijnheer de minister, ik raad u om aan te luisteren naar deze duidelijke oproep: maak werk van eigen, betaalbare, zekere en propere energie. Dat is de enige oplossing, niet de nepoplossingen van het Vlaams Belang.

  Marc Lejeune:

  Messieurs les ministres, je vous remercie pour vos réponses.

  Vous l’avez dit, l’attentisme n’est pas permis. La précipitation et la panique sont mauvaises conseillères.

  Nous vous rappelons que, pour notre groupe, il faut une solution de plafonnement en cas d’aggravation de la crise, qu’il faut préparer dès aujourd'hui pour éviter, comme sous la Vivaldi, que le délai soit trop long si nous devions l’activer. Il nous faut une solution pérenne, pour que nous n’ayons plus, à chaque crise, à nous demander comment protéger notre population et nos entreprises. Nous savons que cette mesure n’est pas simple à renforcer, mais elle est indispensable et, surtout, réaliste. Les Engagés déposeront d'ailleurs prochainement une proposition de résolution sur la protection des prix à prévoir en cas d’aggravation de la crise.

  Une stratégie à long terme, avec un mix énergétique vertueux et propre est également notre seule possibilité afin de ne plus dépendre de puissances comme la Russie, notamment, qui nous insulte en faisant des propositions dès qu’une crise survient alors que nous la sanctionnons en même temps.

  Messieurs les ministres, aujourd'hui nos entreprises et nos concitoyens attendent tout simplement que nous soyons prêts.

  Robin Tonniau:

  Mijnheer de minister, zal de regering nu de accijnzen op gas verhogen of verlagen? Zal het hoger of lager zijn? U hebt daar niet op geantwoord. Dat geeft mij een beetje hoop, want daarover is ook nog altijd niet gestemd. Er komt nog een tweede lezing in de commissie.

  Ik doe dus een oproep aan alle regeringspartijen. Luister naar de mensen die vandaag op straat zijn gekomen en stop met die waanzin om in deze tijd van exploderende gasprijzen het gas nog duurder te maken door de belastingen te verhogen.

  Mijnheer Jambon, u bent minister, maar veel mensen hierbuiten zijn dat niet. Zij hebben dus ook geen ministerloon. Die mensen zijn in paniek, want ze herinneren zich de vorige energiecrisis nog. Sommige mensen betalen vandaag nog altijd schulden af die ze toen hebben gemaakt. Aan die mensen vraagt u om niet te panikeren. Tegelijk krijgen zij wel een belastingverhoging te slikken.

  Christophe Bombled:

  Monsieur le ministre des Finances, pendant que les prix du diesel, du gaz et de l'électricité s'envolent, les ménages et les entreprises n'ont pas besoin d'un gouvernement spectateur, mais d'un gouvernement qui agisse. Bien sûr, nous refusons autant la dépense aveugle que l'attente passive. Bien entendu, nous demandons de la cohérence, de la méthode et du courage. Mais il est temps d'utiliser un outil tel que le mécanisme du cliquet inversé, qui va permettre une diminution des accises, afin de protéger le pouvoir d'achat sans compromettre les finances publiques. En effet, gouverner, c'est prendre ses responsabilités. Gouverner, ce n'est pas espérer que la crise passe; c'est y faire face.

  Roberto D'Amico:

  Messieurs les ministres, ma question était simple: oui ou non, allez-vous abaisser les accises? Vous ne m'avez pas répondu, alors qu'elle était toute simple.

  Monsieur le ministre, comme je vous l'ai déjà dit, pas plus tard qu'hier, j'ai mis de l'essence dans ma voiture. Bien que ce fût moi qui tenais le pistolet à la pompe, c'est moi qui me suis fait braquer par votre gouvernement. Sur 2 euros du prix du diesel, 72 cents partent en taxes: 60 en accises et 12 en TVA. Ce qui est comique avec vous, le MR, c'est que vous dites que, grâce à vous, il n'y aura plus de nouvelles taxes. Non! Avec le MR, il y en a plus! À mon avis, vous aviez oublié le "s"…

  Monsieur Jambon, vous m'avez fait rire en affirmant qu'il ne fallait pas paniquer. Bien évidemment, avec 11 000 euros, on ne panique pas. Or la classe travailleuse, qui ne reçoit pas 11 000 euros, elle panique! Toutes les semaines, elle doit mettre de l'essence dans sa voiture et (…)

  Charlotte Verkeyn:

  Er is onze minister vandaag en de voorbije dagen al veel verweten. Daarnet werd hij nog een kamelendrijver genoemd. Ik ben alvast blij dat hem niet kan verweten worden dat hij op een tapijtenmarkt staat. Alle vorige sprekers pleiten voor het uitdelen van cadeautjes. Het stemt mij tevreden dat de minister kiest voor een doordacht beleid waarbij men het bestaande beschermingsmechanisme onder de loep neemt. Tijdens de vorige energiecrisis werden immers miljarden door de ramen gegooid. We hadden hier evengoed de verwarming helemaal open kunnen zetten met alle ramen open. Toen kreeg iedereen een beetje zijn zin; iedereen kreeg een cadeautje en wie betaalt de prijs? Dat zijn mijn generatie en de volgende generaties. De begroting is bloedrood; erger nog, op die manier gaat ze dood.

• Vraag: De boerenbetoging

  Vraag: Het boerenprotest en de voedselsoevereiniteit van België

  Vraag: Het boerenprotest tegen het Mercosur-akkoord

  Vraag: De boerenbetoging

  Vraag: De boerenbetoging

  Vraag: Het boerenprotest

  klimaat, energie en landbouw

  De boerenbetoging
  Het boerenprotest en de voedselsoevereiniteit van België
  Het boerenprotest tegen het Mercosur-akkoord
  De boerenbetoging
  De boerenbetoging
  Het boerenprotest
  Boerenprotesten en voedselsoevereiniteit in België summaryExplanation

  Beantwoord door

  MR David Clarinval (Minister van Werk, Economie en Landbouw)
  

  op 18 december 2025

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Boerenprotesten in Brussel richten zich tegen het Mercosur-akkoord en strengere EU-regels (Green Deal, stikstof, PAC-bezuinigingen), die volgens hen oneerlijke concurrentie en financiële ondergang veroorzaken door goedkope import met lagere normen en dalende subsidies. Minister Clarinval (Landbouw) benadrukt weliswaar beperkte beschermingsmaatregelen in het akkoord (zoals snelle invoerbeperkingen bij prijsdalingen), maar kritiek blijft dat België zich onthoudt in plaats van actief tegenstemt—wat partijen als VB, CD&V en MR een verraad noemen, terwijl anderen (o.a. Open VLD) kansen in handel zien mits strenge controles. Kernpunt: de sector eist eerlijke handel, minder regeldruk en behoud van voedselautonomie, maar voelt zich genegeerd door zowel EU-beleid als de Belgische onthouding, ondanks ministeriële "garanties". Polarisatie tussen handelsvoorstanders (met voorwaarden) en fel tegenstanders (vrezend dumping en sectorineenstorting) domineert.

  Dieter Keuten:

  Collega’s, we hebben de betogers allemaal gehoord en gezien. Het Vlaams Belang is tussen hen gaan staan. Opnieuw zijn er tienduizenden radeloze landbouwers uit heel Europa hier in Brussel. Opnieuw. Vorig jaar waren er twee grote boerenprotesten. Toen al was de maat meer dan vol. Dat was echter voor de verkiezingen en dus werden er toen beloftes gemaakt. Vandaag moeten we vaststellen dat die beloftes niet zijn waargemaakt. Onze boeren worden nog steeds verder gewurgd, onder andere door uw regels, mijnheer de minister van Landbouw.

  Er zijn de Green Deal, de natuurherstelwetten, de stikstofwetten, de mestbeperkingen en de verplichte labels. En nu wordt ook nog eens de deur opengezet voor goedkope import uit Zuid-Amerika, want de EU wil in allerijl de Mercosurdeal afsluiten, waardoor landbouwproducten geproduceerd volgens normen die ver onder onze standaarden liggen, massaal op onze markt zullen terechtkomen.

  Voor de Vlaamse boer is de impact het zwaarst, want rundvee, gevogelte en suiker zijn voor ons zeer belangrijke sectoren, met hoge kosten en lage marges. Het is dan ook onmogelijk om te concurreren tegen import uit landen zonder vergelijkbare normen. De Vlaamse boer betaalt de prijs. Dat staat letterlijk in alle sectoradviezen.

  Mijnheer de minister, u zei eerder dat België zich zal onthouden. Een onthouding beschermt echter niemand. Een onthouding betekent dat we niet voor onze boeren kiezen. Mijn vraag is dan ook hoe de regering dit akkoord zelfs maar kan overwegen, terwijl de risico’s voor onze landbouw zo duidelijk en zo groot zijn.

  Laat u België aansluiten bij landen die het wel opnemen voor hun boeren, zoals Frankrijk en Polen? Of blijft u vasthouden aan een onthouding waarmee u onze landbouwers in de steek laat?

  Benoît Lutgen:

  Monsieur le président, monsieur le ministre, chers collègues, les manifestants réclament, ce jour, deux éléments. Il y a bien sûr l'enjeu du Mercosur mais également la réforme de la politique agricole commune (PAC) prévue par la Commission européenne, avec une réduction drastique des moyens, notamment en subsides et en soutien à l'agriculture; il s'agirait en l'occurrence d'une réduction de 30 %.

  La conjonction de ces deux éléments-là, combinée à toute une série d'autres décisions qui ont été prises au niveau européen, qu'elles soient liées à des enjeux du Green Deal ou à des enjeux plus globaux, notamment au travers d'autres traités de libre-échange ces dernières années, montre une chose. D'un côté, on contrôle et surréglemente l'agriculture européenne et, de l'autre, nous ouvrons nos frontières sans possibilité de réel contrôle, avec en outre un sous-financement qui serait prévu au niveau de l'agriculture. Tout ceci aura bien sûr des conséquences dramatiques pour les exploitations agricoles de notre pays, mais également pour la sécurité alimentaire et la souveraineté alimentaire européenne.

  J'attire votre attention sur le fait que c'est un enjeu essentiel. On a l'impression qu'on va pouvoir vivre en Europe en ayant de la nourriture européenne jusqu'à la nuit des temps. Les projections montrent très bien que nous risquons d'être dépendants demain. La force de l'agriculture européenne, c'est aussi d'avoir des liens particuliers avec notamment une partie de l'Afrique.

  Compte tenu de tous les enjeux liés à la situation en Ukraine et en Russie, compte tenu du risque que 40 % de la production des céréales appartiennent à la Russie demain, monsieur le ministre, quelle est votre mobilisation? Comment avez-vous, ces dernières semaines, mobilisé vos collègues ministres régionaux pour avoir une stratégie au niveau belge afin, d'une part, de limiter au maximum tout ce qui traverse nos frontières européennes et, d'autre part, de défendre notre modèle agricole dans le cadre de la PAC?

  Natalie Eggermont:

  Mijnheer de minister, de boeren hebben zich vandaag luid en duidelijk laten horen. We konden ze horen tot binnen de muren van het Parlement en ze hebben gelijk. Boeren zijn essentieel. Ze zorgen voor het eten op ons bord. Ze verdienen respect. Ze verdienen ook dat ze hun boterham verdienen met hun werk. Ze werken keihard tot 60, 70 of 80 uur in de week. Ze komen echter vaak niet rond, want ze krijgen geen eerlijke prijs voor hun producten. U betaalt 2,6 euro voor uw pakje friet, maar weet u hoeveel de boer daarvoor krijgt? Hij krijgt 1 eurocent.

  De productiekosten voor de boeren zijn de laatste jaren alleen maar gestegen, onder andere door de vele regels die worden opgelegd. De prijzen aan de kassa zijn ook gestegen. Het zijn echter niet de boeren die rijk worden. Dat geld gaat naar de grote spelers van de agro-industrie en de supermarkten, die de prijzen betalen en woekerwinsten maken op de kap van de consumenten en de boeren. Dat is allemaal dankzij het beleid van de politiek.

  Daarbij komt nu, de druppel die de emmer deed overlopen, het Mercosurakkoord. De EU gaat een vrijhandelsakkoord aan met Latijns-Amerikaanse landen, allemaal op vraag ook van de agrobusiness, want in die landen zijn de regels minder streng. Men werkt er met goedkope arbeidskrachten. Men kan er allerlei pesticiden en hormonen gebruiken die bij ons verboden zijn.

  Die bedrijven gaan daar dus produceren, goedkoper, met verboden producten en dan brengen zij die producten hier terug op de markt. Onze boeren, die aan allerlei regels moeten voldoen, kunnen daarmee niet concurreren, terwijl het water hen nu al aan hun lippen staat.

  Begrijp me niet verkeerd. De boeren zijn niet tegen handel, maar ze willen wel dat het eerlijk is. Dat is het Mercosurakkoord niet. Dat akkoord is gemaakt op maat van de agro-industrie en de multinationals. Het wurgt de kleine boeren, zowel hier als in Latijns-Amerika, want ook daar zijn er protesten. De boeren vragen om te stoppen met te rijden voor het grote geld.

  Mijn vraag is eenvoudig: zult u luisteren naar de boeren of blijft u de handpop van de agro-industrie?

  Leentje Grillaert:

  Mijnheer de minister, wij hebben hen allemaal gehoord. Onze landbouwers zijn boos en dat is terecht. De discussies rond Mercosur zijn bekend. De lat voor de Europese boeren wordt steeds hoger gelegd, terwijl de EU producten, die onvoldoende aan onze normen voldoen, toegang wil geven tot onze markt. De consument verwacht hoge kwaliteitsnormen voor elk product, maar die worden met dit akkoord onvoldoende gegarandeerd. Bovendien stelt de Europese Commissie een begroting voor van 2.000 miljard euro, waarvan 22 % wordt beknibbeld op het landbouwbudget. Wanneer we dat allemaal samenvoegen, collega’s, mijnheer de minister, hebben we landbouwers die minder steun krijgen, meer administratie moeten verwerken en daarbovenop nog eens concurrentie krijgen van buiten Europa.

  Voor cd&v is dat onaanvaardbaar. Onze landbouwers hebben onze steun nodig, want op deze manier ondergraven we onze voedselzekerheid en onze strategische autonomie. Laten we duidelijk zijn, wij zijn niet tegen handel, absoluut niet, maar handel moet eerlijk zijn. Vrijhandel zonder gelijk speelveld is geen vrijhandel. Er is grote nood aan Europees beleid dat ruimte maakt in plaats van ze dicht te zetten, beleid dat investeringen en initiatief weer mogelijk maakt. Onze jonge boeren vragen rechtszekerheid, maar zij haken massaal af. Wij moeten hun alle kansen geven.

  Ik heb daarom een aantal vragen, mijnheer de minister.

  Hoe zult u tegemoetkomen aan de bezorgdheden van de landbouwers, zodat we een positief signaal kunnen geven aan de volgende generatie landbouwers? Hoe zult u zich verzetten tegen de afbraak van het landbouwbudget om de competitiviteit van de sector te waarborgen? Zonder boeren is er immers geen voedsel en zonder voedsel is er geen strategische autonomie.

  Dank u wel voor uw antwoord.

  Charlotte Verkeyn:

  Mijnheer de minister, jaar na jaar stijgen onze sociale uitgaven. De productiviteit stagneert, de bevolking veroudert en de economie kent een zwakke groei. Er is welvaart nodig. Vrije handel met andere markten die nog niet aangeboord worden, kan wel degelijk welvaart brengen. Zo kunnen we ook ontsnappen aan de toenemende druk van landen zoals China. Vrije handel kan kansen bieden, niet alleen voor onze industrie, maar ook voor zuivelproducten, varkens, aardappelen, groenten, appels en peren.

  Wederkerige garanties zijn in dat vrijhandelsakkoord wel degelijk ingebouwd, maar toch willen sommigen die kansen niet grijpen. Dat is in deze uitdagende geopolitieke tijden een gemiste kans. Een nieuw vrijhandelsakkoord staat los van de terechte bezorgdheden van de boeren. De echte druppel die de emmer doet overlopen, zijn de moeilijke en voortdurend veranderende regels, de rechtsonzekerheid en de administratieve overlast.

  Men zal de minister en mezelf niet kunnen betichten daar geen oor naar te hebben. We hebben zelf samen gestreden om landbouw- en visserijproducten te redden, zoals de Ardense worst en de garnalen van onze Oostendse vissers.

  We zijn zelf geconfronteerd met de kafkaiaanse regels. Op dat vlak moeten stappen worden gezet en is perspectief nodig.

  Andere Europese landen hebben dat, samen met pro-boerenbewegingen, begrepen. Zij hebben niet in verspreide slagorde gehandeld, maar hebben voor zichzelf vrijstellingen verkregen op andere regels. Zij zien dat vrije handel ook kansen biedt.

  Mijnheer de minister, bent u het met ons eens dat we, net zoals die andere landen, de vrije handel niet kunnen negeren en niet kunnen blijven voortploegen onder onze eigen kerktoren?

  Youssef Handichi:

  Monsieur le ministre, aujourd’hui plusieurs milliers d’agriculteurs, avec des centaines de tracteurs, sont dans les rues de Bruxelles pour mettre la pression sur l’Europe. Ils viennent exprimer leur colère mais surtout leurs craintes. Leur inquiétude est double: la signature possible dès cette semaine du traité de libre-échange avec le Mercosur et la baisse annoncée du budget de la PAC après 2027.

  En ce qui concerne le Mercosur, vous le savez, nous sommes pour le libre-échange. Nous ne voulons pas refermer nos frontières, bien au contraire. Nos entreprises, y compris agricoles, ont besoin de marchés à l’exportation. Elles en sont conscientes et nous le disent. Cependant, le libre-échange ne peut pas signifier ouvrir grand les portes, notamment à la viande bovine produite dans des conditions qui ne sont pas comparables aux nôtres, avec des normes sanitaires, sociales et environnementales bien inférieures.

  Nos éleveurs font des efforts au quotidien. Ils respectent des règles strictes. Ils investissent dans la qualité. Ils ne comprennent pas pourquoi ils sont mis en concurrence avec des éleveurs qui ne jouent pas dans la même catégorie. En deux mots, ils craignent une concurrence déloyale. Et cela, je pense que dans ce Parlement, nous en sommes conscients.

  Monsieur le ministre, pouvez-vous nous rappeler quels sont les instruments que la Belgique peut activer au sein de l’accord UE-Mercosur pour défendre réellement nos agriculteurs, notamment les éleveurs bovins? Pouvez-vous confirmer que vous soutiendrez une approche exigeante sur le dossier Mercosur afin de protéger nos agriculteurs de tout dumping social, sanitaire et environnemental?

  David Clarinval:

  Monsieur le président, chers collègues, la manifestation des agriculteurs européens traduit d'une manière générale un malaise profond et structurel. Ce malaise se focalise aujourd'hui plus spécifiquement sur deux sujets: d'une part, le vote relatif à l'accord de libre-échange Mercosur et, d'autre part, la future enveloppe budgétaire prévue par la Commission pour la PAC.

  La décision concernant l'accord Mercosur au sein du Conseil européen devrait être prise à la majorité qualifiée. Ce vote devrait intervenir ce vendredi après-midi. Vu les positions différentes adoptées par les différentes entités en Belgique, celle-ci s'abstiendra lors du vote sur cet accord.

  J'ai personnellement demandé une analyse approfondie de l'accord Mercosur au SPF é conomie. À la lecture de cette étude, il faut en effet constater qu'au sein de cet accord, il y a des éléments favorables et défavorables. En termes d'éléments favorables, je retiens que sur le plan économique, l'accord Mercosur présente des opportunités pour plusieurs secteurs industriels comme le secteur des plastiques, des machines, du textile ainsi que pour certaines filières agricoles comme les produits laitiers ou les pommes de terre. Toutefois, nous sommes conscients que cet accord comporte des éléments défavorables. En effet, d'autres secteurs comme le sucre ou la viande bovine pourraient ressentir des effets négatifs.

  Pour répondre aux inquiétudes persistantes du secteur agricole, la Commission a transmis le 3 septembre aux é tats membres ses propositions officielles relatives à l'accord qui inclut un mécanisme de sauvegarde. Elle a ensuite présenté le 8 octobre une proposition de règlement visant à renforcer la protection des agriculteurs en introduisant de nouvelles mesures permettant de réagir rapidement en cas d'augmentation soudaine des importations en provenance des pays du Mercosur ou de forte baisse des prix.

  Die nieuwe procedures zijn er dus op gericht de snelle en doeltreffende uitvoering van bilaterale vrijwaringsmaatregelen voor landbouwproducten te garanderen en omvatten eveneens specifieke bepalingen voor bepaalde gevoelige producten zoals rundvlees, pluimvee, rijst, honing, eieren, look, ethanol en suiker.

  Voor mij is het belangrijk te beschikken over een wereldmarkt met eerlijke concurrentie voor al onze economische actoren. De naleving van de fytosanitaire regels is daarbij essentieel. Ik heb daar altijd voor geijverd.

  Onze producten voldoen aan strikte eisen op het vlak van onder andere kwaliteit, productiemethodes en dierenwelzijn. Het is onaanvaardbaar dat onze markt zou worden overspoeld door producten die niet aan dezelfde strikte eisen zijn onderworpen en die dus goedkoper of onder oneerlijke sanitaire voorwaarden kunnen worden geproduceerd.

  Bovendien veroorzaakt de door de Europese Commissie beoogde hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid in het kader van het volgend meerjarig financieel kader 2028-2034 ongerustheid. Behalve de mogelijkheid dat de regelingen nog complexer zouden worden, zou het voorstel kunnen leiden tot een aanzienlijke verlaging van het budget dat aan het gemeenschappelijk landbouwbeleid wordt toegekend, momenteel geraamd op meer dan 20 %. Dat perspectief treedt naar voren op een moment waarop landbouwers worden geconfronteerd met een toenemende prijsvolatiliteit, een steeds sterkere internationale concurrentie en alsmaar strengere milieu- en gezondheidsvereisten.

  In die context deel ik de ongerustheid van de landbouwwereld volledig en bevestig ik opnieuw mijn engagement voor een sterk, ambitieus en duidelijk afzonderlijk gemeenschappelijk landbouwbeleid binnen het volgend meerjarig financieel kader. De situatie in de landbouw is immers moeilijk, maar als minister van Landbouw blijf ik mij volledig inzetten om samen met de landbouwers duurzame oplossingen voor hun sector uit te werken.

  Dieter Keuten:

  Mijnheer de minister, wat ik vanmiddag gezien heb, was geen betoging of geen manifestatie. Het leek meer op een dodenmars, een stille wake voor de teloorgang van onze primaire economische sector. De sector is niet overtuigd van de garanties die u opnoemt, van de engagementen die u zegt te willen opnemen. De boeren zijn niet overtuigd. Anders waren ze hier niet, vanmiddag, in Brussel, en ook vanmorgen al.

  Zelfs partijen uit uw meerderheid zijn niet overtuigd. Bizar, toch? Ik vraag me echt af hoe cd&v die onthouding uitlegt aan de Boerenbond, aan het Algemeen Boerensyndicaat.

  Mevrouw Verkeyn heeft heel terecht vermeld dat andere landen vrijstellingen bekomen hebben. Andere landen hebben met de vuist op de tafel geklopt, maar België niet. België zal zich onthouden.

  Wij vragen u luid en duidelijk: onthoud u niet. Doe iets. Stuur Mercosur terug naar de onderhandelingstafel.

  Benoît Lutgen:

  Monsieur le ministre, j'ai peu entendu l'essentiel: la stratégie pour préserver notre autonomie alimentaire. Dans votre engagement, il me semble important de jouer ce rôle fédérateur, de rassembler les ministres régionaux, d'élaborer une stratégie pour la PAC, de défendre un modèle de soutien aux exploitations agricoles de plus petite taille, de défendre notre diversification, de tailler à la hache dans les réglementations et les contrôles qui étouffent le monde agricole et de faire en sorte que, demain, le modèle wallon et belge puisse s'étendre sur la scène européenne et d'améliorer largement les contrôles à nos frontières. Quand on voit qu'on contrôle 0,086 % de colis chinois à l'échelle européenne, poursuivre ces exercices de libre-échange sans contrôle strict à nos frontières n'a strictement aucun sens.

  Je vous remercie.

  Natalie Eggermont:

  Collega's, de tijd is rijp om ons een aantal fundamentele vragen te stellen. Landbouw is vandaag een mondiale business geworden, waarbij een handvol multinationals de plak zwaait en zich verrijkt op kap van de boeren en de consumenten. Dit is geen strijd van onze boeren tegen de boeren in Latijns-Amerika, maar het is een gezamenlijke strijd van iedereen die eerlijke, duurzame handel wil, die kleinschalige landbouw wil verdedigen tegen de macht van de agrobusiness. Ook in Latijns-Amerika komen de boeren immers op straat en verzetten zij zich, want de ravage daar is enorm. Bossen worden gekapt, mensen worden uit hun huis verdreven, huizen worden in brand gestoken en landbouwpercelen worden overgenomen en vervangen door grote sojaplantages.

  Het is tijd om fundamenteel van koers te wijzigen, om te kiezen voor samenwerking en eerlijke handel, met respect voor de boeren aan beide kanten.

  Mijnheer de minister, dat betekent niet u gewoon onthouden, maar tegenstemmen voor een echte koerswijziging.

  Leentje Grillaert:

  Collega's, en vooral collega Verkeyn, er moet mij toch iets van het hart. U bent een gewaardeerd collega, zoals u weet. Twee weken geleden hield u hier een vurig pleidooi voor de landbouw. Ik geloof oprecht in uw goede intenties, maar ik stel toch voor dat u de straat oversteekt en naar het Vlaams Parlement gaat, want daar kan mijn partij wel wat meer steun van de andere partijen gebruiken om de landbouwsector echt te steunen.

  Voor het overige hoor ik hier veel enerzijds en anderzijds. Ik ben duidelijk: cd&v is tegen Mercosur! (Applaus op verschillende banken)

  Mijnheer de minister, ik geloof ook in uw goede intenties, maar het is tijd om de hand aan de ploeg te slaan en te tonen dat u die goede intenties ook echt in de praktijk wil omzetten. Wij rekenen op u, maar vooral de sector rekent op u.

  Voorzitter:

  Mevrouw Grillaert werd onderbroken door applaus. Mocht dat applaus enkel van haar eigen fractie zijn, dan zou ik dat meerekenen in haar spreektijd, want de fractie kiest wat er gebeurt met de toegekende minuten, maar applaus van andere fracties kan ik haar moeilijk ten kwade duiden.

  Charlotte Verkeyn:

  Toen ik daarnet naar beneden kwam, echt vlak voor ik moest beginnen, ontving ik een e-mail. Daarin werd mij gevraagd of ik als lokaal bestuurder mijn lokale boeren wilde verwittigen dat er tegen 31 december opnieuw nieuwe Europese regels van kracht zullen zijn waaraan zij moeten voldoen.

  Al die regels zijn het probleem. We reguleren ons kapot. Een vrijhandelsakkoord dat gericht is op welvaart vormt niet de kern van het probleem.

  Mevrouw Grillaert, ik heb hier zes partijen gehoord die in wezen dezelfde mening delen. Laat dat de enige positieve boodschap zijn die we aan de boeren kunnen meegeven: boeren, u wordt eindelijk gehoord door de politiek.

  Youssef Handichi:

  Merci, monsieur le ministre, pour vos réponses. Effectivement, il y a du positif, et nous allons le soutenir. Il y a quelques points qui sont à améliorer dans les secteurs du sucre et de la viande bovine. Je sais que vous y êtes attentif. Améliorer ce qui doit l'être, vous l'avez dit, c'est réagir rapidement. Nous vous connaissons et savons que vous êtes au boulot. Nous vous faisons donc confiance pour réagir rapidement.

• Vraag: De belangen van onze boeren

  klimaat, energie en landbouw

  De belangen van onze boeren
  

  Beantwoord door

  MR David Clarinval (Minister van Werk, Economie en Landbouw)
  

  op 6 november 2025

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Charlotte Verkeyn kaart de uitbuiting van boeren aan via wurgcontracten, monopoliedruk en armoede (25% leeft onder de grens), met gevolgen voor drinkwater en lokale economieën, en pleit voor structurele maatregelen zoals afdwingbare gedragscodes, korte ketens en producentenorganisaties. Minister Clarinval bevestigt lopend onderzoek door Economische Inspectie naar eenzijdige contractwijzigingen en agressieve praktijken in de aardappelsector, met drie PV’s opgesteld, en wijst op aanpassingen aan de gedragscode door Belgapom. Verkeyn benadrukt dat het probleem sectorbreed is en roept op tot federaal initiatief en politieke steun voor haar voorstellen, nu klachten eindelijk zijn ingediend. De kern: systeemfalen vraagt om dringende actie tegen machtsmisbruik en voor eerlijke inkomens.

  Charlotte Verkeyn:

  Mijnheer de minister, collega’s, u hoort het: ik sta hier met een gebrek aan stem. Toch wil ik die gebrekkige stem graag inzetten voor een groep die effectief een gebrek aan stem heeft.

  Collega's, gisteren werd in een Panoreportage een schrijnende problematiek pijnlijk duidelijk gemaakt. Vandaag, anno 2025, zijn boeren quasi lijfeigenen geworden. Met wurgcontracten, door oneerlijke concurrentie en door de druk van monopolies – wat ruikt naar machtsmisbruik –, worden zij gepusht om steeds meer te produceren voor minder geld. Van het pak friet van 2,60 euro krijgt de boer slechts 0,01 euro.

  Ik zal mijn stem gebruiken voor mensen die moeilijk kunnen spreken, want er heerst een angstcultuur. Ik weet waarover ik spreek; mijn grootouders waren namelijk zelf landbouwers. Ook onze burgers in de Westhoek dreigen getroffen te worden door deze problematiek, want hun drinkwater komt in gevaar. Het is dus ernstig.

  Ik heb de afgelopen maanden met boeren en landbouworganisaties gesproken. Er zijn maatregelen die wij in hun plaats kunnen nemen en ik heb daarvoor een aantal initiatieven uitgewerkt, mijnheer de minister. Ik heb u daarover ook vragen gesteld. Intussen leeft 25 % van onze boeren in armoede.

  Ik denk dat we iets moeten doen, zoals oneerlijke concurrentie aanpakken, ervoor zorgen dat een producentenorganisatie kan ontstaan, de korte keten integreren in overheidsopdrachten en de afgesloten gedragscode juridisch afdwingbaar maken.

  Mijn stem zal ik blijven inzetten voor onze vissers en voor onze boeren. Mijnheer de minister, hoe zet u uw stem in?

  David Clarinval:

  Mevrouw Verkeyn, ik werd al eerder op de hoogte gebracht van mogelijke onregelmatigheden in de Belgische aardappelsector en heb enkele weken geleden het initiatief genomen om de Economische Inspectie te interpelleren.

  Ook in de Panoreportage van gisteren waren er meerdere getuigenissen over mogelijke problemen tussen de aardappeltelers en de afnemers. De Economische Inspectie onderzoekt momenteel verschillende klachten over de praktijen van Belgische spelers in de aardappelsector ten aanzien van boeren. Daarbij wordt met name gefocust op de eenzijdige wijziging van contracten, agressieve handelspraktijken en laattijdige betalingen.

  Dit onderzoek is complex en impliceert het verzamelen en analyseren van talrijke stukken, het verhoren van actoren uit de sector en getuigenissen van landbouwers. Ik ben blij u te kunnen melden dat er al drie processen-verbaal werden opgesteld en verstuurd, wat de eerste stap is naar eventuele sancties.

  Omdat het onderzoek nog aan de gang is, kan ik uiteraard geen concrete uitspraken doen over het dossier. Het is niet de bedoeling om de hele sector in diskrediet te brengen, maar zoals steeds moet er opgetreden worden als de goede praktijken niet worden gerespecteerd.

  Ik werd op de hoogte gebracht van het feit dat Belgapom momenteel bezig is met de aanpassing van de gedragscode, om de zaken te verduidelijken op het vlak van prijsoffertes en de aanvaarding ervan, wat ik alleen kan toejuichen.

  Charlotte Verkeyn:

  Mijnheer de minister, ik wil hier vooral een pleidooi houden, niet enkel gericht tot u, maar ook tot de collega’s, want het gaat veel verder dan de aardappelindustrie. Het is pas nu, omdat het ABS eindelijk de moed heeft gehad om een klacht in te dienen, dat ermee aan de slag wordt gegaan. Ik vind het onze plicht – ook federaal, vanuit onze verantwoordelijkheid als volksvertegenwoordigers – om initiatieven te nemen. Het gaat hier om zelfstandigen die recht hebben op eerlijke concurrentie en op hun voortbestaan. Ik heb het al gezegd: de afgelopen maanden heb ik u daarover vragen gesteld. Ik heb ook een aantal ideeën op papier gezet die ik zal voorstellen. Ik wil aan alle collega’s vragen om die mee te onderschrijven en te steunen, want de problematiek gaat wel degelijk veel dieper dan onze aardappelindustrie. Ik dank u.

• Vraag: Chinese namaakproducten

  Chinese namaakproducten
  

  Beantwoord door

  MR David Clarinval (Minister van Werk, Economie en Landbouw)
  

  op 9 oktober 2025

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Minister Clarinval benadrukt dat namaakproducten (400.000 in beslag genomen in 2024) een topprioriteit zijn, met strengere controles via de taskforce E-commerce en zware straffen (boetes tot €800.000, 5 jaar cel), maar Verkeyn wijst op de onhaalbare opgave: 183 douaniers voor 408 miljoen pakjes/jaar—een structurele oplossing is dringend nodig om oneerlijke Chinese concurrentie en veiligheidsrisico’s tegen te gaan.

  Charlotte Verkeyn:

  Mijnheer de minister, 408 miljoen, dat is het aantal pakjes met Chinese namaakproducten dat jaarlijks in ons land aankomt. Laten we eerlijk zijn, vaak gaat het om brol, spotgoedkope pakjes met daarin dikwijls gevaarlijk speelgoed, namaakkledij en zelfs illegale producten.

  Ik hoor het hier graag dat, nu de wereld in brand staat, beleidsmakers op elk niveau in deze woelige tijden dagelijks de baan op gaan om investeringen van rechtmatige bedrijven in ons land aan te trekken. Tegelijkertijd worden we voortdurend bedreigd door wereldspelers die zich schuldig maken aan oneerlijke concurrentie.

  Mijnheer de minister, nu is het moment om in te grijpen voor het de spuigaten uitloopt. Zo lezen we ook de afgelopen week in allerlei krantenberichten. Anderzijds, we leven niet onder de kerktoren. Wie wordt er niet eens verleid om iets op het internet te bestellen? Bovendien zorgen rechtmatige e-commercebedrijven voor extra werkgelegenheid.

  Er is dus nood aan een evenwicht. We zijn voor eerlijke concurrentie en absoluut tegen het pesten van onze consumenten. Tegelijk moeten onze lokale ondernemers worden beschermd. Mijnheer de minister, hoe zult u op korte termijn onze markt beschermen en zorgen voor eerlijke concurrentie?

  David Clarinval:

  Mevrouw Verkeyn, namaakproducten schaden de eerlijke concurrentie voor onze ondernemers en brengen de veiligheid van de burgers in gevaar, en ik heb het niet over de veggieburgers, het onderwerp van de vorige vraag.

  De strijd tegen namaakproducten is daarom een topprioriteit voor de Economische Inspectie. In 2024 nam de FOD Economie meer dan 400.000 namaakproducten in beslag. Dat is een verdubbeling in vergelijking met 2023. Het ging vooral om speelgoed, parfum en wasproducten.

  Mijn inspecteurs controleren zowel fysieke winkels als webwinkels. Als de inspectie namaakproducten opspoort, moeten de merkhouders voor de vernietiging of recyclage betalen. Ze kunnen niet ontsnappen aan die verantwoordelijkheid, ook niet wanneer ze de goederen eerder hebben toegelaten. Er staan strenge straffen op de verkoop van namaakproducten. De boetes kunnen oplopen tot 800.000 euro en een gevangenisstraf tot vijf jaar.

  De taskforce E-commerce, die ik heb opgericht, zal inzetten op versterkte controles op non-conforme producten uit China, inclusief namaakproducten. U mag erop rekenen dat ik als minister van Economie al mijn bevoegdheden zal inzetten om de Belgische economie en de burgers tegen namaakproducten te beschermen.

  Charlotte Verkeyn:

  Mijnheer de minister, ik dank u voor het antwoord. We hebben van een zeer ernstig onderwerp iets luchtigs gemaakt. Men zou er bijna de draad bij verliezen, maar het kan mij eigenlijk worst wezen. U hebt het over de controles, maar op dit moment moeten onze douanediensten met 183 personeelsleden 408 miljoen pakjes per jaar controleren. Dat is onmogelijk. We worden echt bedreigd. We willen er geen open oorlog van maken, maar we moeten onder ogen zien dat de betrokken bedrijven ons oneerlijke concurrentie aandoen en een ongelijk speelveld voor onze ondernemingen creëren. Ik hoop dan ook op een snelle, globale aanpak en niet alleen op een pakjestaks.

• Vraag: De impact van de belastinghervorming op de gezinnen

  Vraag: De impact van de begrotingshervorming op de gezinnen

  Vraag: De fiscale hervorming

  economie en werk

  De impact van de belastinghervorming op de gezinnen
  De impact van de begrotingshervorming op de gezinnen
  De fiscale hervorming
  Fiscale en begrotingshervorming: impact op gezinnen summaryExplanation

  Beantwoord door

  N-VA Jan Jambon (Minister van Financiën en Pensioenen)
  

  op 17 juli 2025

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  De belastinghervorming met verhoging van de belastingvrije som (kost: 3,5 mjd) en fiscale gelijkheid per kind botst op kritiek omdat eerdere plannen grote gezinnen met een gehandicapt kind (tot -5.800 euro/jaar) zouden benadelen—hoewel minister Jambon nu belooft dat gehandicapte kinderen *wel* voor twee tellen. CD&V en Open Vld eisen meer netto-inkomen (via lagere sociale bijdragen, werkbonus) en geen nieuwe taksen, terwijl Jambon bevestigt dat de hervorming budgetneutraal en werkgerelateerd moet zijn, met uitvoering in 2026. De discussie draait om prioriteiten: lastenverlichting *vs.* begrotingsneutraliteit, met verwijten over partijpolitiek blokkeren (Open Vld) en tegenstrijdige beloftes (regering).

  Vincent Van Quickenborne:

  Mijnheer de minister, met het zomerakkoord probeert u ook de belastinghervorming af te ronden, onder meer door de belastingvrije som te verhogen.

  Ik wil u toch herinneren aan wat uw kabinetschef daarover eerder heeft gezegd. De heer Wesley De Visscher zei dat het verhogen van de belastingvrije som nonsens is. Waarom? Ten eerste, het heeft nauwelijks een impact op het inkomen van mensen. Ten tweede, het is een zeer dure maatregel, die 3,5 miljard euro zou kosten. Ten derde, als u mensen echt wilt aanzetten tot werken, dan zijn er betere methoden, zoals de afschaffing van belastingtarieven. Dat hebben wij met de vorige regering gedaan, samen met collega Bouchez. We hebben toen drie tarieven afgeschaft. De laatste keer was dat trouwens met de N-VA. Toch volhardt u in de boosheid en gaat u de belastingvrije som verhogen.

  Wat blijkt nu echter? Om die belastingvrije som te verhogen en de factuur te betalen, wordt een nieuwe taks ingevoerd. Na twintig arizonataksen komt er een nieuwe taks, meer bepaald op gehandicapte kinderen. Grote gezinnen met een gehandicapt kind zullen de prijs betalen. Vandaag is een gehandicapt kind goed voor een toeslag van twee kinderen. Als dat het derde kind in een groot gezin is, is dat 11.140 euro. Met uw hervorming gaat dat naar een forfait, mijnheer de minister. In dat geval levert het gehandicapte derde kind in een groot gezin nog slechts 5.300 euro op. Dat is een achteruitgang voor die gezinnen.

  Het gevolg daarvan is dat de grote gezinnen met een gehandicapt kind meer belastingen zullen betalen. Een alleenstaande ouder met drie kinderen, waarvan het derde kind een handicap heeft, zal duizenden euro’s meer aan belastingen moeten betalen. Mijnheer de minister, ik dacht dat u de belastingen voor de mensen wou verlagen.

  Monsieur Bouchez, diminuer les taxes, pas augmenter les taxes.

  Mijnheer de minister, ik heb maar één vraag. Waarom wilt u grote gezinnen met een gehandicapt kind meer belastingen laten betalen?

  Charlotte Verkeyn:

  Mijnheer de minister, een kind kan opgroeien bij een gehuwd koppel waarvan beide ouders werken, bij een gehuwd koppel waarvan een van de ouders werkt, bij een alleenstaande of in een nieuw samengesteld gezin. Datzelfde kind wordt in die vier situaties fiscaal ongelijk behandeld. Datzelfde kind zal voor de fiscus namelijk ofwel duurder, ofwel goedkoper zijn. Dat is niet afhankelijk van het kind, maar van hoe de ouders willen samenleven en zich organiseren.

  Het regeerakkoord stelt terecht dat we dat moeten herdenken, want anno 2025 is dat niet meer verdedigbaar. Er moet aandacht komen voor fiscale gelijkheid in de gezinsfiscaliteit, voor alleenstaanden, voor kleine gezinnen. Daarnaast moeten werkende ouders, ondernemende ouders, worden beloond.

  Er circuleren nu een aantal suggesties en ontwerpen. Ik wil benadrukken dat aan de situatie van kinderen met een beperking, naar wat ik hoor, niet wordt geraakt. Er worden wel suggesties gedaan over allerlei goede zaken, zoals een stevige verhoging van de belastingvrije som, een verlaging van de bijzondere bijdrage voor de sociale zekerheid, een versterking van de werkbonus, een verhoging van de maaltijdcheques en de ondernemersaftrek.

  Mijnheer de minister, klopt het dat de plannen en ontwerpen die u in uw hoofd hebt, gericht zijn op een fiscaal gelijkere behandeling van onze kinderen en op het doen lonen van werken?

  Steven Matheï:

  Mijnheer de minister, wie werkt, moet netto meer overhouden. Punt. Die strijd voert cd&v al jaren, denk maar aan de uitwerking van de fiscale blauwdruk van Vincent Van Peteghem, de meest verregaande fiscale hervorming van de afgelopen decennia. Een aantal belangrijke krachtlijnen daarvan zijn inmiddels opgenomen in het regeerakkoord.

  Vandaag is het money time . Het is money time voor de regering om een aantal beslissingen te nemen, maar ook money time voor de hardwerkende mensen, de hardwerkende middenklasse. Tal van hervormingen worden aangebracht en uitgewerkt, waarvan de fiscale hervorming een belangrijke is.

  Voor cd&v staan daarbij drie zaken voorop. Ten eerste, meer netto op het einde van de maand, niet alleen voor mensen met een lager inkomen, maar ook voor de hardwerkende middenklasse, uit te voeren door de belastingvrije som op te trekken. Ten tweede, cd&v vindt het essentieel dat gezinnen met kinderen niet benadeeld worden. Ten derde, er moet specifieke aandacht zijn voor singles, in het bijzonder alleenstaande ouders. Zij hebben het financieel moeilijker, omdat ze dezelfde kosten alleen moeten dragen, terwijl ze op fiscaal vlak proportioneel het zwaarst belast worden. Daar moet iets aan veranderen. Dat kan bijvoorbeeld door de bijzondere bijdrage voor de sociale zekerheid, de zogenaamde crisisbelasting, te verlagen.

  Mijnheer de minister, alles ligt op tafel. Het regeerakkoord zegt duidelijk dat er getrancheerd moet worden. We weten dat ons land veel belastingen kent. Als we daaraan iets willen veranderen, dan moeten we dat niet doen door nieuwe belastingen, zoals een defensiebelasting, in het leven te roepen, maar door een echte belastinghervorming uit te werken. Die belastinghervorming ligt nu op tafel.

  Mijnheer de minister, zal met die belastinghervorming worden gegarandeerd dat het netto-inkomen van de hardwerkende Vlaming op het einde van de maand toeneemt?

  Jan Jambon:

  Geachte Kamerleden, enkelen onder u baseren zich verkeerdelijk op interne werkdocumenten en trekken foute conclusies uit wat daarin staat.

  Ik voer, zoals steeds, loyaal het regeerakkoord uit. Mijnheer Matheï, het antwoord op uw vraag is daarom eigenlijk zeer simpel: ja, dat is de bedoeling van de hele belastinghervorming. Ik kan daar kort over zijn.

  Met deze regering streven wij naar een samenlevingsneutrale fiscaliteit waarin elk kind zo veel mogelijk gelijk wordt behandeld. Ik citeer daarvoor graag het regeerakkoord: "De regering wil elk kind zo veel mogelijk gelijk behandelen. De toeslag op de belastingvrije som zal worden gemoderniseerd en meer in lijn worden gebracht met de hedendaagse sociologische realiteit. In de toekomst zal ieder kind dezelfde toeslag krijgen tot een bepaald plafondbedrag. Deze hervorming is budgetneutraal. Daarnaast wordt de toeslag op de belastingvrije som voor alleenstaande ouders enkel toegekend aan werkelijk alleenstaande ouders."

  Wat de precieze hervorming betreft, zolang het werk nog niet is afgerond, geef ik daarover nog geen details. Dat zal in de komende uren en dagen verder uitgewerkt worden. Zodra de regering daarover beslist heeft, komt de tekst naar buiten voor adviezen, daarna volgt een tweede lezing en wordt het wetsontwerp ingediend in het Parlement.

  De regering meent het ernstig met het doen lonen van werk. Daar gaat het in essentie over. Daarom voorzien we een stevige verhoging van de belastingvrije som. We voorzien ook een verlaging van de bijzondere bijdrage voor de sociale zekerheid, een versterking van de werkbonus voor de laagste lonen en een verhoging van de maaltijdcheques. Mijnheer Van Quickenborne, het moet u als muziek in de oren klinken dat de ondernemersaftrek voor zelfstandigen zonder vennootschap er komt, boven op het belastingkrediet, dat wordt opgetrokken tot maar liefst 7.500 euro. Daarnaast zal ook de belastingvermeerdering bij onvoldoende voorafbetalingen verdwijnen. Die principes vormen ons kompas.

  Ik kan één ding heel duidelijk stellen en ik wil ook dat dat zeer duidelijk genoteerd wordt. Een gehandicapt kind zal voor twee blijven gelden. Daarin is geen wijziging voorzien en daarover is elke partij binnen de meerderheid het eens.

  Vincent Van Quickenborne:

  Mijnheer de minister, bedankt voor uw antwoord, ook voor het laatste deel, want daar maakt u een serieuze bocht. In de tekst die tot nu toe voorlag, was het forfait voor een gehandicapt kind 2.650 euro. Dat is de realiteit. Nu maakt deze regering een bocht, goed, inderdaad gelukkig op tijd, om ervoor te zorgen dat er niemand op achteruitgaat. Maar dan moet u er wel op toezien dat effectief niemand erop achteruitgaat, ook niet grote gezinnen met een gehandicapt kind.

  Maar wat is dat altijd met die taksen in deze regering? Taks, taks, taks. Daarnet zei de heer Matheï dat er geen defensietaks mag komen, maar minister Van Peteghem zei deze week dat een defensietaks mogelijk is.

  Collega's, hervorm. Voor hervormingen vindt u in ons een partner. Hervorm, maar stop met die taksen, die taksen, en die taksen. Stop daarmee!

  Charlotte Verkeyn:

  Ik vermoed dat sommigen vanmiddag nog niet gegeten hebben, tenzij een broodje aap.

  Mijnheer de minister, laat u niet van de wijs brengen. Degenen die hier nu staan te kraaien over een hervorming voor kleine gezinnen, zullen morgen kraaien dat we niet genoeg doen voor de alleenstaanden, en overmorgen dat we niet genoeg doen tegen het begrotingstekort.

  Voor zulke personen bestaat een woord, dat zijn windhanen.

  Mijnheer de minister, blijf maar mooi op uw rechte stok zitten, en ga ervoor.

  Voorzitter:

  Mijnheer Matheï, hebt u ook verwijzingen naar het dierenrijk?

  Steven Matheï:

  Mijnheer de minister, bedankt voor uw antwoord. Voor ons is de fiscale hervorming een absolute prioriteit. Ik dank u ook voor de aandacht voor de gezinnen met kinderen, ook voor kinderen met een beperking, en natuurlijk ook voor de lastenverlaging. Collega Van Quickenborne, in deze fiscale hervorming zit een lastenverlaging. In de vorige regering, niet zo lang geleden, onder leiding van een liberale premier, lag een doorgedreven fiscale hervorming op tafel, met lastenverlaging, maar die werd tegengehouden. De partijpolitieke stratego ging voor op de centen van de mensen. Nu realiseren we die fiscale hervorming, mét die lastenverlaging, vanaf januari 2026. Dat is het verschil tussen uw partij, Open Vld, en onze partij, cd&v. Wij doen het, jullie blokkeren.

• Vraag: De door het Grondwettelijk Hof onder de fiscale uitzonderingen gelegde bom

  Vraag: De terugvordering van bedrijfsvoorheffing in de tuinbouw na de vernietigde vrijstellingsregeling

  klimaat, energie en landbouw

  De door het Grondwettelijk Hof onder de fiscale uitzonderingen gelegde bom
  De terugvordering van bedrijfsvoorheffing in de tuinbouw na de vernietigde vrijstellingsregeling
  Fiscale uitzonderingen en terugvorderingen in de tuinbouw. summaryExplanation

  Beantwoord door

  N-VA Jan Jambon (Minister van Financiën en Pensioenen)
  

  op 26 juni 2025

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Het Grondwettelijk Hof vernietigde een covid-steunmaatregel voor fruittelers als illegale staatssteun, waardoor sectoren mogelijk 5 miljard euro aan niet-aangemelde fiscale voordelen (flexi-jobs, voetbalclubs, expats, etc.) moeten terugbetalen, met risico’s voor rechtse koteriepolitiek en systeemstabiliteit. Minister Jambon blokkeerde nieuwe aanvragen en zoekt sectorgerichte oplossingen, maar benadrukt dat flexi-jobs en expatregelingen veilig zijn omdat ze breed toepasbaar zijn. Vanbesien (Vooruit) pleit voor een radicale fiscale hervorming (gelijke belasting op arbeid/vermogen) om koterijen af te schaffen, terwijl Verkeyn (N-VA) de schuld legt bij de vorige regering die de maatregel niet bij Europa aanmeldde. Structurele onzekerheid blijft, met dreigende claims en lobby-invloed als kernprobleem.

  Dieter Vanbesien:

  Mijnheer de minister, u hebt ongetwijfeld vernomen dat het Grondwettelijk Hof enkele weken geleden een specifieke steunmaatregel ten voordele van fruittelers heeft vernietigd. Het betreft een maatregel die werd genomen in het kader van de covidcrisis, om ervoor te zorgen dat het fruit geplukt kon worden, aangezien men destijds geen beroep kon doen op reguliere plukkers.

  Het Hof oordeelt dat het gaat om illegale staatssteun. In Europa geldt dat de overheid geen gunstmaatregelen mag verlenen aan een specifieke sector. Het gevolg is dat de fruittelers dat geld nu moeten terugbetalen aan de overheid.

  Die uitspraak legt mogelijk een zware bom onder ons belastingsysteem, aangezien in de voorbije decennia tal van gelijkaardige maatregelen zijn ingevoerd die mogelijk hetzelfde lot beschoren zijn.

  Ons belastingsysteem hangt aan elkaar van fiscale koterijen. Het is duidelijk dat dat niet duurzaam is en dat het ons in de problemen zal brengen. De lobby weegt te zwaar door in ons land. Ik geef een voorbeeld. De professionele voetbalclubs krijgen al heel lang dergelijke voorkeursbehandelingen. Voor RSC Anderlecht kan men dat nog enigszins begrijpen, maar niet voor clubs als Club Brugge en Standard Luik. De flexi-jobs vormen een ander voorbeeld. Ook dat systeem houdt een voorkeursbehandeling in voor specifieke sectoren. Wat gebeurt er indien de horeca-uitbaters morgen al dat geld moeten terugbetalen?

  Mijnheer de minister, hebt u een plan om al die bestaande maatregelen in kaart te brengen, teneinde een oplossing te zoeken zodat er geen rampen gebeuren?

  Deze regering zal nog een aantal fiscale koterijen bijbouwen, met hetzelfde risico. Zult u de uitvoering daarvan stopzetten en een alternatief zoeken dat wel rechtszekerheid biedt?

  Charlotte Verkeyn:

  Mijnheer de minister, ik zou niet graag in uw schoenen staan, want er zijn heel wat fiscale kopzorgen. Met de vernietiging van een regeling in de tuinbouwsector werd er een fiscale splinterbom gedropt. Wat is er aan de hand? Tuinbouwwerkgevers mochten een deel van de bedrijfsvoorheffing voor zich houden in plaats van die door te storten. Helaas werd die regeling door de toenmalige regering, de vivaldiregering , niet als staatssteun aangemeld. Nu zitten we met de gebakken peren, want de gevolgen kunnen aanzienlijk zijn. Onder meer de uitbreiding van de flexi-jobs komt daardoor in het gedrang, evenals de investeringsaftrek, de expatregeling, de regeling voor het voetbal, waarnaar collega Vanbesien al verwees, en ook de regeling voor studentenjobs. Wat gaan we daarmee doen? Ik weet het alvast niet.

  Het wordt echter nog erger, want in het verleden zijn meerdere gelijkaardige systemen ingevoerd. Denk maar aan de maatregelen voor onderzoek en ontwikkeling, nachtarbeid, ploegenarbeid en de baggerscheepvaart. Men heeft de factuur daarvan berekend en die komt – collega’s, houd u vast – neer op 5 miljard euro aan fiscale kopzorgen, te wijten aan een vergetelheid van Vivaldi.

  Mijnheer de minister, zijn die kopzorgen terecht? Is er een oplossing?

  Jan Jambon:

  Beste Kamerleden, voorafgaand wil ik verduidelijken dat de vernietigde maatregel een reeds bestaande maatregel was. De maatregel voor de fruit- en groenteteelt dateerde namelijk van 2023, tamelijk recentelijk dus. U herinnert zich dat zeker en vast, mijnheer Vanbesien, want uw partij heeft die maatregel mee goedgekeurd in het Parlement.

  Wij hebben inderdaad kennisgenomen van het arrest van het Grondwettelijk Hof, op 12 juni. Daaropvolgend heb ik meteen actie ondernomen. Sindsdien is het niet meer mogelijk om nieuwe aangiftes in te dienen voor de groente- en fruitsector.

  Voor het jaar 2024 gaat het over 21,4 miljoen euro en voor het jaar 2025 is het tot dusver 5,2 miljoen euro. Dat is zeker niet niets.

  Voor de getroffen sectoren is mijn administratie nu op zoek naar een oplossing. We zullen de betrokken bedrijven contacteren, zodat ze zeer snel duidelijkheid krijgen. Binnen de FOD Financiën werd een speciaal team opgericht om alles goed op te volgen. Daarnaast nodigen we morgen ook de sectorfederaties en andere betrokken organisaties uit, om te luisteren naar hun vragen en hun zorgen. Op basis van die insteken willen we zo snel mogelijk zorgen voor heldere communicatie ten aanzien van die bedrijven.

  Tot slot, we analyseren uiteraard of dat arrest gevolgen kan hebben voor andere fiscale regelingen. Ik kan daar het volgende al over zeggen. Voor de flexi-jobs is er vooralsnog geen probleem. Dat systeem bestaat al lang en het staat volgens ons stevig. Ook voor de expats is er weinig kans op plots wegvallen. In beide gevallen gaat het om algemene, brede maatregelen, die niet gericht zijn op één sector.

  Dieter Vanbesien:

  Mijnheer de minister, u spreekt vooral over de actie die u al hebt ondernomen in het kader van de fruitteelt, wat uiteraard heel goed is, maar het gaat mogelijk om een veel groter probleem, zoals collega Verkeyn ook zei. Zij spreekt over een grootteorde van 5 miljard. Dat is iets helemaal anders. U stelt dat er geen probleem is met de flexi-jobs, maar ik ben daar niet zo zeker van. Het gaat om staatssteun aan een sector en als die niet goedgekeurd werd door Europa, kan dat tot een gelijkaardig probleem leiden.

  We weten dat rechtse partijen graag belastingen uithollen. Dat is geen verrassing. Daarom bouwen ze koterij op koterij. Vooruit gaat daarin mee.

  De enige oplossing voor dat probleem is een grondige fiscale hervorming. Wij stellen voor om inkomsten uit arbeid en vermogen op dezelfde manier te belasten. Een euro is een euro. Dan houden mensen netto meer over en kunnen al die koterijen worden afgeschaft. Mijnheer de minister, als u zo’n plan zou voorleggen, zou ik het zelfs steunen.

  Voorzitter:

  Ik voel iets groeien tussen de heer Vanbesien en de heer Jambon, maar de toekomst zal dat uitwijzen.

  Charlotte Verkeyn:

  Collega Vanbesien, met alle respect, maar die maatregel, trouwens een goede maatregel, werd ingevoerd onder de vorige regering, met uw partij in de regering. Uw regering vergat die maatregel echter aan te melden, waardoor wij nu met de gebakken peren zitten en opnieuw met ons gat op de blaren moeten zitten.

  Mijnheer de minister, ik hoop echt dat u dat opgelost krijgt, want het is bijzonder spijtig. Heel wat zuurstof voor ondernemers en voor mensen die willen werken, dreigt daarmee in het gedrang te komen. Ik zou niet graag in uw schoenen staan en dat allemaal hele dagen moeten meemaken. Ik wens u veel succes.

  Voorzitter:

  Mijnheer de minister, er staat vandaag een vijftiental vragen aan u geagendeerd, misschien is dat de reden waarom collega Verkeyn niet in uw schoenen zou willen staan.

• Vraag: De verlenging van het verlaagde btw-tarief in de bouw

  Vraag: Het btw-tarief van 6 % voor sloop en heropbouw

  De verlenging van het verlaagde btw-tarief in de bouw
  Het btw-tarief van 6 % voor sloop en heropbouw
  Herstel en Bouw btw-tariefverlenging summaryExplanation

  Beantwoord door

  N-VA Jan Jambon (Minister van Financiën en Pensioenen)
  

  op 26 juni 2025

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  De 6% btw-maatregel voor sloop- en heropbouw—goed voor 48.000 euro besparing per woning—wordt geblokkeerd door politieke vertraging (PS, Groen/Ecolo, PVDA, Vlaams Belang), waardoor duizenden gezinnen onverwacht 21% moeten betalen en in financiële nood komen. Minister Jambon en CD&V benadrukken de rechtsonzekerheid en onnodige kosten voor burgers, terwijl oppositiepartijen werkloosheidsherziening als pressiemiddel inzetten. Verkeyn en Matheï hekelen het "politiek spel" dat betaalbaar wonen en middenklasse schaadt, ondanks klaarliggende oplossingen. Kernpunt: partijbelang primeert op burgers, met directe gevolgen voor 5.000 woningen per jaar.

  Charlotte Verkeyn:

  Mijnheer de voorzitter, mijnheer de minister, collega's, ik begin met een getuigenis: "Het is een schande. We worden er ziek van. Alles stond klaar voor ons dossier 6 % btw op onze woning. Nu wacht wellicht de gerechtsdeurwaarder". Een gelijkaardige getuigenis horen we bij vele burgers. Dat alles is het gevolg van een amourette gisteren – eerlijk gezegd, een vertragingsmanoeuvre – met als inzet het dossier over de beperking van de werkloosheidsuitkeringen in de tijd. Door politieke spelletjes kregen duizenden gezinnen en ondernemers die van een welverdiende vakantie wilden genieten met hun welverdiende centen en misschien nog een postkaart met daarop "Groeten uit Salou" wilden versturen, gisteren een andere boodschap. Ze kregen een postkaart vanuit het Parlement, met de groeten van de PS, de PVDA, de groenen en het Vlaams Belang. Bedankt voor die postkaart, collega's. Echt, bedankt.

  De groenen hebben de mond vol van betaalbaar wonen, maar de 6 % btw voor wie renoveert? Ze mogen het op hun buik schrijven.

  Collega's van de PVDA, u praat graag over de centen van de mensen. Wel, mijnheer Hedebouw, met uw 9.000 euro per maand in de pocket, zult u die mensen betalen? ( Tumult op de banken )

  Collega's van het Vlaams Belang, ook bedankt. Geen verlof voor pleegouders vanaf 1 juli.

  Collega’s van de PS, merci. Ook wie te goeder trouw is voor de fiscus, zal nu boetes betalen. Laat de mensen maar betalen!

  Mijn vraag is heel simpel en heel duidelijk. Wat zullen wij al die mensen vertellen over wat er na 1 juli gebeurt, mijnheer de minister?

  Steven Matheï:

  Mijnheer de voorzitter, mijnheer de minister, collega's, de Vlaming is geboren met een baksteen in de maag. Dat klinkt misschien als een cliché, maar het is niet minder waar. Iedereen kent immers wel een gezin dat op het punt staat een appartement te kopen of een oud huis heeft gekocht en dat wil slopen om een echte thuis te creëren. Maar het moet ook financieel haalbaar zijn. Net daarom is het btw-tarief van 6 % voor sloop en heropbouw een heel belangrijke maatregel.

  Met die maatregel verduurzamen wij onze woningen. Wij zorgen bovendien voor meer woningen om het woningtekort aan te pakken. Wij zorgen er, ten slotte, ook voor dat onze middenklasse, onze gezinnen überhaupt nog een woning kunnen verwerven. Weet immers dat met de maatregel gemiddeld 48.000 euro per woning wordt bespaard. Dat maakt het verschil voor onze gezinnen en onze middenklasse om al dan niet een eigen woning te kunnen verwerven.

  De 6 %-btw-maatregel is niet zomaar uit de lucht komen gevallen. Ook cd&v heeft daar hard voor gestreden. Alles ligt op tafel om die maatregel zelfs uit te breiden en in de programmawet te verankeren. Het kon dus allemaal heel eenvoudig zijn, ware het niet dat alles door politieke spelletjes op de lange baan wordt geschoven. Daardoor heeft een gezin dat een optie heeft genomen op een appartement en op 6 % btw rekende, pech. Het zal 21 % moeten betalen met dank aan de PS, aan Ecolo-Groen, aan het Vlaams Belang en aan de PVDA. Iedereen wordt daarvoor bedankt. U laat de mensen in de steek in plaats van uw verdomde verantwoordelijkheid te nemen. ( Luid rumoer op de banken )

  Voorzitter:

  Vooreerst vraag ik de leden die menen vanuit de zaal te moeten brullen, niet alleen de parlementaire regels te volgen, maar ook te wachten tot zij zelf het woord krijgen. Zij kunnen het woord vragen. Wanneer men bij hun fractie echter meent dat er over het thema geen vragen hoeven te worden gesteld, hoeven ze evenmin tussendoor te roepen en te brullen.

  Mijnheer de minister, u hebt het woord.

  Jan Jambon:

  Beste collega’s, net als u heb ik gisteren moeten vaststellen dat door het uitstel van de stemming over de programmawet een aantal zeer tastbare maatregelen in het voordeel van de mensen, onder meer de verlaging van de btw op sloop en heropbouw, nu worden uitgesteld. De maatregel is nochtans goed voor een gemiddelde belastingbesparing van 48.000 euro op een woning, waarvoor er een totaalbudget van 250 miljoen euro ter beschikking is. Op jaarbasis gaat het om ongeveer 5.000 woningen. We kunnen dus wekelijks ongeveer honderd bouwers niet geven waarop ze eigenlijk recht hebben.

  Collega’s, eerlijk gezegd, ik vind het onwaarschijnlijk dat dat gebeurt. Ik vind dat bijzonder betreurenswaardig. Dat jaagt mensen op kosten. Het creëert rechtsonzekerheid. Dat kan toch nooit de bedoeling van het Parlement zijn.

  Dat linkse partijen graag belastingen verhogen en zeker niet graag belastingen verlagen, had ik kunnen verwachten, maar dat een rechts-radicale partij politieke spelletjes meespeelt en daarmee ook de beperking van de werkloosheid in de tijd tegenhoudt, dat gaat mijn petje te boven.

  Charlotte Verkeyn:

  Ik kon het eigenlijk niet beter zeggen.

  Voor mij is het dossier des te gevoeliger, omdat de verlenging van de 6 % btw dossier het eerste wetsvoorstel was dat ik hier ter stemming kon voorleggen. Ik weet heel goed hoe het uitstel van de maatregel goed voor 48.000 euro, de mensen in hun dagelijks leven raakt en welke kopzorgen dat met zich brengt. Ik denk dat velen in het Parlement soms vergeten dat wij ook ooit moesten starten. Ik betreur ten zeerste de politieke spelletjes en de vertragingsmanoeuvres. Meer nog, ik kan er niet bij dat er zelfs een amoureuze entente bestaat. De tegenstanders konden ook gewoon tegenstemmen, als ze het er niet eens mee waren. Uitstel hoefde niet.

  Steven Matheï:

  Mijnheer de voorzitter, mijn teleurstelling is erg groot, niet in de minister, maar in een heel aantal collega's. Zijn we nu echt op het punt gekomen dat wij, politici, liever gezinnen in de steek laten dan dat we onze verantwoordelijkheid nemen? Is dat de weg die sommigen onder ons willen inslaan? Dat zal niet met ons zijn! Leg dat immers maar uit aan de mensen die daardoor in de financiële problemen zullen komen!

• Vraag: De Amerikaanse invoerheffingen

  Vraag: De Amerikaanse invoerheffingen

  Vraag: De instabiliteit van de beurskoersen en de gevolgen ervan voor ons land en onze economische actoren

  Vraag: Het handelsbeleid van Donald Trump

  economie en werk

  De Amerikaanse invoerheffingen
  De Amerikaanse invoerheffingen
  De instabiliteit van de beurskoersen en de gevolgen ervan voor ons land en onze economische actoren
  Het handelsbeleid van Donald Trump
  Amerikaans handelsbeleid, invoerheffingen, beursinstabiliteit summaryExplanation

  Beantwoord door

  N-VA Bart De Wever (Eerste minister)
  

  op 10 april 2025

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  De discussie draait om de Amerikaanse handelsoorlog en Europa’s reactie, met focus op België’s strategie om economische schade te beperken. De eerste minister benadrukt onderhandelingen en Europese eenheid als sleutel, steunt het uitstel van EU-tegenmaatregelen (90 dagen) en wijst op de noodzaak om eigen concurrentiekracht (MAKE 2030) te versnellen, zonder concrete deadlines. Kritiek komt van populisme-risico’s (Trump’s onvoorspelbaarheid), afhankelijkheid van de VS (energie, wapens) en de oproep tot diversificatie (Azië, Afrika) in plaats van onderwerping. Farmasector, beursonrust en Europese waarden (bv. diversiteit) blijven kwetsbare punten in het debat.

  Charlotte Verkeyn:

  Mijnheer de eerste minister, collega’s, wie biedt meer, wie biedt minder of wie biedt intussen helemaal niets meer met de pauzeknop? Onze economie leek de voorbije dagen echt een tapijtenmarkt. Vergis u echter niet, de Verenigde Staten zijn gefixeerd op hun handelsbalans, willen de productie opnieuw in eigen land en menen daarvoor met de importheffingen echt de trump card te hebben gevonden. Ondertussen komt de rest van de wereld smekend en op blote knieën aan de onderhandelingstafel. Dat is mooi meegenomen.

  Wij zijn nu een week later, een week na de eerste bedreigingen. De aanvallen blijven komen. Gisteren was er het bericht dat onze farmasector toch extra geviseerd zou worden. Collega’s, die sector is bezorgd. Angst en paniek zijn echter zelden goede raadgevers. ‘Never let a good crisis go to waste ’ is dat wel.

  Mijnheer de eerste minister, het verheugt ons te lezen dat u dezelfde mening bent toegedaan, dat u naast de parallelle weg van de onderhandelde oplossing van de Europese Unie die bezig is, ernaar streeft om onze eigen concurrentiepositie te verstevigen en dat u hebt aangekondigd dat u wil inzetten op het verstevigen van onze concurrentiekracht en op het programma in het regeerakkoord MAKE 2030 . Dat is een heel goed idee.

  Ik heb twee vragen, namelijk een vraag over de onderhandelde oplossing en een vraag over MAKE 2030 . Ten eerste, hoe staat u tegenover de onderhandelde oplossing, de nultarieven en de wederzijdse tarieven die worden voorgesteld? Hoe staat u daartegenover? Wat doet u met andere belangrijke sectoren in ons land, zoals de farmasector? Ten tweede, hoe ziet u de versnelde opstart van MAKE 2030 ? Wordt dat effectief een MAKE 2025-2030 ?

  Koen Van den Heuvel:

  Mijnheer de premier, de voorbije dagen zag de kleine belegger zijn pensioenfonds of aandelen verdampen door de grillen van populistische pyromanen. Als de mensen hun beleggings- of aandelenfonds openden, zagen ze bloedrode cijfers, namelijk -5 %, -10 % of -15 %. Het is heel duidelijk: als extremistische populisten met hun spierballen rollen, is de gewone hardwerkende man of vrouw in de straat de dupe.

  Bijna 3 miljoen mensen in ons land doen aan pensioensparen. Hard werkend zetten zij een centje opzij om comfortabeler van hun oude dag te kunnen genieten. Dalende beurzen door de grillen van Trump doen deze mensen in onzekerheid leven. Ze liggen daar wakker van. Zeker in tijden van onzekerheid kijken deze mensen naar ons.

  Collega's, wij hebben geen nood aan stoere machopraat. We moeten niet agressief of naïef zijn, maar wel slim en assertief. Wij moeten samenzitten, de-escaleren en de ratio laten zegevieren. De welvaart van onze mensen staat op het spel. Daarvoor is een sterk en verenigd Europa nodig, een Europese Unie die zich niet uit elkaar laat spelen door Trump. Het Europese project moet, na een project van vrede, meer dan ooit een project van economische sterkte en economische welvaart voor onze mensen worden.

  Beste premier, ik ga ervan uit dat u op deze lijn zit en binnen Europa de spreekbuis wil zijn van de gedachte van Europese welvaart, die zorgt voor meer stabiliteit en voor meer veiligheid in de wereld. (…)

  Voorzitter:

  Bedankt, collega Van den Heuvel. Uw tijd is om.

  Xavier Dubois:

  Monsieur le premier ministre, la semaine passée, le président Trump a annoncé sa volonté d'imposer de manière importante quantité de pays en augmentant les droits de douane sur une série de produits, lançant ainsi une sorte de guerre commerciale qui est dommageable pour tout le monde, pour nous et pour les États-Unis également, car elle crée de l'incertitude, de l'instabilité. Elle est dommageable pour notre économie, pour nos banques, nos investisseurs, nos entreprises, nos PME, mais aussi nos citoyens.

  À la suite de cette annonce, la Commission européenne a décidé d'une première réplique en imposant aussi des droits de douane pour certains produits particuliers américains, tout en déclarant qu'elle était ouverte à suspendre cette décision en cas d'accord équilibré et juste avec les Américains.

  Hier, rétropédalage du président américain, qui annonce qu'il souhaite suspendre cette décision pendant 90 jours pour toute une série de pays, dont les membres de l'Union européenne, mais pas la Chine. Au vu des résultats des marchés financiers de ce matin, on pourrait se dire qu'il s'agit d'une bonne nouvelle, les bourses étant de nouveau dans le vert. Cependant, à moyen et à long terme, l'instabilité est toujours présente, ainsi que l'insécurité, puisque nous ne sommes pas à l'abri d'un nouveau revirement au niveau de la politique commerciale américaine. Et surtout parce qu'il s'agit d'une décision temporaire. Il faut continuer à discuter, à négocier pour défendre notre économie.

  Monsieur le premier ministre, quelle est la position du gouvernement par rapport à cette situation instable? Quelles sont les mesures concrètes qui ont été prises pour assurer la stabilité de notre économie? Et surtout, comment la Belgique se positionne-t-elle dans ces négociations de manière concrète pour défendre notre économie?

  Nabil Boukili:

  Monsieur le premier ministre, la décision du gouvernement américain du 2 avril d'augmenter les droits de douane pour l'ensemble du monde est une agression internationale majeure. L'objectif de l'impérialisme américain, avec cette violence, est de soumettre les États du monde aux intérêts des Américains et de l'État américain, par la force. Le président Trump n'hésite d'ailleurs pas à s'en vanter, puisqu'il déclare que, depuis la mise en place de ces droits de douane, 70 pays sont venus, je cite, " kissing my as s". Je traduis pour ceux qui ne parlent pas anglais. Cela veut dire: "lécher notre cul".

  Monsieur le premier ministre, la Belgique est-elle concernée par cette déclaration? C'est une première question.

  Suite à ce léchage de derrière, l'administration américaine a suspendu les mesures pendant 90 jours pour soi-disant négocier. Nous savons qu'il ne s'agit pas d'une vraie négociation, pas plus que d'une vraie suspension, puisque les droits de douane passent de 20 % à 10 %. Il y a toujours 10 % de trop.

  De plus, pour que ces droits restent à 10 %, l'Union européenne doit se soumettre et mettre un genou à terre face aux États-Unis. Elle doit acheter pour plus de 350 milliards de dollars de plus de gaz américain. Elle doit aussi acheter des armes américaines pour des milliards de dollars et d'euros, ce que nous ferons payer à nos travailleurs. Cela nous rendra encore plus dépendants des États-Unis, une dépendance qui nuit déjà beaucoup à notre économie aujourd'hui.

  Monsieur le premier ministre, deux hypothèses existent et deux possibles choix se posent à nous pour faire face à l'agression américaine. Soit se soumettre et accepter les menaces américaines, soit s'ouvrir sur le reste du monde, sur le Sud global, commercer avec d'autres pays, diversifier notre commerce, notamment en Asie, en Afrique, en Amérique latine (…)

  Voorzitter:

  Aangezien vier collega's vragen hebben gesteld, krijgt de eerste minister vijf minuten om te antwoorden.

  Bart De Wever:

  Merci, chers collègues.

  Monsieur Boukili, vous avez traduit l'expression " kiss my ass " en français. On vous a demandé de la traduire en néerlandais. Il est sage que vous ne l'ayez pas fait. Je déplore le langage du président Trump. Cela laisse aussi une très mauvaise impression, pour dire le moins...

  Mercredi matin, à 6 h – heure belge –, minuit aux É tats-Unis, les droits de douane qu'ils avaient initialement annoncés sont entrés en vigueur. Pour l'Union européenne, cela signifiait à ce moment-là un droit de douane général de 20 % sur nos exportations vers les États-Unis , à l'exception d'une série de produits que j'ai déjà cités la semaine dernière – pour notre pays, la principale exception étant celle des produits pharmaceutiques. Entre-temps, Trump a évoqué la possibilité de le faire sur ces derniers produits. Mais, avec lui, on ne sait jamais!

  Koen, u zult week na week pal moeten blijven staan op deze tribune. Ik weet dat u dat kunt.

  Hier, il a à nouveau fait une annonce sur les droits de douane en général qui allaient être ramenés immédiatement à 10 %. Cela reste nettement plus élevé que la situation précédente – ce n'est donc pas une suspension totale –, mais les marchés ont réagi pour l'instant avec soulagement, considérant que c'est moins grave que prévu.

  L'instabilité des marchés et la position américaine chaotique rendent actuellement impossible toute analyse d'impact à long terme de ces droits de douane. Je comprends que vous posiez des questions, mais il est impossible d'y répondre parce qu'il s'agit plutôt de suivre les choses jour après jour, voire heure après heure.

  De verlaging tot 10% geldt voor alle duidelijkheid niet voor de tarieven die de VS afgelopen maand op aluminium, staal en wagens invoerden. Dus, we zijn nog ver van huis.

  Als reactie op de initiële tarieven van maart had de Europese Commissie een proportioneel tegenpakket voorbereid, pakket waaraan we hebben meegewerkt en waarover er een akkoord werd bereikt. Het gaat om een pakket goederen ter waarde van 21 miljard, dat gespreid zou worden ingevoerd over drie verschillende data.

  Het eerste deel van het pakket zou normaal ingaan op 15 april 2025. Maar de voorzitster van de Europese Commissie heeft zopas laten weten, met steun van alle lidstaten, dat ze de tegenmaatregelen zal uitstellen met 90 dagen. Haar boodschap daarbij luidde: "We want to give negotiations a chance." Die houding van de commissievoorzitster steun ik voor de volle 100%. Ik denk dat het goed is dat wij dus niet zijn ingegaan op de stoere kretologie van sommige fracties hier vorige week, die kreten en stoere verklaringen en maatregelen verwarren met verstandig leiderschap.

  U hebt gepleit voor een koel hoofd en een verstandige aanpak. Dat is volgens mij de aanpak van Europa en die is verstandig. Ik denk ook wij nog altijd moeten proberen een zinloze handelsoorlog met alleen verliezers zo snel mogelijk te stoppen en terug te keren naar een evenwicht waarbij alle partijen beter af zijn dan voordien.

  Dat is ook de boodschap die ik, zoals ik had aangekondigd, heb meegegeven aan Amerikaans minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio. De Verenigde Staten en Europa worden eigenlijk met identiek dezelfde uitdagingen geconfronteerd. Het zou bijzonder dom zijn om die gezamenlijke problemen in conflict en verspreide slagorde aan te pakken in plaats van ze als westerse wereld samen aan te gaan. Als Europeanen zullen we dat zeker samen moeten doen. Dit is een moment om de Europese integratie snel vooruit te doen gaan. Die opportuniteit moeten we grijpen.

  We kunnen alleen hopen dat dat soort wijsheid ook de Amerikaanse bondgenoten snel bereikt en hen ervan doordringt. De opening tot onderhandelingen stemmen lichtjes hoopvol. Maar we zijn er bij lange nog niet en zekerheden hebben we absoluut niet.

  Tot zo lang is het vooral zaak om als Europeanen lessen te trekken uit het hele debacle, met name dat wij onze eigen interne markt zo snel mogelijk en grondig versterken en ons inderdaad openstellen voor de talloze mogelijkheden tot vrije handel met de rest van de wereld, die naar ons kijkt. Voor vrijheid en Europese welvaart!

  Charlotte Verkeyn:

  Mijnheer de premier, collega's, allemaal samen pal staan, het been stijf houden om verstandige beslissingen te nemen en daadkrachtig te besturen, dat is inderdaad wat we moeten doen. We hebben te maken met iemand die zeer graag pokert met de wereldeconomie. Het is zaak om in dat pokerspel niemand te overbluffen.

  Vorige week hebben we hier een aantal andere oproepen gehoord, maar wij staan allemaal als een blok achter de onderhandelde oplossing en willen anderzijds vooral ook nagaan hoe we onze daadkracht in onze economie kunnen versterken, onder andere via de plannen die de regering op tafel legt. Bedankt om die visie in uw antwoord nogmaals te bevestigen.

  Koen Van den Heuvel:

  Mijnheer de premier, dank u wel voor uw duidelijke antwoord.

  Beste collega's, uit de voorbije weken kunnen we twee grote lessen trekken. Allereerst, waar populisten en waar extremisten aan de macht zijn, is de gewone man in de straat de dupe. Zij leiden ons naar nergens. Ten tweede, het antwoord op de groeiende onzekerheid op wereldvlak door geopolitieke spanningen ligt in een meer verenigd, sterker Europa.

  Ik ben heel blij, mijnheer de premier, dat u de spreekbuis wilt zijn als eerste minister van de regering en van ons land in Europa om dat verenigde Europa te verdedigen. Geen machogedrag, maar de ratio laten wederkeren om de welvaart van onze mensen te beschermen.

  Xavier Dubois:

  Merci monsieur le premier ministre pour vos réponses. J'entends effectivement le fait qu'il faut rester vigilant pour continuer à défendre notre économie. Je partage bien entendu cet avis.

  Bien sûr, dans ces négociations, il faudra défendre notre économie et notre commerce mais il ne faudra surtout pas oublier la défense de nos valeurs. Et je pense que les tentatives des É tats-Unis ne visent pas que notre commerce mais également, notamment, l'ingérence dans les politiques de nos entreprises. L'initiative visant les politiques en matière de diversité et de protection des minorités n'est pas acceptable.

  Je suis convaincu que dans vos discussions, dans vos négociations avec les É tats-Unis, vous n'oublierez pas ces valeurs pour défendre notre économie, notre démocratie et ce qui fait vraiment le sel de notre société, de notre vivre ensemble.

  Nabil Boukili:

  Merci monsieur le premier ministre, pour vos réponses, même si je n'ai pas eu de réponse à ma question. Vous avez déclaré que nous avons les mêmes défis que les É tats-Unis. C'est très inquiétant et très naïf parce que les É tats-Unis ne connaissent que leurs intérêts et sont prêts à sacrifier tout le monde, l'Europe y compris, pour les défendre. Je vois que vous êtes sur la même ligne que votre collègue, Mme Meloni – qui fait partie du même groupe que la N-VA au Parlement européen –, cette ligne de nous accrocher aux quelques croquettes que nous jettent les É tats-Unis, alors qu'il y a d'autres voies en Europe. M. S á nchez, le premier ministre espagnol, est aujourd'hui en Chine pour diversifier son économie, pour s'ouvrir sur d'autres horizons. Au niveau européen, je vois qu'il y a deux tendances: ceux qui utilisent leur cerveau pour évoluer et ceux qui utilisent leur langue, comme le demande M. Trump.

Voorstellen

Voorstellen ingediend door Charlotte Verkeyn als hoofdauteur.

Slechts een deel van alle voorstellen wordt getoond. Lopende voorstellen die nog niet zijn gestemd geweest worden niet weergegeven.

• Voorstel: Wetsvoorstel tot wijziging van de wet van 10 november 2006 betreffende de openingsuren in handel, ambacht en dienstverlening wat de verruiming van de openingsuren betreft (818/4)

  Wetsvoorstel tot wijziging van de wet van 10 november 2006 betreffende de openingsuren in handel, ambacht en dienstverlening wat de verruiming van de openingsuren betreft (818/4)

  Bekijk dossier 818

• Voorstel: Wetsvoorstel houdende wijziging van de artikelen 368 en 368/1 van het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992 en wijziging betreffende de jaarlijkse taks op de kredietinstellingen (1213/8)

  Wetsvoorstel houdende wijziging van de artikelen 368 en 368/1 van het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992 en wijziging betreffende de jaarlijkse taks op de kredietinstellingen (1213/8)

  Bekijk dossier 1213

• Voorstel: Wetsvoorstel tot bekrachtiging van koninklijke besluiten inzake inkomstenbelastingen (1189/3)

  Wetsvoorstel tot bekrachtiging van koninklijke besluiten inzake inkomstenbelastingen (1189/3)

  Bekijk dossier 1189

• Voorstel: Wetsvoorstel tot wijziging van het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992 en het Wetboek der registratie-, hypotheek- en griffierechten voor wat betreft de fiscale neutraliteit bij zusterfusies (654/9)

  Wetsvoorstel tot wijziging van het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992 en het Wetboek der registratie-, hypotheek- en griffierechten voor wat betreft de fiscale neutraliteit bij zusterfusies (654/9)

  Bekijk dossier 654

• Voorstel: Wetsvoorstel tot wijziging van de wet van 4 april 2014 betreffende de verzekeringen met het oog op het uitbreiden van het recht om vergeten te worden (302/7)

  Wetsvoorstel tot wijziging van de wet van 4 april 2014 betreffende de verzekeringen met het oog op het uitbreiden van het recht om vergeten te worden (302/7)

  Bekijk dossier 302

• Voorstel: Wetsvoorstel tot verlenging van de overgangsregeling voor de toepassing van het verlaagd btw-tarief van 6 % bij afbraak en heropbouw van een woning (291/3)

  Wetsvoorstel tot verlenging van de overgangsregeling voor de toepassing van het verlaagd btw-tarief van 6 % bij afbraak en heropbouw van een woning (291/3)

  Bekijk dossier 291

Stemmingen

Recente stemmingen van Charlotte Verkeyn in de plenaire vergadering.

Commissies

Charlotte Verkeyn is lid van de volgende commissies.