De fractie N-VA

Vragen gesteld door N-VA in de plenaire vergaderingen.

• Vraag: Het plan voor Volvo Car

  Het plan voor Volvo Car
  

  Gesteld door

  N-VA Kathleen Depoorter
  

  Beantwoord door

  N-VA Bart De Wever (Eerste minister)
  

  op 16 juli 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Kathleen Depoorter looft de regering-De Wever voor het aantrekken van een grote Volvo-investering in elektrische wagens in Gent, die volgens haar vertrouwen wekt en duizenden jobs en kmo’s veiligstelt, en vraagt naar de doorslaggevende factoren. Bart De Wever benadrukt dat intensieve, discrete overleggen met Volvo, gerichte arbeidsmarkthervormingen en loonkostenverlaging, gecombineerd met Vlaamse steun, cruciaal waren en wijst op een langetermijnvisie die Volvo’s verwachtingen overtrof, ondanks Europees industriepessimisme. Depoorter bevestigt dat de taskforce en dialoog vertrouwen scheppen en stelt dat de regering de lokale ongerustheid wegneemt met haar beleid. Beide benadrukken dat België "open for business" is.

  Kathleen Depoorter:

  Mijnheer de eerste minister, proficiat. De zon schijnt vandaag net iets feller over Gent en het Meetjesland, want de regering-De Wever is de eerste die een investering van die orde en omvang naar de auto-industrie in ons land heeft gehaald. Collega's, het gaat niet zomaar om een autofabriek. Het gaat om een geavanceerde productiecapaciteit voor elektrische wagens, en dat brengt een volledig ecosysteem met zich mee. Bij Volvo Car werken 6.500 mensen. Duizenden gezinnen hangen af van de economische groei bij Volvo Car. Ook de toeleveringsbedrijven en de kmo's in mijn regio, het Meetjesland, de streek rond Gent en Gent zelf halen opgelucht adem.

  Een dergelijke investering komt niet zomaar uit de lucht vallen. Ze is gebaseerd op vertrouwen. Mijnheer de premier, u hebt dat vertrouwen gecreëerd door samen met onze minister-president, Matthias Diependaele, een taskforce op te richten en constructief in gesprek te gaan met de producent ter plaatse. Dat is wat telt, collega's. We willen onze economie een duw geven en een economische kentering realiseren. Het geloof in de maakindustrie in onze regio is ontzettend belangrijk en vandaag toch wel uniek binnen de Europese gremia.

  Mijnheer de eerste minister, namens al die gezinnen in mijn regio stel ik u de volgende vraag: wat was doorslaggevend om Volvo ertoe te bewegen opnieuw in onze regio te investeren? Hebt u nog andere plannen of ziet u nog andere mogelijkheden om innovatie en productie naar ons land te brengen en op die manier een economische kentering teweeg te brengen?

  Bart De Wever:

  Mevrouw Depoorter, we hebben de voorbije maanden op federaal en Vlaams niveau in alle discretie intensieve contacten onderhouden met Volvo Car. De bedoeling was om proactief werk te maken van een duurzaam toekomstperspectief voor de fabriek in Gent en het ecosysteem rond die fabriek. De omvang en het groeipotentieel van dat ecosysteem vallen inderdaad niet te onderschatten.

  We werden daarbij gedreven door het besef dat een langetermijnvisie noodzakelijk is voor de productie van elektrische wagens in Gent, niet alleen voor de komende jaren, maar zelfs voor de komende decennia. Er werd nu een memorandum of understanding ondertekend tussen Volvo, de Vlaamse en de federale overheid, waarin een visie is uitgewerkt op die lange termijn.

  In dat kader hebben we gisteren een vertrouwelijke toelichting gekregen vanuit de internationale top van Volvo over de investeringen die ze plannen en de productieactiviteiten in Gent. Ik kan daarover om evidente redenen niet in detail treden, maar ik kan u wel zeggen dat hun plannen onze verwachtingen ruim hebben overtroffen. Een belangrijke factor in de gesprekken van de voorbije maanden was de reeks arbeidsmarkthervormingen die deze regering doorvoert, net als onze maatregelen om de brutoloonkosten te drukken. De combinatie met gerichte Vlaamse steunmaatregelen heeft Volvo uiteindelijk over de streep getrokken.

  Zoals u weet, is er heel wat fatalisme en negativisme over de industrie in Europa en in het bijzonder in ons land. Het valt niet te ontkennen dat de uitdagingen heel groot zijn, maar deze casus bewijst dat niets verloren is zolang we maar werk blijven maken van een competitief kader en investeren in een directe dialoog tussen de overheid en de ondernemers. De boodschap is duidelijk, we are open for business .

  Kathleen Depoorter:

  Mijnheer de eerste minister, het is ontegensprekelijk dat het organiseren van een taskforce en van een dialoog met de ondernemers helpt en vertrouwen creëert en dat de maatregelen die we met de arizonaregering nemen rond de arbeidsmarkt en de productiviteit bijdragen aan dat vertrouwen. Er was inderdaad wat ongerustheid in Gent en omstreken, maar we zeggen daar altijd nie neute, nie pleuje . We gaan verder en we hebben op dit moment een regering waarop we kunnen vertrouwen en waarmee we verder kunnen. Ik dank u daarvoor. We gaan ervoor en inderdaad, we are open for business .

• Vraag: Financiële zekerheid in geval van natuurrampen

  klimaat, energie en landbouw

  Financiële zekerheid in geval van natuurrampen
  

  Gesteld door

  N-VA Lieve Truyman
  

  Beantwoord door

  MR David Clarinval (Minister van Werk, Economie en Landbouw)
  

  op 16 juli 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Lieve Truyman vraagt om duidelijkheid over wie de schade betaalt bij toekomstige natuurrampen zoals de overstromingen van 2021, waarbij slachtoffers jarenlang in onzekerheid verkeerden door gebrek aan een wettelijk kader en afbakening van verantwoordelijkheden tussen verzekeraars en overheden. David Clarinval bevestigt dat een interfederaal akkoord is bereikt over een rechtszeker kader met een vergoedingscapaciteit van 4,5 miljard euro, proportioneel verdeeld tussen verzekeraars en gewesten, en belooft dat slachtoffers voortaan enkel bij hun verzekeraar moeten aankloppen, met afronding van de hervorming in de eerste helft van 2025. Truyman prijst het akkoord als een cruciale stap na jarenlange onduidelijkheid, waarbij ze Clarinval complimenteert voor het wegnemen van het "welles-nietesspel" tussen partijen. Clarinval benadrukt dat de hervorming juridische leemtes dicht en slachtoffers een voorspelbaar vergoedingsmechanisme garandeert.

  Lieve Truyman:

  Mijnheer de minister, stel dat morgen opnieuw een waterbom ons land treft. Wie betaalt dan de schade? Vijf jaar geleden, tijdens de zomer van 2021, werd ons land getroffen door verwoestende overstromingen waarbij 39 mensen het leven lieten. Huizen verdwenen onder water, bedrijven zagen hun levenswerk wegspoelen en gezinnen bleven achter met torenhoge facturen. De ramp eindigde echter niet toen het water wegtrok. Toen begon voor velen een tweede strijd, wie betaalt?

  Bij grote natuurrampen volstaan de middelen van de verzekeraars niet meer. Dan moeten ook de rampenfondsen van de gewesten tussenkomen. Jarenlang was onduidelijk waar de verantwoordelijkheid van de verzekeraars stopt en die van de overheid begint. Dat zorgt voor onzekerheid, zowel bij de slachtoffers als bij de verzekeraars.

  De vraag is niet of er nog natuurrampen komen, maar wanneer. Zijn we daarop voorbereid? Burgers en bedrijven verdienen duidelijkheid. Als het noodlot toeslaat, staan ze er niet alleen voor. Zowel de verantwoordelijkheid van de verzekeringssector als die van de overheden moet duidelijk in de wet zijn afgebakend. Bovendien is een samenhangende aanpak tussen de gewesten essentieel, zodat elke regio hetzelfde engagement aangaat.

  Vandaar ook deze vragen, mijnheer de minister. Hoever staat het overleg met de gewesten en de verzekeringssector? Is er eindelijk een definitief rechtszeker kader voor onze gezinnen en ondernemingen?

  David Clarinval:

  Beste collega's, sta me toe om eerst en vooral stil te staan bij de slachtoffers van de overstromingen van juli 2021. Deze ramp was bovenal een menselijke tragedie die aan 39 mensen het leven heeft gekost, bij talrijke gezinnen diepe sporen heeft nagelaten, aanzienlijke materiële schade heeft veroorzaakt en meer dan 2,3 miljard euro heeft gekost.

  De juridische onzekerheid die zich heeft voorgedaan bij de overstromingen van 2021 mag zich niet herhalen. Reeds in mei 2025 heb ik het initiatief genomen om een interfederale werkgroep op te richten om deze juridische leemte weg te werken. De voorbereidende fase is inmiddels afgerond. Eind vorige week heb ik een voorstel voor een interfederaal rechtskader overgemaakt aan de gewesten. De gewesten gingen in de werkgroep akkoord met dat kader.

  Ik ben nu gestart met de redactie van de wetgeving om de hervorming op federaal niveau uit te voeren. Ik heb de gewesten uitgenodigd om hetzelfde te doen op regionaal niveau, zodat de hervorming in de eerste helft van volgend jaar kan worden afgerond. De hervorming voorziet in een wettelijk vastgelegde vergoedingscapaciteit van meer dan 4,5 miljard euro, proportioneel verdeeld tussen de verzekeraars en de gewesten. Dat is een grote stap vooruit in vergelijking met de 362 miljoen euro die wettelijk was voorzien in 2021.

  De slachtoffers zullen zich bovendien alleen tot hun brandverzekeraar moeten richten om vergoed te worden. Ik blijf verder samenwerken met de gewesten en de verzekeringssector. Deze hervorming zal de nodige rechtszekerheid bieden en slachtoffers van natuurrampen een voorspelbaar vergoedingsmechanisme garanderen.

  Lieve Truyman:

  Mijnheer de minister, dit is effectief goed nieuws. Proficiat, u hebt hier knap werk geleverd. Na jaren van onzekerheid is er eindelijk – jawel, eindelijk – een akkoord. Slachtoffers hoeven niet langer bang te zijn dat verzekeraars en overheden naar elkaar wijzen. De verzekeringssector neemt meer verantwoordelijkheid op door haar tussenkomsten te verhogen. Ook de drie gewesten engageren zich om effectief bij te dragen via hun rampenfondsen. Dat is precies waarop burgers wachten. Geen welles-nietesspelletjes, maar duidelijkheid. Nogmaals, proficiat en dank u wel, in naam van alle burgers en bedrijven.

• Vraag: De spectaculaire toename van het aantal personen met het kunstenaarsstatuut

  Vraag: De spectaculaire toename van het aantal personen met het statuut van kunstwerker

  onderwijs, cultuur en religie

  De spectaculaire toename van het aantal personen met het kunstenaarsstatuut
  De spectaculaire toename van het aantal personen met het statuut van kunstwerker
  De groei van kunstenaars- en kunstwerkersstatuten summaryExplanation

  Gesteld door

  N-VA Axel Ronse
  MR Florence Reuter
  

  Beantwoord door

  Vooruit Frank Vandenbroucke (Minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid)
  

  op 9 juli 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Axel Ronse bekritiseert de sterke stijging (30%) van kunstwerkuitkeringen in Brussel, waar de helft van de nieuwe kunstenaars vandaan komt, en stelt dat Franstalige kunstenaars vaker een uitkering krijgen dan Vlaamse, terwijl het toekenningsysteem via een "levend kadaster" willekeurig en ondoorzichtig zou zijn. Frank Vandenbroucke verdedigt het nieuwe statuut voor kunstenaars (ingvoerd in 2024) als noodzakelijk voor hun precaire loopbanen en benadrukt dat de toekenning strikt gecontroleerd wordt, met een evaluatie gepland voor 2027. Ronse noemt het systeem "walgelijk" en betwijfelt of kunstenaars wel recht hebben op een uitzonderingspositie ten opzichte van andere beroepen, terwijl Florence Reuter het belang van gerichte sociale bescherming voor kunstenaars onderschrijft maar waarschuwt voor misbruik om het reguliere werkloosheidsstelsel te omzeilen.

  Axel Ronse:

  Het is tijd voor wat goed nieuws. We zijn hier in Brussel en ik denk, in alle bescheidenheid, dat ik Brussel het Montmartre van Europa en zelfs van de wereld mag noemen. Het aantal mensen dat een kunstwerkuitkering krijgt, is met 30 % gestegen. Houd u vast: de helft van de nieuwe kunstenaars die een uitkering krijgen in dit land, komen uit Brussel. Quelle ville artistique! Bruxelles, ma belle .

  Als Vlaming moet ik mijn meerdere erkennen in de Franstaligen. Die Franstalige kunstenaars zijn zo sterk. Als men een Franstalige kunstenaar is en een uitkering wil, dan is er slechts één kans op acht dat die geweigerd wordt. Zeven op de acht krijgen een uitkering. Vlaamse kunstenaars zijn iets minder sterk. Zij hebben één kans op vier dat zij geen uitkering krijgen. Drie op de vier Vlaamse kunstenaars krijgen dus wel een uitkering. Chapeau voor de Franstalige kunstenaars. De Vlaamse kunstenaars hebben nog wat werk, maar vooral chapeau voor Brussel, het Montmartre van de cultuurwereld.

  Collega's, eigenlijk is dat toch een regelrechte schande. We hebben hier anderhalf jaar geleden al aangekaart dat het niet gezond is dat kunstenaars zelf mogen beslissen of hun collega's en conculega’s een uitkering kunnen krijgen. Ze doen dat niet op basis van een definitiekader, maar op basis van wat men een levend kadaster noemt. Dat is onder Vivaldi in het leven geroepen en maakt de definitie van kunst bijzonder vloeibaar. De mensen van UNIZO zijn woedend uit die commissie gestapt, omdat het daar knip- en plakwerk was: de ene krijgt het wel, de andere krijgt het niet.

  Mijnheer de minister, hoe verklaart u die spectaculaire stijging van het aantal aanvragen voor een kunstwerkuitkering?

  Florence Reuter:

  Monsieur le ministre, la Commission du travail des arts a délivré 2 432 attestations en 2025, sur un total de 18 282 travailleurs des arts. C'est vrai, c'est 30 % de plus qu'en 2024. On peut effectivement se demander si certains artistes se sont révélés ou si les chiffres s'expliquent tout simplement. C'est tout l'objet de ma question.

  Qu'on ne se méprenne pas, au MR, nous avons soutenu et même porté ce nouveau statut d'artiste, le statut de travailleur des arts entré en vigueur en 2024 et qui remplace le précédent. Il répond à des besoins spécifiques pour une carrière spécifique. Ce sont des carrières souvent discontinues, hybrides, précaires, pour des artistes qui ont un rôle essentiel à jouer.

  Monsieur le ministre, comment interprétez-vous cette augmentation du nombre d'artistes officiellement reconnus aujourd'hui? Cela s'explique-t-il par exemple par la réforme limitant le chômage dans le temps? Certains auraient-ils anticipé, de peur que le statut d'exception ne soit plus là? Or je confirme que le statut existe bel et bien. Est-ce lié à la fiscalité sur les droits d'auteur?

  Il est évidemment essentiel que cette protection sociale, qui est importante pour les artistes, bénéficie réellement aux artistes. Je vous remercie d'avance pour vos réponses.

  Frank Vandenbroucke:

  Chers collègues, les artistes travaillent souvent dans des conditions atypiques, ils enchaînent les projets, perçoivent des revenus irréguliers, collaborent avec des commanditaires variés et connaissent des périodes de création intenses sans revenu immédiat.

  C'est pourquoi j'ai toujours plaidé en faveur d'un régime spécifique pour les artistes, afin de leur offrir une meilleure protection sociale.

  L'attestation du travail des arts, introduite en 2024, répond à cet objectif. Elle reconnaît le caractère particulier des carrières artistiques et permet aux artistes d'accéder à une protection sociale adaptée à leur situation.

  Aujourd'hui, environ 18 000 personnes sont titulaires d'une attestation du travail des arts. Les activités les plus fréquemment mentionnées dans les demandes sont celles de musicien et d'acteur. L'augmentation observée en 2025 s'explique sans doute par la notoriété croissante de cette attestation ainsi que par le travail d'information mené par la Commission du travail des arts.

  Je tiens également à souligner que ces attestations ne sont pas délivrées à la légère. La Commission du travail des arts procède à une analyse minutieuse du caractère artistique de chaque activité. Elle examine au cas par cas la manière dont l'activité est décrite, vérifie qu'elle relève bien de l'un des domaines prévus par la loi et s'assure qu'elle est suffisamment étayée par des éléments probants.

  Tout le monde ne peut donc pas obtenir un certificat sans justification. Par ailleurs, certains avantages sociaux, comme l'allocation du travail des arts, sont soumis à des conditions spécifiques fixées par l'ONEM, notamment un nombre minimum de jours prestés. Le système comporte donc plusieurs garanties.

  Cela étant, ce dispositif est encore relativement récent. Il est donc essentiel d'en évaluer objectivement les effets. Mon administration prépare cette évaluation, dont les résultats sont attendus pour l'été 2027.

  Axel Ronse:

  Mijnheer de minister, ik ben tevreden dat een evaluatie zal plaatsvinden, liever gisteren dan vandaag, en ik zou zelfs het Rekenhof opdragen om die evaluatie te maken.

  Ik moet eerlijk zeggen dat ik er nul komma nul geloof aan hecht dat men kunstenaars op een ernstige manier het statuut van kunstenaar en een uitkering toekent. Het gaat hier jaarlijks over 163 miljoen euro van onze sociale zekerheid. Ik vraag mij trouwens ook af waarom een kunstenaar zich hoger zou moeten achten dan een werkloze metaalarbeider of postbode. Een kunstenaar kan toch ook perfect worden opgeroepen om in de zomer bijvoorbeeld in de horeca te gaan bijklussen? Waarom zou een kunstenaar zich hoger moeten achten dan iemand die metaalarbeider of postbode is?

  Wat onze fractie betreft, zijn we eigenlijk geen voorstander van het kunstenaarsstatuut, maar zolang het bestaat, moet het op zijn minst op een correcte manier worden toegekend. Op dit moment is die manier is even degoutant als de manier waarop de heer Lotfi van de PS sociale woningen toekent.

  Florence Reuter:

  Monsieur le ministre, je vous remercie pour vos réponses. Je confirme et répète qu'il est nécessaire d’apporter une protection sociale spécifique, ô combien nécessaire, à nos artistes. Cependant, il faut que cette protection soit extrêmement bien ciblée. Je vous rejoins totalement sur la nécessité d’une évaluation pour s’assurer que ce statut et cette protection sociale bénéficient bien aux artistes qui les demandent, afin d’éviter que certains profitent de ce statut pour contourner les règles du chômage. Je sais que cela existe. Il faut donc être particulièrement attentif à ce que cet outil spécifique fonctionne correctement et soit réellement au service des artistes.

• Vraag: De uitgestelde inwerkingtreding van het nieuwe Strafwetboek

  De uitgestelde inwerkingtreding van het nieuwe Strafwetboek
  

  Gesteld door

  N-VA Charlotte Verkeyn
  

  Beantwoord door

  cd&v Annelies Verlinden (Minister van Justitie)
  

  op 9 juli 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Charlotte Verkeyn waarschuwt dat de invoering van het nieuwe Strafwetboek per 1 september daders van zware financiële misdrijven zoals kinderprostitutie en phishing mogelijk 40 keer lagere boetes laat ontlopen, wat volgens haar onaanvaardbaar is voor slachtoffers en hoorzittingen bevestigen dit risico. Annelies Verlinden benadrukt dat de invoering grondig is voorbereid, stelt dat retroactieve strengere straffen juridisch onmogelijk zijn en wijst erop dat rechters illegale winsten toch kunnen ontnemen via verbeurdverklaring, waardoor uitstel overbodig en kostelijk zou zijn. Verkeyn bekritiseert dat slachtoffers geen baat hebben bij rechtsonzekerheid en dringt aan op spoedmaatregelen om lagere straffen te vermijden, zonder risico op procedurele vernietiging van vonnissen. Verlinden houdt vast aan de geplande datum, terwijl Verkeyn aankondigt dat collega’s amendementen zullen indienen om het probleem alsnog op te lossen.

  Charlotte Verkeyn:

  Mevrouw de minister, de inwerkingtreding van het nieuwe Strafwetboek werd uitgesteld tot 1 september als gevolg van enkele problemen. Een van die problemen kwam aan het licht toen wij het fiscaal strafrecht wilden aanpassen aan het nieuwe Strafwetboek. Met de invoering van de nieuwe straf, namelijk de geldstraf, zal men in principe veel zwaarder kunnen worden bestraft dan nu het geval is, maar die hogere straf mag niet worden toegepast voor feiten die vandaag worden gepleegd. Daders die vandaag feiten van kinderprostitutie, mensenhandel of grootschalige phishing plegen, dreigen er na 1 september mee weg te komen en kunnen tot 40 keer lagere geldboetes krijgen. Dat kan volgens mij onmogelijk de bedoeling zijn, net omdat het gaat om feiten die worden gepleegd met het oog op financieel gewin.

  Afgelopen week vonden er hoorzittingen plaats. Daarin is bevestigd dat dat risico reëel is. Ook de collega’s D’Haese, De Wit en Van Vaerenbergh hebben al op dat risico gewezen.

  1 september komt snel dichterbij. Wat zal er gebeuren? Komt er nog een uitstel? Worden er nog maatregelen genomen? Zullen we de rechtbanken laten worstelen met die kwestie of zullen we aan slachtoffers, zoals in het dossier van vorige week over de grootschalige seksuele uitbuiting van minderjarige meisjes uit Nederland, moeten uitleggen dat de daders, die daar zeer veel geld aan hebben verdiend, zullen wegkomen met bijzonder lage geldboetes of, nog erger, dat ze door procedurekwesties misschien zelfs op vrije voeten zullen komen?

  Voor ons is het een ernstige kwestie en een ernstige bezorgdheid. Daarom is mijn oprechte vraag aan u, mevrouw de minister, wat ons na 1 september te wachten staat.

  Annelies Verlinden:

  Collega Verkeyn, op 1 september treedt inderdaad een nieuw strafrechttijdperk in. De inwerkingtreding van het nieuwe Strafwetboek is zeer grondig voorbereid. We hebben de flankerende federale wetgeving aangepast en er zijn talrijke opleidingen georganiseerd voor de stakeholders. Ook heeft de administratie er alles aan gedaan om alle noodzakelijke IT-aanpassingen tijdig in stelling te brengen.

  Wie naar aanleiding van een moeilijke en reeds lang bekende juridische discussie over de werking van het nieuwe strafrecht in de tijd voor verder uitstel pleit, gaat voorbij aan de vaststelling dat er bij de inwerkingtreding altijd een kantelpunt zal zijn, en komt niet tegemoet aan de politieke wil het nieuwe Strafwetboek zo snel mogelijk in werking te doen treden. Bovendien zou verder uitstel leiden tot verwarring en extra kosten.

  Inzake uw wetsvoorstel verwijs ik naar het advies van 22 april van de FOD Justitie. Op basis daarvan en op basis van de hoorzitting in de commissie voor Financiën kan moeilijk besloten worden dat er een elementair probleem is met de toepassing in de tijd van de geldstraf, die wordt berekend op basis van het voordeel uit het misdrijf.

  Ten eerste is er het beginsel dat een strengere Strafwet niet retroactief mag worden toegepast. Van die hogere rechtsnorm mag niet worden afgeweken. De vraag of de nieuwe geldstraf kan worden toegepast op feiten die gepleegd zijn voor 1 september, zal daarom uiteindelijk steeds door de rechter worden beoordeeld. Een uitstel van de inwerkingtreding zal aan dat vraagstuk niets kunnen veranderen.

  Ten tweede blijft onder het nieuwe Strafwetboek de verbeurdverklaring van onrechtmatige vermogensvoordelen mogelijk, zodat de rechter illegale winst steeds zal kunnen ontnemen. Er worden dus geen inkomsten of straffen mislopen.

  Uiteraard kijkt de strafrechtwereld met gezonde spanning naar de eerste schooldag van de inwerkingtreding, maar dankzij de voorbereidingen van alle justitiepartners kan de inwerkingtreding van het nieuwe Strafwetboek zo vlot mogelijk verlopen.

  Charlotte Verkeyn:

  Mevrouw de minister, slachtoffers van seksuele uitbuiting of omvangrijke phishing hebben er geen boodschap aan dat men in spanning wacht hoe de rechtspraak daarover zal oordelen. Ook onze fractie wil geen ruimte bieden aan rechtsonzekerheid door in de enkele dagen die ons aan het einde van het gerechtelijk jaar nog resten, maatregelen voor te stellen die het risico op een lagere financiële bestraffing indijken, maar die ertoe kunnen leiden dat in geval van procedure voor het Hof van Cassatie een volledig vonnis kan worden vernietigd en de dader in vrijheid kan worden gesteld. Wij hebben nog een aantal dagen om ons over de kwestie te buigen. Laat het even bezinken. Er bestaan oplossingen. Ik denk dat mijn collega’s amendementen zullen indienen, omdat we geen risico willen lopen.

• Vraag: De NAVO-top

  Vraag: De uitspraak van de eerste minister over de NAVO-top

  Vraag: De resultaten van de NAVO-top

  Vraag: De NAVO-top in Ankara

  De NAVO-top
  De uitspraak van de eerste minister over de NAVO-top
  De resultaten van de NAVO-top
  De NAVO-top in Ankara
  De NAVO-top, uitspraken en resultaten summaryExplanation

  Gesteld door

  Anders. Kjell Vander Elst
  PVDA-PTB Raoul Hedebouw
  Les Engagés Benoît Lutgen
  N-VA Darya Safai
  

  Beantwoord door

  N-VA Theo Francken (Minister van Defensie)
  

  op 9 juli 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Tijdens de NAVO-top in Ankara benadrukten politici de herbevestigde steun aan Oekraïne en de 2%-defensienorm, maar het Monitoringcomité waarschuwde dat België met 1,93% onder die norm dreigt te zakken, wat Theo Francken erkende als een "non-negotiable" minimum, hoewel hij creativiteit in de begroting toegeven. Raoul Hedebouw bekritiseerde de NAVO als een Amerikaans machtsinstrument en noemde recente bombardementen op Iran door de VS en Israël – zonder NAVO-mandaat – als bewijs van imperialistische agressie, terwijl Benoît Lutgen pleitte voor een versterkte Europese strategische autonomie binnen de alliantie. Darya Safai prees de regeringsinvesteringen in defensie als essentieel voor vrede en afschrikking, maar Kjell Vander Elst waarschuwde dat boekhoudkundige trucs om de 2%-norm te halen op termijn tot gênante tekortkomingen zullen leiden. Francken bevestigde Europese defensiesamenwerking via aankopen zoals NASAMS, maar wees op groeiende druk van buurlanden die naar 3,5% streven.

  Kjell Vander Elst:

  Mijnheer de minister, de NAVO-top in Ankara is net gepasseerd en er heerst een kumbayasfeer. Iedereen is tevreden; er is algemene tevredenheid en iedereen staat mooi op de foto met Trump. Misschien was dat voor u iets moeilijker na de overwinning met 4-1 van de Rode Duivels. Dat zal wat gevoeliger hebben gelegen.

  Over één zaak ben ik ook heel tevreden. Dat is de steun aan Oekraïne. Wij hebben die steun aan Oekraïne herbevestigd en opnieuw uitgesproken. Ook de Verenigde Staten zullen de steun aan Oekraïne hoog houden. Dat is nodig in de strijd tegen Poetin en in de strijd tegen Rusland, want dat is onze oorlog en dat is onze vijand, de vijand van Europa. Dat was het goede nieuws.

  Het moet echter ongetwijfeld ook over de centen gegaan zijn. Wij kennen allemaal de discussie over de NAVO-norm, zijnde 2 %, 3,5 % of 5 %. Die cijfers en percentages kennen wij allemaal. Eén zaak is zeker, de NAVO zal niemand toelaten onder die 2 % te duiken, terecht. Dat is logisch. Niemand doet dat. In de huidige fase van de strijd gaat niemand onder die 2 %. Zelfs de meest kritische, de meest defensiekritische en de meest linkse regeringen van de NAVO doen dat niet.

  Toen kwam het Monitoringcomité deze week met een rapport. Uit dat rapport blijkt dat wij die 2 % op dit moment niet halen. Wij zitten aan 1,93 %. De prognoses zijn dat wij als wij op deze manier blijven uitgeven, nog lager zullen eindigen. Ik heb u daarvoor gewaarschuwd. U doet kunst- en vliegwerk met de begroting. Er zijn zaken die niet structureel worden uitgegeven en u doet aan creatieve boekhouding. U gaat shoppen bij andere departementen om dat geld in te schrijven op de defensiefactuur.

  Ten eerste, weet de NAVO dat? Ten tweede, wat zult u daaraan doen?

  Voorzitter:

  Collega's, ik wil tussendoor even iets meegeven. Er zijn nog niet zo heel veel leden aanwezig of er zijn nog een aantal leden die kunnen stemmen in zaal 3 over de zaken die daarstraks zijn aangekondigd. Gelieve u daarheen te begeven als u dat nog niet zou hebben gedaan.

  Raoul Hedebouw:

  Mijnheer de minister van Defensie, u bent net terug van de NAVO-top in Ankara. Blijkbaar heerste daar een goede sfeer. Als we de eerste minister mogen geloven, was er enthousiasme. Er was geen valse noot te bespeuren en er was een grote eensgezindheid. De heer Trump zei zelf dat er veel liefde in de zaal aanwezig was. Love is in the air .

  Dat is fantastisch, mijnheer de minister, maar dan begrijp ik niet waarom de heer Trump tijdens de top een EU-lidstaat, Spanje, begon te bedreigen met handelssancties.

  Mijnheer Francken, het is wel belangrijk wat ik hier zeg.

  Tijdens de top zegt de heer Trump dat hij Groenland wil inpalmen, maar wat zegt u? Er was grote eensgezindheid. Er was geen valse noot. Tijdens de top besliste de heer Trump om Iran opnieuw te bombarderen. Het staakt-het-vuren wordt gewoon in de vuilbak gegooid. De prijzen zullen hier opnieuw de pan uit rijzen. Wat zegt de minister van Defensie? Wat zegt de heer De Wever? Eensgezindheid, geen valse noot. Waar zijn we mee bezig, mijnheer de minister?

  De heer Rutte zei dat de bombardementen noodzakelijk zijn. De NAVO steunt de bombardementen in Iran. Met welk mandaat zegt de heer Rutte dat? Hebt u dat mandaat gegeven? Dat is toch een belangrijke vraag. We zijn lid van de NAVO en de NAVO zegt dat die bombardementen noodzakelijk zijn. De heer Rutte zegt zelf dat er vanuit Europese basissen 5.000 bombardementen op Iran zijn uitgevoerd. Is dat onze buitenlandse politiek, mijnheer de minister?

  Mijn vraag is dus duidelijk. Was daar grote eensgezindheid? Was er volgens u geen valse noot te bespeuren? Leg dat eens uit.

  Benoît Lutgen:

  Monsieur le ministre, vous l'avez vu ces derniers jours: il suffit d'un coup de téléphone de M. Trump, et l'on supprime un carton rouge. On arrive au Sommet de l'OTAN et on remet en cause l'article 5, ce qui n'est pas rien puisqu'il consacre la solidarité entre les pays, la confiance au sein de l'OTAN, qui est essentielle, par-delà la force militaire d'engagement. Ce qu'il se passe dans le football doit nous interpeller, parce que cela se retrouve aussi dans le droit international. M. Trump est finalement très prévisible, beaucoup plus qu'on ne le dit. C'est chaque fois la même histoire: la loi, c'est moi, point barre!

  Dans ce contexte, l'autonomie stratégique européenne est plus qu'essentielle, et c'est un ami des Américains qui vous parle. Pour renforcer cette autonomie stratégique, je voudrais savoir quels sont les contacts que vous avez eus durant ce Sommet de l'OTAN, afin de voir avec nos amis européens comment renforcer cette force militaire au sein de l'Union européenne.

  Vous avez procédé à différents achats – ce qui est une très bonne chose. Ce sont des achats historiques, comme vous l'avez dit. J'aurais voulu savoir, dans ce contexte, si vous êtes aussi bon vendeur qu'acheteur: vendez-vous aussi bien la réalité de la production et de l'industrie militaires wallonnes?

  Concernant le cloud de combat, avez-vous pris des contacts avec nos partenaires européens afin de vous assurer que le stockage des données militaires garantisse l'autonomie européenne? Il est essentiel de garantir en la matière l'autonomie stratégique de l'Union européenne.

  Plus globalement, quelles avancées ont-elles été actées lors de ce Sommet de l'OTAN? Vous connaissez l'adage des Chasseurs ardennais: "Résiste et mords!". Je pense que, par rapport à des gens qui enfreignent sans cesse des lois, il faut résister et mordre.

  Darya Safai:

  Mijnheer de minister, na jaren van slechte rapporten en evaluaties van ons land die vooral met een rode pen werden geschreven, kon u deze week met opgeheven hoofd naar de jaarlijkse hoogmis van het trans-Atlantische bondgenootschap trekken. Eindelijk een pluim die deze regering op haar hoed mag steken.

  Meer dan tien jaar na de oorspronkelijke toezegging maakt deze federale regering een oude belofte waar: we investeren 2 % van ons bbp in Defensie. Daarmee betalen we opnieuw ons lidgeld voor de internationale club die onze veiligheid al decennialang verzekert.

  Die extra investeringen vertalen zich nu in belangrijke aankopen. Het beste en meest recente voorbeeld daarvan is de aanschaf van luchtafweer. Bovendien is die aankoop een mooi voorbeeld van Europese defensiesamenwerking, in dit geval met Noorwegen en Nederland. Velen praten erover, maar wij doen het.

  Beste collega's, deze top was natuurlijk een top van de uitvoering en van de herbevestiging van de eenheid binnen het bondgenootschap, in een wereld waarin de dreigingen talrijker en concreter worden.

  Gouverner, c'est prévoir . Daarom luidt mijn vraag, mijnheer de minister: welke boodschappen neemt u mee naar de regeringstafel naar aanleiding van uw deelname aan deze NAVO-top?

  Theo Francken:

  Mijn excuses, collega’s dat ik iets later was. Ik was met Jan in de koffiekamer aan het praten.

  Résiste et mords , het zou bijna een slogan van de PTB kunnen zijn, mijnheer Hedebouw. Het is echter de slagzin van de Chasseurs Ardennais. Ik vind het een prachtige slagzin. Ze betekent dat men moet durven protesteren, durven bijten en durven weerstaan. Laat dat net de boodschap zijn van de NAVO. We leven in geopolitiek moeilijke tijden. We moeten ons durven verzetten en weerstand bieden aan die dreiging. Dat is onze taak. Dat is onze hoofdopdracht.

  Wij zijn een defensieve alliantie. Collectieve verdediging is opnieuw onze basisopdracht geworden. Na vele expeditionaire zendingen naar Afrika en andere continenten is het nu in de eerste plaats onze opdracht om Europa en het NAVO-grondgebied zelf te verdedigen.

  Dat is ook net wat we doen en dat is ook de conclusie van die NAVO-top. Iedereen verhoogt het defensiebudget, koopt goede wapensystemen aan en is bezig met innovatie en technologie.

  Le slogan "Résiste et mords!" des Chasseurs ardennais est véritablement en train de s'implanter dans la pratique au sein de l’OTAN.

  De vraag werd gesteld, als de 2 %-norm niet wordt gehaald, hoe het dan zit met het budgettaire traject. Ik heb het rapport van het Monitoringcomité ook gelezen en denk niet dat het over 2026 gaat. Voor dit jaar zal de besteding van 2 % van het bbp aan defensie geen probleem zijn. Wel heeft het Monitoringcomité in het kader van de interne normering voor de komende jaren een terechte opmerking gemaakt. Ik meen dat u en anderen in de commissie tijdens de begrotingsbesprekingen over het meerjarentraject die opmerking eveneens hebben gemaakt.

  De begrotingsbesprekingen vinden plaats in het najaar en dat zullen we daar dus ook verder aankaarten. Die norm van 2 % is immers non-negotiable . Dat is het absolute minimum. We kunnen het ons niet veroorloven om daar onder te gaan en zouden ons enorm veel ellende op de hals halen indien we dat wel zouden doen. Dat is ook aangenomen binnen de regering. Daarover hebben we de laatste weken nog intens gesproken. Natuurlijk moet het begrotingstraject nog worden afgeklopt, maar onder de 2 %-norm gaan zou op dit moment echt onverantwoord zijn.

  Het is op zich al problematisch dat we geen verder groeitraject hebben voor de komende jaren. Er wordt naar een concreet pad gevraagd. Dat hebben we voorlopig nog niet. Ik hoop dat we dat in de komende maanden kunnen uitstippelen. Dat zal nodig zijn, zeker voor de volgende NAVO-top, waar de druk zal worden verhoogd. Die druk zal niet alleen van de Amerikanen komen, maar vooral van de andere Europese partners, die meer doen. Al onze buurlanden geven meer uit aan defensie, want zij hebben een traject dat uitmondt op 3,5 %, waardoor ze ons zullen bevragen. De druk zal dus niet zozeer van Amerika komen, maar vooral van de Europese bondgenoten die vinden dat België solidair moet zijn, omdat arbeiders in Frankrijk, Duitsland of Litouwen ook inspanningen leveren en tegen besparingen aankijken om die norm van 3,5 % te halen. We mogen ons daarvan dus niet desolidariseren. Het is een moeilijk debat, dat al vaak is gevoerd, en dat we zullen blijven voeren.

  Over Iran werd er eveneens gepraat. In de conclusie van de NAVO-top staan er één of twee zinnen over Iran. We zijn er allen van overtuigd dat Iran geen nucleair wapen mag hebben, want de dreiging die daarvan uitgaat zou nefast zijn voor de wereldvrede, voor de situatie in het Midden-Oosten en voor de veiligheidssituatie in Europa, gelet op het feit dat Iran over ballistische langeafstandsraketten beschikt die duizenden kilometers ver reiken en potentieel ook onze hoofdsteden hier kunnen treffen. Voor het overige staat er niets in heel dat verhaal.

  Er is geen NAVO-mandaat. Het is immers geen NAVO-operatie. Epic Fury is een operatie van de Verenigde Staten en Israël. Het is geen operatie waarbij de NAVO betrokken is of over geconsulteerd werd.

  Quant au renforcement du pilier européen au sein de l’OTAN, c’est précisément ce que nous avons entrepris. J’ai signé 10 contrats avec des partenaires européens. Qu’il s’agisse du MRTT, de l’A400M, des NASAMS, le système de défense aérienne, nous avons concrètement renforcé notre coopération européenne.

  Et je peux vous l'affirmer, monsieur Lutgen, je vais continuer dans cette direction.

  Kjell Vander Elst:

  Mijnheer de minister, ik ben voor een stuk tevreden met uw antwoord. U erkent dat er terechte opmerkingen zijn van het Monitoringcomité, overigens niet de minste opmerkingen, aangezien het Monitoringcomité letterlijk zegt dat we onder de 2 % zullen duiken. U klopt zichzelf steeds op de borst en zegt dat u die 2 % zult halen. Ik ben de eerste vanuit de oppositie om te zeggen dat we ons lidgeld moeten betalen. U moet echter nu al boekhoudkundige trucs toepassen om aan die 2 % te komen. Het Monitoringcomité toont aan dat we er niet zullen geraken.

  Mijnheer de minister, zorg ervoor dat uw kunst- en vliegwerk en uw boekhoudkundige fictie kloppen en dat alles NAVO-aanrekenbaar is. Zorg ervoor dat het geld ook naar defensie en ons defensiepersoneel gaat. Anders zult u op de volgende NAVO-top in affronten vallen, want van dit budgettaire werk wordt echt niemand beter.

  Raoul Hedebouw:

  Mijnheer de minister, de NAVO is een platform dat de Verenigde Staten toelaat om hun macht wereldwijd te projecteren. Dat is juist wat de heer Rutte, secretaris-generaal van de NAVO, heeft gezegd. De NAVO is helemaal geen defensiealliantie, maar wel een platform om de VS hun kracht wereldwijd te projecteren. Dat is precies wat de Verenigde Staten in Libië, Syrië en Afghanistan hebben gedaan en nu in Iran doen.

  U wilt hetzelfde model uitbouwen in België. U wilt veel middelen, want Spanje en Groenland worden bedreigd, maar wat doet u? U kijkt de andere kant op en koopt Amerikaanse wapens, met het idee om onze eigen kracht te projecteren in Afrika, waar we onze eigen imperialistische belangen zullen garanderen. Dat is dezelfde logica als in Amerika en het Europees imperialisme. Dat zal ons naar een volgende wereldoorlog brengen. Het globale zuiden, twee derde van de mensheid, gaat niet meer akkoord met die wereldorde. Stop daarmee, mijnheer Francken.

  Benoît Lutgen:

  Monsieur le ministre, je voudrais vous remercier, parce que votre conclusion est rassurante dans cette direction pour appuyer l’autonomie stratégique européenne. Cela va totalement dans le bon sens.

  L’engagement au sein de l’OTAN est bien sûr budgétaire, avec la fameuse règle des 2 %; mais l’engagement dans l’OTAN n’est pas que budgétaire. L’engagement dans l’OTAN, c’est d’être solidaires. L’engagement dans l’OTAN, c’est de ne pas menacer l’Espagne. L’engagement dans l’OTAN, c’est de ne pas avoir des velléités à l’égard du Groenland.

  L’engagement dans l’OTAN, c’est autre chose qu’uniquement un engagement budgétaire. C’est la solidarité. C’est la coopération. C’est la défense. C’est la protection de l’ensemble des 33 États qui en font partie. C’est cela qu’il faut pouvoir rappeler aussi. Personne ne peut enfreindre cette règle ou mettre à mal cet état d’esprit protecteur.

  C’est cela que je vous demande. Je connais votre force. Vous avez redonné de la force à la Belgique au sein de l’OTAN. Je ne peux que vous en remercier, ainsi que l’ensemble du gouvernement.

  Darya Safai:

  Mijnheer de voorzitter, mijnheer de minister, collega’s, een sterke defensie is een cruciale voorwaarde om zaken te beschermen die we allemaal belangrijk vinden, zoals individuele vrijheid, economische groei en een uitgebreid sociaal vangnet. Een sterke defensie is geen keuze voor oorlog, maar een investering in vrede. Een geloofwaardige defensie werkt als afschrikmiddel en voorkomt conflicten, voordat ze uitbreken. Juist om de vrede te bewaren, moeten we blijven investeren in onze veiligheid. Aan degenen die de militaire investeringen afdoen als geldverspilling, stel ik één vraag: hoeveel meer zullen we moeten betalen als we onze defensie verwaarlozen en uiteindelijk in een oorlog terechtkomen. De vrede bewaren is altijd goedkoper dan oorlog voeren. Mijnheer de minister, ik dank u. Doe vooral zo voort.

• Vraag: De hervorming van de ziekenhuisfinanciering

  Vraag: De opsplitsing tussen honorarium en kostendeel

  gezondheid en welzijn

  De hervorming van de ziekenhuisfinanciering
  De opsplitsing tussen honorarium en kostendeel
  Modernisering van ziekenhuisfinanciering en tariefstructuur summaryExplanation

  Gesteld door

  Vooruit Jan Bertels
  N-VA Frieda Gijbels
  

  Beantwoord door

  Vooruit Frank Vandenbroucke (Minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid)
  

  op 2 juli 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Een recent rapport bevestigt dat de ziekenhuisfinanciering en artsenvergoedingen ondoorzichtig en inefficiënt zijn, waarbij 35% van de specialistenhonoraria (4 miljard van 12) nu naar ziekenhuizen vloeit voor praktijkkosten in plaats van zuivere medische prestaties. Minister Vandenbroucke stelt voor om dit te hervormen met een vaste verdeling van 65% voor artsenlonen en 35% voor kosten, gebaseerd op gedetailleerd onderzoek, en belooft transparantere facturen en een einde aan onnodige prestaties om financiering te genereren, maar Gijbels (N-VA) vreest middelenverschuivingen tussen regio’s en waarschuwt dat artsen hun inspraak in ziekenhuisbeleid dreigen te verliezen als hun financiële bijdrage wegvalt. Bertels (Vooruit) juicht de plannen toe als een stap naar eerlijkere vergoedingen en het uitbannen van misbruik, terwijl Gijbels benadrukt dat artsen, ondanks hun bezorgdheid over de veranderingen, betrokken moeten blijven om kwaliteitszorg te garanderen.

  Jan Bertels:

  Collega's, na een opname in een ziekenhuis of na een operatie krijgen patiënten vaak een onduidelijke factuur. Niet alleen voor hen, maar zelfs voor de directie van de ziekenhuizen en de artsen is de ziekenhuisfinanciering een kluwen. Die zit vandaag veel te ingewikkeld in elkaar en dat moet transparanter en eenvoudiger.

  Eindelijk werd begin deze week een studie, in alle transparantie, voorgesteld aan de Medicomut en de overeenkomstencommissie ziekenhuizen-verzekeringsinstellingen. Die toont zwart op wit aan hoe dat kan. Zoals ook in de media werd bericht, vloeit maar liefst 4 van de 12 miljard euro aan erelonen van de specialisten terug naar de ziekenhuizen. Dit rapport geeft eindelijk duidelijkheid over wat binnen de huidige erelonen van de specialisten dient als zuiver ereloon voor hun intellectuele prestaties en wat dient om de praktijkkosten, zoals materiaal en ondersteunend personeel van de medische verstrekkingen en prestaties te betalen.

  De studie toont echter vooral aan dat het systeem van ziekenhuisfinanciering en de nomenclatuur, de terugbetaling aan de artsen, hervormd moet worden in het belang van wie zorg nodig heeft, van onze artsen en van onze ziekenhuizen. Die hervorming is een werk van lange adem. De studie heeft lang aangesleept. We kunnen daar immers niet over een nacht ijs gaan. Voor de Vooruit-fractie is het belangrijk dat we deze essentiële hervorming doen met het oog op de beste en een betaalbare zorg voor iedereen. We moeten investeren en hervormen in de zorg.

  Mijnheer de minister, we weten allemaal dat u een hervormer bent. U hervormt als geen ander onze gezondheidszorg om die te versterken. Ik heb een vraag voor u. Dit langverwachte rapport is essentieel voor onze hervormingstrein. Hoe zult u hier verder mee omgaan? Hoe gaat u ermee aan de slag? Hoe blijven de actoren hierbij betrokken?

  Frieda Gijbels:

  Mijnheer de minister, de uitdagingen in onze zorg zijn vandaag al groot en morgen zullen ze nog groter worden. Mensen worden ouder. Dat is een goede zaak, maar daardoor nemen de zorgnoden toe. Onze zorg wordt ook complexer en innovatiever en bijgevolg duurder. Wij willen onze zorg morgen natuurlijk ook nog kunnen blijven betalen. Daarbij mogen wij niet inboeten op de kwaliteit van onze zorg. Ze moet top blijven. Daarvoor betalen wij volgens mij allemaal samen genoeg aan de sociale zekerheid en aan onze staatskas.

  Onze zorg zit heel complex in elkaar en de ziekenhuisfinanciering is daarvan inderdaad een toonbeeld. Dat is een ondoorzichtig kluwen waaraan weinig touw vast te knopen is. In het regeerakkoord hebben wij ook beslist dat wij dat kluwen willen ontwarren. Het rapport dat nu is uitgekomen, toont aan dat inderdaad meer dan een derde van de artsenlonen naar de ziekenhuizen gaat om de werking van die ziekenhuizen te financieren. Van die afdrachten willen wij af.

  U hebt nu aangegeven dat u daarmee vaart wilt maken. Ik heb daarover wel een aantal vragen.

  Ten eerste, kunt u bevestigen dat er inderdaad een einde zal komen aan die afdrachten? Zal dat systeem volledig worden stopgezet?

  Ten tweede, hoe zullen wij, als wij die afdrachten stopzetten, voorkomen dat middelen verschuiven? Wij weten dat er vandaag grote verschillen bestaan, zowel in de supplementen als in de afdrachten, tussen de verschillende ziekenhuizen, maar ook tussen de verschillende gemeenschappen. Op welke manier zullen wij ervoor zorgen dat er geen verschuiving van middelen zal zijn vanuit Vlaanderen naar Wallonië of naar de Brusselse ziekenhuizen?

  Tot slot, vandaag beslissen artsen mee over de manier waarop het geld van de ziekenhuizen wordt besteed. Welke apparatuur wordt aangekocht? Welke infrastructuur is nodig? Welk personeel moet worden aangeworven? Dat is ook essentieel om de kwaliteit van de zorg te kunnen waarborgen. Als artsen morgen niet meer rechtstreeks meebetalen aan de ziekenhuizen, op welke manier zult u er dan voor zorgen dat zij toch inspraak kunnen blijven hebben?

  Voorzitter:

  Mijnheer de minister, u hebt vier minuten spreektijd om op de vragen te reageren.

  Frank Vandenbroucke:

  Geachte leden, dit is inderdaad een bijzonder belangrijke hervorming. De inzet is een eerlijke vergoeding voor alle artsen, eerlijk voor de tijd die ze in hun patiënten steken, voor de complexiteit van de gevallen waarmee ze worden geconfronteerd en voor de verantwoordelijkheid die ze daarbij opnemen. Daarvoor moeten ze allemaal eerlijk worden vergoed. Vandaag bestaan er verschillen in vergoedingen tussen artsen die nog moeilijk uit te leggen zijn.

  Daarnaast willen we ook een eerlijke financiering van de ziekenhuizen, inderdaad een eenvoudige en doorzichtige financiering waarbij wat ziekenhuizen nodig hebben om hun uitrusting te laten draaien niet wordt betaald door een vermenigvuldiging van onderzoeken en prestaties, maar op basis van de noden van de patiënten die er verblijven.

  Ten slotte willen we voor de patiënten een eerlijke en doorzichtige factuur, waarbij we ervoor zorgen dat excessen inzake ereloonsupplementen uit de wereld kunnen verdwijnen. Parallel met die hervorming zullen we ook onderhandelen over een beperking van de ereloonsupplementen.

  Wat vandaag voorligt, is het resultaat van jarenlang monnikenwerk. Vooreerst hebben we objectief in kaart gebracht welke kosten verbonden zijn aan medische prestaties. Het gaat dan over materiaalkosten, machinekosten en kosten voor verpleegkundig personeel. We hebben via een zeer gedetailleerde analyse zowel de directe als de indirecte kosten in kaart gebracht.

  Daarnaast hebben we in kaart gebracht welke kosten vandaag al worden gedekt door het basisbudget van de ziekenhuizen, dat rechtstreeks aan de ziekenhuizen wordt gefinancierd. Zo hebben we vastgesteld dat er een belangrijk deel van die kosten niet wordt gedekt. Dat moet vandaag worden opgevangen via de honoraria en wordt in de ziekenhuizen inderdaad gefinancierd via afdrachten.

  Dat is zorgvuldig becijferd. We zijn tot de conclusie gekomen – dat is ook voorgelegd aan de medicomut – dat van het totale artsenhonorariabudget afgerond 65 % beschikbaar moet zijn voor de zuivere honoraria, dus uitsluitend voor de vergoeding van de inzet van de artsen, en 35 % voor de kosten. Voor alle duidelijkheid, dat geldt niet alleen voor ziekenhuizen, maar ook voor praktijkkosten, bijvoorbeeld voor een oogarts of een orthopedist met een ambulante praktijk. Kortom, 65 % dient voor de zuivere vergoeding voor de tijd die men in de patiënt steekt, voor de complexiteit van het onderzoek en voor de verantwoordelijkheid die men opneemt, en 35 % dient voor de kosten. Dat is een heel belangrijke stap. We hebben dat zorgvuldig gedocumenteerd. Ik ben overigens meteen bereid om dat lijvige onderzoek ook aan het Parlement te bezorgen.

  De vraag aan de artsenvertegenwoordigers, de ziekenfondsen en de ziekenhuiskoepels was om naar de resultaten van die methodologie te kijken.

  We hebben niet gevraagd om dat meteen goed te keuren, maar om te bekijken of we daarvan kunnen vertrekken.

  In een volgende stap zullen we alle medische prestaties die artsen leveren in een relatieve waarderingsschaal uitzetten. De resterende 65°% van het artsenbudget moet daarvoor dan worden gebruikt. Die volgende stap moeten we in de loop van de komende maanden zetten. Dat zal alleszins na de zomer zijn.

  We werken daar overigens al enkele jaren aan, samen met focusgroepen van artsen en vertegenwoordigers van artsen. We hebben per discipline overigens ook alle artsen persoonlijk bevraagd over de voorlopige resultaten betreffende de onderlinge waardering. Dit is een ongezien participatietraject.

  Mevrouw Gijbels, ik denk, maar ik zie dat mijn tijd om is (…)

  Voorzitter:

  Uw spreektijd is inderdaad om, mijnheer de minister.

  Jan Bertels:

  Mijnheer de minister, ik onthoud drie zaken.

  Ten eerste, het rapport is een beginpunt en laat toe om de ziekenhuisfactuur en de ziekenhuisfinanciering duidelijker, begrijpbaarder en eerlijker te maken. Dat is een goede zaak. Daardoor kunnen fabeltjes als zoals we onlangs in de Pano -reportage zagen over het onnodig nemen van scans omwille van de financiering, uit de wereld geholpen worden, want we kunnen daarmee komaf maken.

  Ten tweede, u hebt er naar verwezen, door de herijking van de nomenclatuur komt er een eerlijke en correcte verdeling van de zuivere erelonen voor alle specialisten. Alle specialisten moeten hun eerlijk deel krijgen.

  Ten derde, als het plan uitgevoerd wordt, en dat moeten we doen, dan hoeven er geen ereloonsupplementen meer gevraagd te worden voor de financiering van de ziekenhuizen. Dan zal het voor eens en altijd duidelijk zijn dat wanneer er een ereloon gevraagd wordt, dat bedoeld is ter verhoging van het inkomen van de specialist.

  Frieda Gijbels:

  Mijnheer de minister, bedankt voor uw antwoord. Er verandert natuurlijk ontzettend veel op heel korte tijd in de gezondheidszorg. Er zijn inderdaad veranderingen nodig om die zorg morgen nog te kunnen blijven garanderen. Maar die veranderingen zorgen ook voor veel ongerustheid op het terrein. De artsen zijn echt bezorgd over hoe de zorg van morgen eruit zal zien. Ze willen zich natuurlijk volop blijven smijten voor een kwaliteitsvolle zorg. Ze moeten daar dan ook de nodige ruimte voor blijven hebben. Volgens mij moet de artsen mee kunnen beslissen over hoe de zorg er zal uitzien. Ik meen daarom dat we meer inspanningen moeten doen om hen aan boord te houden. Blijf dus zeker met hen in overleg. Luister naar de bezorgdheden, die vaak een grond hebben, want we hebben echt nood aan artsen die zich dag en nacht blijven geven voor de patiënten. Dat is nodig voor de kwaliteit van de zorg en dat is nodig voor elke patiënt.

• Vraag: De hoge verkeersboetes en de verkeersveiligheid

  veiligheid, justitie en defensie

  De hoge verkeersboetes en de verkeersveiligheid
  

  Gesteld door

  N-VA Wouter Raskin
  

  Beantwoord door

  cd&v Annelies Verlinden (Minister van Justitie)
  

  op 2 juli 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Wouter Raskin vraagt kritisch of hogere verkeersboetes wel leiden tot meer verkeersveiligheid en benadrukt volgens hem het belang van een veelplegersdatabank om recidivisten aan te pakken, zoals afgesproken in het regeerakkoord. Minister Verlinden bevestigt dat de databank in voorbereiding is met deelstaten en partners, naast strengere maatregelen zoals hogere boetes, lagere alcoholgrenzen en verkeersdoodslag, om jaarlijks 50 miljoen extra in veiligheid te investeren. Raskin waarschuwt dat verkeersveiligheid geen "kaskoe" mag worden en dringt aan op concrete resultaten, terwijl hij de minister oproept om met de databank een mijlpaal te realiseren. Verlinden belooft snelle stappen maar geeft geen specifieke timing voor de afronding van de voorbereidingen.

  Wouter Raskin:

  Mevrouw de minister, ik wil het met u hebben over het verband tussen hoge verkeersboetes en verkeersveiligheid. De media hebben daarover deze week veelvuldig bericht. Die hogere boete-inkomsten, zijn natuurlijk voor een stuk het gevolg van de verhoogde pakkans. De pakkans is een stuk groter dan in het verleden. Dat is een goede zaak en cruciaal voor de verkeersveiligheid. Daarover bestaat geen discussie.

  Die hoge inkomsten zijn echter ook het gevolg van verhoogde boetes. Ook daarover bestaat in principe weinig discussie, want dat is natuurlijk een onderdeel van het handhavingsbeleid. We weten echter allemaal dat hoge verkeersboetes niet per definitie leiden tot meer verkeersveiligheid, al zeker niet op de langere termijn.

  Waar we het wel over eens zijn, is dat een veelplegersdatabank impact heeft op de verkeersveiligheid. Die wijzigt het gedrag en de mentaliteit van recidivisten, veelplegers, verkeerscriminelen en zij die verantwoordelijk zijn voor ellende op de weg. Het project van de veelplegersdatabank staat in ons regeerakkoord. We hebben daarover samen onderhandeld.

  Recent hebt u op een mondelinge vraag van mij geantwoord dat de technische en juridische werkgroepen aan de slag zijn met de voorbereiding. Het doet me veel plezier dat dat gebeurt onder uw leiding, gezag en toezicht. Die werkgroepen mogen echter geen praatbarakken worden. Ze moeten resultaten opleveren binnen een aanvaardbare termijn.

  Wanneer is het voorbereidende werk van die werkgroepen afgerond? Wanneer mogen we een volgende fase verwachten?

  Bent u de minister die garant staat voor dat belangrijke arizonaproject, de veelplegersdatabank?

  Annelies Verlinden:

  Collega Raskin, verkeersveiligheid is en blijft een absolute prioriteit voor deze regering. Elk verkeersslachtoffer is er een te veel en we willen dat iedereen veilig thuis kan komen.

  Die ambitie vertalen we in heel wat concrete maatregelen. Zo besliste de ministerraad in november om de opdeciemen op verkeersboetes met 10 % te verhogen en ook de boetebedragen van de onmiddellijke inningen zijn sinds gisteren aangepast. Deze verhogingen, die volgens sommigen nog niet groot genoeg zijn, zijn geen doel op zich, maar zorgen ervoor dat er jaarlijks 50 miljoen euro extra kan worden geïnvesteerd in veiligheid.

  Daarnaast versterken we de strijd tegen rijden onder invloed. De drempel voor de onmiddellijke intrekking van het rijbewijs werd verlaagd, ketamine zal kunnen worden opgespoord met nieuwe speekseltesten en een tijdelijk rijverbod bedraagt in alle gevallen 12 uur. Ook met de invoering van verkeersdoodslag gaven we een duidelijk signaal. Wie door rijden onder invloed of roekeloos gedrag een zwaar ongeval veroorzaakt, zal strenger worden bestraft. Zo tonen we respect voor slachtoffers en nabestaanden.

  Ten slotte werken we inderdaad met overtuiging aan een strengere aanpak van veelplegers. Samen met alle betrokken partners bereiden we die centrale databank voor, zodat recidive beter kan worden vastgesteld en hardleerse overtreders sneller kunnen worden aangepakt en verantwoordelijk gehouden. De ministerraad bevestigde op 13 mei de aanpak van collega-minister Crucke en mezelf voor de voorbereiding van die veelplegersdatabank. Alle betrokken partners worden nu samengebracht, in het bijzonder ook de deelstaten die een belangrijke inbreng hebben in de realisatie van deze ambitie. We moeten immers zo snel mogelijk vooruitgaan en mijn bedoeling is om zo snel mogelijk stappen te zetten wat betreft de oprichting van de veelplegersdatabank. De boodschap is dus duidelijk, deze regering kiest voor meer verkeersveiligheid, meer verantwoordelijkheid en meer bescherming voor alle weggebruikers.

  Wouter Raskin:

  Mevrouw de minister, ik dank u voor uw antwoord. Ik ben blij u opnieuw te horen zeggen dat u met overtuiging voortwerkt aan het project van de veelplegersdatabank. Ik vind dat persoonlijk behoorlijk belangrijk, meer dan belangrijk zelfs. U weet dat ondertussen. Ik ben lid van een gemeenschapspartij. In een gemeenschapspartij dragen wij zorg voor elkaar, ook in het verkeer. Verkeersveiligheid mag echter nooit een kaskoe van de overheid zijn. Er moet gefocust worden op recidivisten en criminelen. Wat is een maatschappij immers met alleen maar hoge boete-inkomsten wanneer ouders hun kinderen niet meer met de fiets naar school durven te sturen? Laat ons daarom verder de handen in elkaar slaan en ervoor zorgen dat Arizona zich op het vlak van verkeersveiligheid onderscheidt van alle voorgangers door te landen met die veelplegersdatabank.

• Vraag: Toegangspoortjes en controles op de perrons

  Vraag: De boetes voor treinreizigers zonder geldig vervoerbewijs

  Vraag: Het tariefbeleid van de NMBS en de verkoop van tickets op de trein

  Vraag: Boetes voor personen zonder vervoerbewijs op het perron

  mobiliteit en transport

  Toegangspoortjes en controles op de perrons
  De boetes voor treinreizigers zonder geldig vervoerbewijs
  Het tariefbeleid van de NMBS en de verkoop van tickets op de trein
  Boetes voor personen zonder vervoerbewijs op het perron
  Controle, tarieven en boetes voor treinreizigers zonder geldig ticket summaryExplanation

  Gesteld door

  N-VA Dorien Cuylaerts
  PVDA-PTB Robin Tonniau
  PS Dimitri Legasse
  VB Frank Troosters
  

  Beantwoord door

  Les Engagés Jean-Luc Crucke (Minister van Mobiliteit, Klimaat en Ecologische Transitie)
  

  op 2 juli 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  De NMBS schaft de ticketverkoop aan boord af om fraude (70-80 miljoen euro jaarlijks) en agressie tegen personeel te bestrijden, maar kritiek groeit omdat reizigers met technische problemen of tijdsdruk nu automatische boetes van 90 euro riskeren, wat volgens oppositiepartijen als discriminerend en onrechtvaardig wordt ervaren. Minister Crucke belooft een pragmatische aanpak en evaluatie tegen eind 2024, maar erkent dat de maatregel zonder overleg met personeel of reizigersorganisaties werd ingevoerd, wat extra weerstand uitlokt bij parlementsleden zoals Tonniau en Legasse, die het beleid als "strafgericht" en "klantonvriendelijk" afschilderen. Ondanks negatief advies van het Raadgevend Comité blijft een proefproject met toegangspoortjes in vijf grote stations op tafel, met name om veiligheid en fraude te controleren, hoewel vakbonden en mobiliteitsdeskundigen de haalbaarheid en toegankelijkheid betwijfelen. Voorstanders zoals Cuylaerts (N-VA) en Troosters (Vlaams Belang) benadrukken dat poortjes in probleemstations agressie kunnen verminderen, terwijl tegenstanders vrezen voor extra hindernissen voor kwetsbare groepen en drukke reizigers. De minister stelt dat een evenwicht tussen fraudebestrijding, veiligheid en toegankelijkheid centraal staat, maar parlementsleden zoals Legasse (PS) en Tonniau (Ecolo-Groen) beschuldigen de regering ervan de NMBS-besparingen op de rug van reizigers en personeel af te wentelen, met een "neem de trein niet"-boodschap als resultaat. De definitieve beslissing over poortjes hangt af van een kosten-batenanalyse in september, maar de spanning tussen veiligheidsbelangen en dienstverlening blijft onopgelost.

  Dorien Cuylaerts:

  Mijnheer de minister, sinds gisteren verkoopt de NMBS geen tickets meer aan boord van de treinen. Dat betekent dat reizigers vóór het instappen al over een geldig vervoersbewijs moeten beschikken en dat de NMBS controles zal uitvoeren in de stations en op de perrons. Daardoor maakt de toegang tot de trein nu meer dan vroeger deel uit van de controle en de aanpak van zwartrijden en overlast.

  Onze fractie pleit al langer voor een ernstige evaluatie van toegangspoortjes in de grote stations, niet als wondermiddel, maar wel als ondersteunende maatregel om de controles te vergemakkelijken en discussies op de treinen tegen te gaan. Die piste is ook letterlijk opgenomen in het regeerakkoord. Daarin staat dat de regering inzet op ticketcontrole binnen de stations en daarbij ook de mogelijkheid van toegangspoortjes zal bekijken.

  U kondigde eerder aan dat een proefproject zou starten in de vijf grote stations. Intussen bracht het Raadgevend Comité van de Treinreizigers echter een negatief advies uit. Het Comité wijst terecht op onder meer de toegankelijkheid, de doorstroming en de publieke functies van de stations. Dat zijn allemaal terechte aandachtspunten, maar wie niet halsstarrig ergens van proeft, weet ook nooit of iets goed of slecht is. Net daarom blijft het proefproject voor ons broodnodig, niet om de poortjes meteen overal uit te rollen, maar wel om gericht te bekijken onder welke voorwaarden dat werkt of net niet werkt.

  Zult u de piste van de toegangspoortjes in de grote stations, zoals opgenomen in het regeerakkoord, nu effectief nader uitwerken?

  Hoe neemt u de bezorgdheden van het Raadgevend Comité van de Treinreizigers mee zonder de toegangspoortjes vooraf al af te voeren?

  Robin Tonniau:

  Mijnheer de minister, stel dat de batterij van je gsm plat is, dat je geen internet hebt, dat de app van de NMBS crasht, dat de ticketautomaat defect is of dat er tien mensen staan aan te schuiven terwijl je trein gaat vertrekken. Vroeger kon men dan gewoon opstappen en een ticket kopen bij de treinbegeleider. Als men dat vandaag doet, riskeert men een boete van 90 euro, die zelfs kan oplopen tot 500 euro. Met andere woorden, de NMBS behandelt klanten die te goeder trouw zijn, op dezelfde manier als zwartrijders. Dat is geen betere dienstverlening, maar vooral een beleid van wantrouwen en bestraffing tegenover de klanten.

  De NMBS beweert dat deze maatregel nodig is om de agressie tegenover treinbegeleiders te verminderen. Die treinbegeleiders zeggen echter net het tegenovergestelde. Zij zullen namelijk veel meer in conflict komen met reizigers die zich onrechtvaardig behandeld voelen. Vroeger gingen de discussies over de toeslag van 9 euro op de trein. Vandaag zullen die discussies gaan over een boete van 90 euro. Denkt u dat men daarmee meer veiligheid creëert op de trein?

  Deze beslissing is trouwens genomen zonder ernstig overleg met de werknemers en zonder overleg met de reizigersorganisaties. Er is niet eens een impactstudie gemaakt over de gevolgen van de maatregel voor het treinpersoneel. Waarom bent u niet in overleg gegaan met het treinpersoneel, met de mensen op het terrein? Waarom werd er geen impactstudie opgemaakt?

  Bent u bereid die beslissing terug te draaien? Is de NMBS daartoe bereid, zodat reizigers die te goeder trouw zijn niet langer automatisch als fraudeurs worden behandeld?

  Dimitri Legasse:

  Monsieur le ministre, depuis le 1 er juillet, chaque voyageur doit avoir acheté son ticket de transport avant de monter dans le train. Vous allez me dire que c'est normal, mais ce n'est pas si simple.

  Si vous êtes légèrement en retard, que l'appareil est en rade ou s'il n'y a tout simplement pas d'automate – car une quinzaine de gares n'en ont pas –, vous vous retrouvez dans la situation où vous montez dans le train sans ticket. Alors qu'il y avait moyen d'acheter un ticket à bord, c'est fini! Certes, un supplément de 9 euros était compté, mais maintenant c'est une amende de 90 euros, pour laquelle on reçoit un QR code. Si on ne paye pas dans les 15 jours, l'amende passe à 250 euros, voire davantage! On ne parle plus d'amendes, mais carrément de sévices: d'autres que moi ont dit que la SNCB n'était plus là pour servir, mais pour sévir.

  Vous rendez-vous compte, monsieur le ministre, qu'on dit aux gens qui n'ont pas d'abonnement, ne maîtrisent pas l'utilisation du smartphone ou n'en ont pas, de ne plus prendre le train? Voilà votre message! Vous avez des messages particuliers en cas de canicule, et des messages particuliers pour les utilisateurs du train, convenons-en.

  Navetteurs.be parle d'une faute morale. Le mot est peut-être faible à vos yeux, mais il me semble assez fort. L'entreprise publique discrimine les voyageurs de bonne foi et les assimile à des fraudeurs. Monsieur le ministre, ma question n'est pas de savoir si vous comptez retirer le dispositif, mais quand vous allez supprimer cette mesure complètement discriminatoire.

  Frank Troosters:

  Mijnheer de minister, het Raadgevend Comité voor de treinreizigers heeft op eigen initiatief een advies uitgebracht over het eventueel plaatsen van toegangspoortjes in de Belgische treinstations. Dat advies was zeer negatief. Het comité gaf daarvoor een achttal redenen aan. Zo zou het te duur, te moeilijk en te complex zijn. Het zou ook hinderlijk zijn voor mensen die met de fiets reizen en voor personen met een beperkte mobiliteit. Bovenal kwam het tot de vreemde conclusie dat het plaatsen van toegangspoortjes in de stations wellicht slechts in beperkte mate zou leiden tot een vermindering van het zwartrijden.

  Het Vlaams Belang durft dat echter te betwijfelen. Het gaat immers niet alleen over zwartrijden, wat uiteraard een ernstig probleem is. We weten ook dat heel wat incidenten met spoorpersoneel, zowel verbale als fysieke agressie, ontstaan uit discussies over het al dan niet beschikken over een geldig vervoersbewijs. Voor ons gaat het dus ook over veiligheid. Veiligheid is belangrijk. We hebben daar al heel vaak vragen over gesteld en voorstellen gedaan, onder meer om de personeelsbezetting van Securail te verhogen en de uitrusting ervan te verbeteren, de procedures te versoepelen, de samenwerking te versterken en de verweermiddelen uit te breiden. We hebben in het verleden ook al voorgesteld om toegangspoortjes in treinstations te plaatsen. De NMBS was daar aanvankelijk niet echt enthousiast over. Ze heeft zelf een studie uitgevoerd en geconcludeerd dat de kosten te hoog zijn en dat ze dat niet zou doen.

  Voor alle duidelijkheid, we pleiten er niet voor om in alle stations toegangspoortjes te plaatsen. Dat is natuurlijk weinig zinvol in een station zoals pakweg Bokrijk of Langdorp. In bepaalde clusters van met elkaar verbonden stations, waar we weten dat er problemen zijn met zwartrijden, criminaliteit en agressie, zou dat echter wel een deel van de oplossing kunnen zijn. We zijn u daarover blijven bevragen. Daarna hebt u aangegeven dat het misschien toch zinvol zou zijn om een proefproject op te zetten in een vijftal stations. Mijn vragen zijn dan ook de volgende.

  Zult u dat proefproject effectief uitvoeren? Zult u rekening houden met het advies? Zo ja, waar zult u dat proefproject doen en wanneer?

  Jean-Luc Crucke:

  Geachte Kamerleden, allereerst wil ik eraan herinneren dat ik al meerdere keren zowel mondeling als schriftelijk heb gereageerd op vragen over de afschaffing van de ticketverkoop op de trein. Dat besluit van de NMBS heeft een tweeledig doel, met name de veiligheid van het treinpersoneel versterken en de strijd tegen fraude intensifiëren, waarvan de kosten voor de NMBS voor de afgelopen drie jaar worden geschat op 70 tot 80 miljoen euro per jaar, vanwege mensen die niet te goeder trouw zijn. Het zou inconsequent zijn om van de NMBS besparingen te eisen en tegelijkertijd af te zien van de bestrijding van fraude die zwaar op haar financiën drukt.

  Le point le plus sensible reste la majoration de 90 euros imputée en l’absence d’un titre de transport valable. Si cette mesure peut avoir un effet dissuasif, elle ne peut pas pénaliser les voyageurs de bonne foi confrontés à un automate défectueux, à un problème technique, à un automate inexistant. J’attends donc de la SNCB qu’elle fasse preuve, comme elle s’y est engagée, de pragmatisme et de discernement dans le traitement des contestations.

  Une première évaluation est prévue d’ici la fin de l’année. Je serai attentif à trois questions. La fraude a-t-elle diminué? Les voyageurs de bonne foi sont-ils traités équitablement? Les agressions à l’égard du personnel ont-elles reculé?

  Naast die hervormingen blijft het ons doel om de veiligheid in de stations en op de treinen te versterken. Bijna de helft van de interventies van Securail houdt verband met het ontbreken van een geldig vervoersbewijs en die situaties leiden maar al te vaak tot incidenten of agressie. Door fraude terug te dringen, kan ook de operationele capaciteit van Securail worden versterkt, wat ten goede komt aan alle reizigers. Met dat doel voor ogen analyseert de NMBS momenteel verschillende opties om de toegang tot het netwerk beter te controleren, waaronder de installatie – niet de eventuele installatie – van poortjes in bepaalde grote stations. Eind september zullen de conclusies van de studies over de kosten en baten van een dergelijke maatregel aan de raad van bestuur worden voorgelegd, zowel wat betreft de veiligheid en fraudebestrijding als wat betreft de reizigerservaring, de doorstroming van het verkeer en de toegankelijkheid, met name voor personen met beperkte mobiliteit en reizigers die moeten overstappen.

  Parallèlement à l'annonce de la fin de la vente des tickets à bord, la SNCB a indiqué vouloir renforcer les contrôles sur les quais et au niveau des accès aux quais, en application de la réglementation existante qui n'avait jamais été réellement opérationnalisée. Cette décision n'a pas été prise en concertation avec notre cabinet et a été portée à notre connaissance par voie de presse.

  Ceci dit, les modalités pratiques de ces contrôles n'ont pas encore été définies. J'ai donc invité la SNCB à me les transmettre, ainsi qu'au conseil d'administration, avant de les appliquer. Je ne manquerai pas de m'assurer que l'humanité et le pragmatisme nécessaires à leur mise en application soient assurés. La mise en œuvre de la mesure sera donc progressive et ne débutera que sous condition du respect de ce que j'ai précédemment indiqué.

  L'enjeu est de trouver le juste équilibre entre la lutte contre la fraude, le renforcement de la sécurité et le maintien d'un service public ferroviaire accessible à tous. C'est bien dans cet esprit que je suivrai ce dossier et que j'attendrai les conclusions des études en cours avant toute décision complémentaire.

  Dorien Cuylaerts:

  Ik dank u voor het antwoord, mijnheer de minister. Die fraude wordt terecht aangepakt. Wij steunen dat volledig.

  Ik ben ook blij om te horen dat de installatie van poortjes daadwerkelijk op de agenda staat. In heel veel Westerse landen zijn die al jaar en dag ingeburgerd, ook in de Brusselse metro. Bij De Lijn in Antwerpen staan ze ook voor de premetro. Wij zijn blij dat die toegangspoortjes in onze treinstations geen taboe meer blijken te zijn.

  Enkele maanden geleden heb ik hier nog gezegd dat ik het gevoel had dat de grootste weerstand vanuit de vakbonden kwam, omdat zij strijden tegen alles wat volgens hen de werkgelegenheid zou kunnen ondermijnen. Die toegangspoortjes in de treinstations zijn natuurlijk een syndicale windmolen. Ik ben dan ook heel om blij te horen dat dit van de baan is. Het gaat ook nog maar om een proefproject, niemand hoeft daar bang voor te zijn. (…)

  Robin Tonniau:

  Mijnheer de minister, wil de NMBS daarmee eigenlijk meer reizigers aantrekken of gewoon meer inkomsten genereren? Dat laatste is immers het gevoel dat ik bij zulke maatregelen krijg.

  Voor ons is het duidelijk. We hebben nood aan meer personeel op het terrein, in de treinen en in de stations, aan een betere dienstverlening, maar ook aan wat meer vertrouwen in de reizigers. We hebben geen nood aan een beleid dat reizigers en spoorwegpersoneel tegen elkaar opzet.

  Mijnheer de minister, chèr Jean-Luc, we nemen al eens dezelfde trein in het mooie Ronse. U ziet toch ook elke dag, wanneer u de trein neemt, de lange rijen aan de ticketautomaat? U ziet toch ook de vele mensen die nog roepen dat ze hun trein willen halen en aan de conducteur vragen wat ze moeten doen. U ziet toch ook de discussies die op de trein ontstaan. Die conducteurs willen de treinreizigers helpen, niet bestraffen. (…)

  Dimitri Legasse:

  Monsieur le ministre, c'est incroyable. En fait, ce n'est jamais vous. Ce n'est jamais de votre faute. Cette décision n'est pas vraiment la vôtre. Pendant ce temps, les utilisateurs de train passeront à la caisse et compenseront les économies massives que votre gouvernement impose à la SNCB. Vous n'arrêtez pas de rendre la vie plus difficile aux voyageurs, l'accès aux trains plus compliqué et vous validez par ailleurs les économies massives dont nous venons de parler.

  Vous attaquez le personnel avec des réformes importantes et, maintenant, vous acceptez de faire payer les voyageurs 90 euros de plus, ou même davantage, en disant ouvertement: "Ne prenez plus le train, débrouillez-vous"! C'est votre message. Vous prétendiez le contraire, et je vous croyais sincère, mais là, clairement, c'est le contraire que vous faites. Où est votre politique en faveur du chemin de fer? On ne veut pas sauver le climat avec des réunions de communication ou des réunions ministérielles, et on ne veut pas aider la SNCB à rendre le train plus accessible. C'est désolant.

  Frank Troosters:

  Mijnheer de minister, ik wil u vragen om naar de echte experts te luisteren. De echte experts zijn, voor alle duidelijkheid, niet de mensen die veilig achter hun bureau verscholen zitten. Het zijn de mensen die dagelijks in de frontlinie staan, op de perrons en in de treinen. Zij moeten soms heel moeilijke discussies voeren over het al dan niet beschikken over een geldig vervoerbewijs. Dat mondt soms zelfs uit in verbale of fysieke agressie tegen hen. Ik heb het over het treinpersoneel, in het bijzonder de Securailagenten en de treinbegeleiders. Hun veiligheid is essentieel. Als die niet is gegarandeerd, geldt dat ook voor de veiligheid van de treinreizigers. Maak daarom alstublieft heel snel werk van het proefproject met de toegangspoortjes in de stations. Laat u niet vertragen of ompraten of beïnvloeden. Het is essentieel dat de veiligheid van het spoorpersoneel wordt gegarandeerd. Die veiligheid is onbetaalbaar. Daar staat geen prijs op.

• Vraag: De controle op de naleving van de regelgeving inzake e-commerce

  Vraag: De taskforce voor de regulering van de e-commerce

  economie en werk

  De controle op de naleving van de regelgeving inzake e-commerce
  De taskforce voor de regulering van de e-commerce
  Toezicht en regulering van e-commerce summaryExplanation

  Gesteld door

  N-VA Lieve Truyman
  MR Julie Taton
  

  Beantwoord door

  MR David Clarinval (Minister van Werk, Economie en Landbouw)
  

  op 25 juni 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Lieve Truyman bekritiseert dat Belgische e-commerceondernemers oneerlijk benadeeld worden door strengere controles (80% vs. <1% voor buitenlandse webshops) en belastingontwijking door Aziatische spelers, terwijl minister Clarinval aankondigt dat het federaal plan E-commerce PLUS met 80 miljoen euro extra controles, mysteryshopping en Europese samenwerking tegen platforms als Temu en Shein moet versterken. Hij benadrukt dat vanaf 1 juli 2026 een EU-pakjestaks van 3 euro geldt en dat België pleit voor gelijke regels en platformverantwoordelijkheid, ook bij logistieke omzeiling via Europese opslagplaatsen. Truyman stelt voor om een verplicht Europees retouradres in te voeren om consumenten te beschermen tegen verdwijnende dropshipping-sites, terwijl Julie Taton de minister steunt in zijn aanpak maar onderstreept dat transparantie en gelijke concurrentievoorwaarden cruciaal blijven voor een vertrouwde e-commercemarkt.

  Lieve Truyman:

  18,3 miljard euro, voor zoveel werd er in dit land in 2025 online gekocht. E-commerce is niet meer weg te denken uit onze samenleving, maar toch komt dat onze ondernemers niet ten goede.

  De groei is voornamelijk bij de Aziatische landen te situeren, terwijl onze ondernemers wél belastingen betalen, investeren in jobs en onderworpen worden aan strenge controles. Uit cijfers blijkt dat de Economische Inspectie veel minder aandacht schenkt aan klachten over buitenlandse webshops dan aan klachten over Belgische webshops. Voor buitenlandse webshops werd in 2025 niet eens 1 % van de klachten gecontroleerd. Zet dat tegenover de Belgische webshops, waarbij 80 % van de klachten werd gecontroleerd. De cijfers tonen gewoon aan dat de Belgische ondernemers strenger gecontroleerd worden dan hun buitenlandse concurrenten. Dat creëert een oneerlijk speelveld en zet onze economie onder druk. De kernvraag luidt dan ook hoe we de concurrentiepositie van onze ondernemers versterken.

  Zal onze regering de eigen e-commerce ondersteunen? Is ons land operationeel klaar voor de invoering van de Europese pakjestaks die op 1 juli volgende week start?

  Julie Taton:

  Monsieur le ministre, la fast fashion et l' ultra fast fashion connaissent une croissance très importante grâce aux plateformes d'e-commerce. Ce modèle a un impact environnemental, exige le respect de normes européennes et concurrence nos commerçants et nos entreprises locales.

  Dans le même temps, l'Union européenne travaille à renforcer les règles concernant les petits colis importés directement d'autres pays, mais certaines plateformes adaptent leur logistique en développant des grands entrepôts en Europe. Leur but est accélérer les livraisons et limiter l'impact de ces nouvelles mesures.

  Monsieur le ministre, vous avez annoncé la mise en place d'une task force pour encadrer l'e-commerce et garantir des pratiques commerciales loyales. Votre task force analyse-t-elle l'impact sur le marché belge et sur nos commerçants du développement de grands entrepôts en Europe? Quelle sera la position de la Belgique au niveau européen au moment de renforcer l'encadrement des acteurs de l' ultra fast fashion ?

  David Clarinval:

  Mevrouw Truyman, e-commerce biedt opportuniteiten, maar mag de deur niet openzetten voor gevaarlijke producten, oneerlijke concurrentie of een omzeiling van onze regels. In 2025 kwamen elke dag 3,6 miljoen pakjes door e-commerce, vooral via de luchthaven van Luik, Europa binnen. In 2026 werd soms zelfs de kaap van 4,7 miljoen pakjes per dag overschreden, waarvan meer dan 90 % afkomstig was uit China.

  Tot 40 % van de gecontroleerde producten voldoet niet aan de veiligheids- en kwaliteitsnormen en bijna 90 % is niet volledig in overeenstemming met de Europese regelgeving. Daarom heb ik een taskforce e-commerce opgericht. De werkzaamheden daarvan hebben geresulteerd in de opmaak van het federaal plan E-commerce PLUS, dat in mei 2026 werd goedgekeurd door de bevoegde ministers. Dat plan vormt een duidelijk gecoördineerde strategie om de controles te versterken, de consumenten te beschermen, onze bedrijven te ondersteunen en de stem van België in Europa te laten horen.

  Wij zullen de controles versterken door een nauwere samenwerking tussen de douane en de controle-instanties, performantere digitale instrumenten en mysteryshopping in de Benelux te ontwikkelen. De Economische Inspectie zal ook een voortrekkersrol blijven spelen in het Europese Consumer Protection Cooperation Network tegen Temu, Shein en de nieuwe praktijken van de onlinehandel, met name via influencers. Wij zullen ook de controles op dropshipping versterken om de transparantie van het model te verbeteren. Omdat de uitdaging onze grenzen overstijgt, zal België een non-paper presenteren om te pleiten voor Europese actie. In het licht van die initiatieven heeft de federale regering ook 80 miljoen aan budgettaire middelen uitgetrokken voor de modernisering van de controles ten gunste van de douane.

  Tot slot, de Europese douanehervorming betekent een keerpunt. Vanaf 1 juli 2026 zal een forfaitair douanerecht van 3 euro van toepassing zijn op pakjes met een waarde van minder dan 150 euro. Boven op die maatregel komt in 2026 nog een handling fee .

  Madame Taton, les grandes plateformes exercent en effet une forte pression sur nos PME. Le plan fédéral E-commerce PLUS renforcera leur position, notamment par la modernisation de l'outil e-commerce ou encore par une approche plus restrictive lors de l'octroi du ".be" pour les sites internet.

  Le développement d'entrepôts en Europe devra s'accompagner d'un strict respect de la réglementation européenne. Lorsque les produits sont stockés en Europe, il est plus facile d'y effectuer des contrôles physiques et un responsable établi dans l'Union est ainsi accessible.

  Les contrôles douaniers seront également moins mis sous pression, mais il ne peut en aucun cas s'agir d'un moyen de contourner la régulation.

  Au niveau européen, la Belgique défend dans tous les cas une position claire et cohérente. Les règles doivent s'appliquer de manière équivalente à tous les acteurs qui opèrent sur le marché intérieur, quel que soit leur pays d'origine ou leur modèle logistique.

  La Belgique plaide pour davantage de responsabilité des plateformes, une meilleure cohérence des règles européennes et des contrôles coordonnés entre les États membres. L'e-commerce ne doit pas être une zone de non-droit, il doit être un espace de confiance.

  Anticiper, coopérer, moderniser, protéger et soutenir: voilà notre engagement.

  Lieve Truyman:

  Dank u wel, mijnheer de minister.

  Het werk van de taskforce e-commerce is inderdaad enorm belangrijk, want de gevaren van e-commerce situeren zich op verschillende domeinen. Een groeiend probleem, dat u ook hebt aangehaald, is dropshipping . Daarbij denkt de consument dat hij in eigen land iets heeft aangekocht, terwijl de website uiteindelijk gewoon een doorgeefluik blijkt te zijn en het pakje uit een niet-EU-land komt. Wanneer de consument dan ontevreden is of het product stuk is en hij het wil terugsturen, blijkt de site plots verdwenen te zijn of wordt hij geconfronteerd met torenhoge retourkosten.

  Daarom heb ik ook een wetsvoorstel ingediend waarmee we ondernemingen verplichten een retouradres binnen Europa te hebben. Op die manier verleggen we een steen in het e-commerceverhaal en beschermen en ondersteunen we onze ondernemers.

  Ik ben eveneens enorm tevreden dat de regering al verdere stappen heeft genomen en het e-commerceplan intern al heeft goedgekeurd.

  Julie Taton:

  Je vous remercie pour vos réponses, monsieur le ministre. Les chiffres que vous citez montrent l’ampleur du défi, avec plusieurs millions de colis entrant chaque jour en Europe, notamment via Liège. Il est donc évident que les contrôles doivent suivre. Nous saluons la mise en place de la task force et du plan f é d é ral E ‑ commerce PLUS. Il est essentiel de mieux responsabiliser les plateformes, de renforcer les contr ô les et de garantir une transparence bien plus grande, notamment dans le dropshipping . Nous soutenons également votre ligne européenne. Les mêmes règles doivent s’appliquer à tous les acteurs qui vendent sur notre marché, quelle que soit leur origine. Comme vous l'avez dit, l’objectif doit rester clair: faire de l’e ‑ commerce un espace de confiance, protecteur pour les consommateurs et é quitable pour l ’ ensemble de nos entreprises.

• Vraag: De hervormingen bij de brandweer

  Vraag: Het statuut van de brandweerlieden

  Vraag: De gemeenschappelijke aankoopcentrale van de brandweer

  veiligheid, justitie en defensie

  De hervormingen bij de brandweer
  Het statuut van de brandweerlieden
  De gemeenschappelijke aankoopcentrale van de brandweer
  Brandweerhervormingen, statuut en aankoopcentralisatie summaryExplanation

  Gesteld door

  cd&v Franky Demon
  PS Éric Thiébaut
  N-VA Jeroen Bergers
  

  Beantwoord door

  MR Bernard Quintin (Minister van Veiligheid en Binnenlandse Zaken)
  

  op 25 juni 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  De brandweervakbonden kondigden een staking aan wegens onvrede over de hervormingsplannen, met name het statuut en pensioenen, terwijl minister Quintin benadrukt dat hij herhaaldelijk overleg uitnodigde maar de bonden weigerden constructief mee te werken. Cd&V (Demon) en MR/N-VA (Bergers) steunen de moderniseringsplannen zoals Vrijwilliger 2.0, een aankoopcentrale voor goedkoper materiaal en fiscale voordelen voor overuren, maar kritiseren het gebrek aan draagvlak door onvoldoende betrokkenheid van vakbonden in het nationaal brandweerorgaan. Éric Thiébaut (oppositie) bekritiseert de hervormingen als "antisociaal" en noemt de budgetverhogingen ontoereikend voor klimaatgerelateerde rampen, terwijl Bergers de minister aanmoedigt door te zetten en parlementsleden oproept de bestaande wetsvoorstellen voor fiscale verbeteringen snel goed te keuren. Quintin wijst op structurele budgetverhogingen, lopend sociaal overleg in Comité C en concrete stappen zoals de aankoopcentrale, maar betreurt dat vakbonden ondanks uitnodigingen niet deelnemen aan klankbordmomenten.

  Franky Demon:

  Mijnheer de minister, naar aanleiding van de geplande hervormingen hebben de brandweervakbonden gisteren een staking van onbepaalde duur aangekondigd. Ons land telt meer dan 16.900 brandweerlieden, vrouwen en mannen die elke dag het beste van zichzelf geven. Ongeveer drie vierde van hen zijn vrijwilligers. Zonder hen kunnen onze brandweerkorpsen niet werken.

  Toch zien we het aantal vrijwillige brandweerlieden jaar na jaar stelselmatig dalen. Dat is volgens ons een probleem. Cd&v steunt de ambitie van de regering om het personeelsbeleid te moderniseren met Vrijwilliger 2.0, het nieuwe statuut van de hulpverlener, meer autonomie voor de zones bij aanwervingen en een betere eindeloopbaan voor onze brandweerlieden. Dat zijn stuk voor stuk goede maatregelen, mijnheer de minister.

  Een goed plan zonder draagvlak blijft echter dode letter. Daar zit vandaag duidelijk een probleem. De vakbonden voelen zich te weinig en te laat betrokken bij de voorstellen. Ook het feit dat zij niet vertegenwoordigd zijn in het nationaal brandweerorgaan speelt daarin mee.

  Voor cd&v speelt het middenveld een absolute sleutelrol. Zonder sociaal overleg is er geen goed beleid. Het is aan u om alle betrokkenen samen te brengen en gehoor te geven aan de brandweerlieden en vrijwilligers die zich elke dag opnieuw inzetten voor onze veiligheid.

  Ik heb dan ook maar twee vragen voor u. Welke initiatieven zult u nemen om het sociaal overleg opnieuw vlot te trekken? Hoe schat u de impact in van de aangekondigde staking op de operationele werking?

  Éric Thiébaut:

  Monsieur le ministre, avant toute chose, je crois qu'il faut saluer l'engagement remarquable de nos pompiers durant cette période caniculaire. Ils sont à la disposition des citoyens jour et nuit et travaillent dans des conditions particulièrement difficiles.

  Malheureusement, le nombre de pompiers diminue dans ce pays depuis des années. Beaucoup de zones de secours connaissent de grosses difficultés de recrutement, en particulier – je le sais en tant que président de zone – pour recruter des pompiers volontaires, qui sont pourtant vraiment nécessaires au fonctionnement des services de secours. Voilà des années que je plaide dans ce Parlement pour améliorer le statut des pompiers et l'attractivité du métier. J'ai même fait approuver une résolution à l'unanimité de ce Parlement, qui va dans ce sens.

  Aujourd'hui, vous le savez, les pompiers ont déposé un préavis de grève nationale. En vérité, le problème est que les discussions qu'ils ont avec vous portent essentiellement sur une remise en question de leur statut et de leur pension. Évidemment, c'est inacceptable pour eux. Monsieur le ministre, comment réagissez-vous à ce préavis de grève? Quand allez-vous répondre aux attentes de nos pompiers? Avez-vous déjà fixé un agenda pour une nouvelle concertation avec les acteurs de terrain?

  Jeroen Bergers:

  Mijnheer de voorzitter, mijnheer de minister, onze brandweerlieden tonen enorme moed daar waar er problemen zijn. Als andere mensen vluchten en zich in veiligheid brengen, gaan zij het gevaar tegemoet, in het belang van de veiligheid van onze bevolking.

  Er zitten heel veel hervormingen in de pijplijn om het brandweerberoep aantrekkelijker te maken. De vraag is hoe we dat gaan betalen. Op dat vlak hebt u een zeer goed initiatief genomen, dat u onlangs ook hebt aangekondigd op de Nationale Brandweerconferentie, namelijk de oprichting van een gemeenschappelijke aankoopcentrale, om via groepsaankopen de kostprijs van het materiaal voor onze brandweerlieden te doen dalen. Het is immers al lang een doorn in het oog van onze overheid, van onze fractie, maar ook van de brandweerzones, dat zij tot 30 % meer betalen voor hetzelfde materiaal dan in Frankrijk.

  U wilt ook het statuut aantrekkelijker maken en verbeteren voor de brandweer. Op dat vlak is het cruciaal dat zowel beroepsbrandweerlieden als vrijwillige brandweerlieden dezelfde fiscale vrijstellingen krijgen voor overuren als bij flexi-jobs. Er ligt al een wetsvoorstel klaar, zowel van de MR-fractie als van de N-VA-fractie, om dat te realiseren. Dat gaat dus de goede kant op.

  U doet ook zeer veel voorstellen om de opleiding flexibeler te maken en om meer respect voor onze brandweer te tonen. Onze vraag aan u is dan ook wat u concreet in de komende periode op dat vlak wilt realiseren. Hoe wilt u bijvoorbeeld die aankoopcentrale financieren?

  Ik wil vooral ook een oproep doen aan de vakbonden, want ik vind niet dat men u kan verwijten dat u niet in overleg wilt gaan. We hadden die Nationale Brandweerconferentie, u organiseert vandaag opnieuw een groot overlegmoment. Mijn oproep aan de vakbonden is dan ook om in overleg te gaan in plaats van te staken.

  Bernard Quintin:

  Messieurs les députés, si quelqu'un reconnaît l'engagement exceptionnel dont font preuve nos pompiers, c'est bien moi. Ils le font au quotidien. Et je sais aussi combien leur métier est dangereux, pour l'avoir vu au quotidien, parfois dans des conditions absolument dramatiques.

  L'objectif de ce gouvernement est clair: renforcer nos services d'incendie et leurs moyens humains et matériels pour protéger au mieux notre population, et aussi prendre des mesures pour protéger nos pompiers qui, en effet, font trop souvent l'objet d'agressions. C'est entre autres l'intérêt de les doter de bodycams.

  Mais ce renforcement passe par un financement renforcé. Les moyens fédéraux alloués aux pompiers ont été augmentés de 17,5 millions d'euros par an, de manière structurelle. Et les dotations de l'ensemble des zones de secours seront indexées à partir du 1 er janvier 2027 de manière automatique. Cela a été fait, et contrairement à ce que j'ai pu entendre ici parfois, c'est bien structurel.

  Cela passera également par du personnel, volontaire ou professionnel, disponible et toujours mieux formé.

  In uitvoering van het regeerakkoord heb ik het BB-SPB, dat bij koninklijk besluit belast is met de officiële vertegenwoordiging van de brandweer op federaal niveau, gevraagd samen met het werkveld en met alle betrokken partners de doelstellingen van het regeerakkoord concreet voor te bereiden met het oog op de politieke besluitvorming.

  Dit resulteerde eind 2025 in een conceptnota, opgesteld via verschillende thematische werkgroepen. Gedurende het volledige traject werden alle stakeholders uitgenodigd op diverse klankbordsessies, waar de voortgang werd toegelicht en feedback verzameld werd. Ook de syndicale organisaties werden daarvoor uitgenodigd. De opmerkingen van verschillende deelnemers werden telkens zorgvuldig afgewogen en waar mogelijk verwerkt in de opeenvolgende versies van de nota.

  Depuis la remise du rapport fin 2025, mon cabinet a mené des analyses supplémentaires sur le plan social, financier et juridique. Sur cette base, je chargerai prochainement l’administration d’élaborer plus en détail les propositions qui recueillent le plus large soutien afin d’aboutir à une réglementation concrète, qui fera ensuite l’objet d’une concertation formelle telle que prévue par les textes.

  Gisteren organiseerde ik bovendien het brandweerconclaaf. De vier workshops hebben bijkomende inzichten opgeleverd over de loopbaan van zowel vrijwilligers als beroepsbrandweerlieden en over de samenwerking tussen de vrijwilliger, de hulpverleningszone en de hoofdwerkgever. Ik stel evenwel vast dat de vakorganisaties ervoor hebben gekozen niet constructief deel te nemen aan dat traject en ik betreur dat. Nochtans heb ik hen herhaaldelijk uitgenodigd voor overleg, meest recent nog vorige week. Ik heb hen ook persoonlijk ontvangen. Het nationaal bureau van de brandweervrijwilligers heeft daarentegen actief meegewerkt aan zowel een conceptnota als het conclaaf.

  Je regrette donc que les syndicats aient une nouvelle fois renoncé hier à participer aux travaux qui avaient précisément pour but d'associer au maximum tous les acteurs de terrain à l'élaboration des politiques à venir pour leur secteur. Je peux inviter des gens, nous sommes encore dans un État de droit libéral. Je ne peux pas les obliger de venir ni les obliger à participer constructivement aux discussions.

  De plus – et il convient de le souligner face à ce que j’entends parfois sur la concertation sociale –, le dialogue social formel se poursuit activement, y compris au sein du Comité C. Plusieurs réunions se sont déjà tenues cette année et une prochaine est prévue le 10 juillet. Je me réjouis donc de poursuivre ce dialogue constructif. Nous continuerons à travailler avec les acteurs de terrain, pour le terrain, aux côtés de toutes celles et tous ceux qui souhaitent travailler avec nous.

  Mijnheer Bergers, met betrekking tot uw vraag over de aankoopcentrale kan ik u meedelen dat ik gisteren op het conclaaf met de brandweer nogmaals mijn wens – om het diplomatisch uit te drukken – heb gedeeld om de verdere uitbouw van de aankoopcentrale te verwezenlijken. Ik heb mijn administratie opgedragen – dat is minder diplomatisch – dit verder uit te werken om het zo spoedig mogelijk te kunnen implementeren en misschien zo naar de 21 e eeuw te evolueren.

  En Belgique, une autopompe de pompiers coûte environ 30 % plus cher qu’en France. Pourquoi? Parce que, dans chaque zone de secours, chacun pense pouvoir faire mieux que son voisin et disposer d’un matériel plus performant. Pourtant, lorsqu’il s’agit de matériel de base, la logique est implacable: définir un standard commun de qualité et centraliser les achats permettrait de réaliser des économies, qui sont actuellement plus que nécessaire.

  Franky Demon:

  Dank u voor de antwoorden, mijnheer de minister.

  De brandweerlieden staan mijns inziens voor een hete zomer. Waarschijnlijk zullen er wel wat hevige branden zijn.

  Overstromingen kunnen er komen. En ook op festivals zullen de brandweerlieden nodig zijn.

  Mijnheer de minister, iedereen is het er dan ook over eens dat deze hervormingen nodig zijn om van de brandweer een aantrekkelijkere werkgever te maken. Ook het aantal vrijwilligers moeten we op peil houden. Wij steunen u daarin volmondig.

  Ik herhaal echter mijn oproep om in goed overleg te gaan met de vakbonden. We hebben in de vorige legislatuur het nationaal brandweerorgaan opgericht. De bonden waren vanaf het begin ongerust over het feit dat ze er niet in vertegenwoordigd waren. Ik denk alvast dat u dat opnieuw moet evalueren. In de tussentijd moeten we proberen om waar mogelijk antwoorden te bieden op hun bezorgdheden. Ik denk dat we samen met hen van die hervormingen een succes kunnen maken. Dank u wel.

  Éric Thiébaut:

  Monsieur le ministre, après les militaires, après les policiers, ce sont maintenant les pompiers qui dénoncent les mesures antisociales de votre gouvernement.

  Les augmentations de budget pour nos services de secours ne sont pas suffisantes – clairement; et je pense que c’est irresponsable, dans la mesure où l’on sait que nos services vont devoir faire face de plus en plus souvent à des catastrophes naturelles résultant du dérèglement climatique.

  Monsieur le ministre, j'espère que vous allez changer votre fusil d’épaule et que vous allez entendre les revendications de nos pompiers, qui garantissent chaque jour la sécurité de nos citoyens.

  Jeroen Bergers:

  Mijnheer de voorzitter, mijnheer de minister, onze brandweerlieden tonen uitzonderlijke moed en staan ook voor uitzonderlijke tijden. U neemt maatregelen en investeert in onze brandweer. U hebt ervoor gezorgd dat de werkingsmiddelen van onze hulpverleningszones verankerd worden en geïndexeerd. U zorgt er met de aankoopcentrale voor dat eindelijk het prijsverschil tussen materiaal bij ons en in Frankrijk daalt. Doe dus voort, mijnheer de minister. Werk verder, mijnheer de minister en collega's. Er ligt een wetsvoorstel van collega Verkeyn voor, er ligt een wetsvoorstel van collega Piedboeuf voor, om ervoor te zorgen dat onze beroepsbrandweerlieden en onze vrijwillige brandweerlieden een flexibeler fiscaal regime krijgen, dat hun extra uren worden gelijkgesteld met flexi-jobs. Dat zijn goede wetsvoorstellen. Laten we niet alleen naar de minister kijken, maar ook onze eigen verantwoordelijkheid nemen en die wetsvoorstellen goedkeuren.

• Vraag: De door Les Engagés voorgestelde rijkentaks en het risico op kapitaalvlucht

  Vraag: De door Les Engagés voorgestelde taks op de activa van bedrijven

  Vraag: De suggesties aan de inkomstenzijde om de bloedrode begroting recht te trekken

  Vraag: De zoektocht naar nieuwe fiscale ontvangsten

  Vraag: De inspanningen van de rijkste 5 %: sociale rechtvaardigheid, evenwicht en voorstellen

  economie en werk

  De door Les Engagés voorgestelde rijkentaks en het risico op kapitaalvlucht
  De door Les Engagés voorgestelde taks op de activa van bedrijven
  De suggesties aan de inkomstenzijde om de bloedrode begroting recht te trekken
  De zoektocht naar nieuwe fiscale ontvangsten
  De inspanningen van de rijkste 5 %: sociale rechtvaardigheid, evenwicht en voorstellen
  Fiscale hervormingen en sociale rechtvaardigheid in België summaryExplanation

  Gesteld door

  Anders. Vincent Van Quickenborne
  DéFI François De Smet
  N-VA Charlotte Verkeyn
  PVDA-PTB Sofie Merckx
  Les Engagés Ismaël Nuino
  

  Beantwoord door

  cd&v Vincent Van Peteghem (Minister van Begroting)
  

  op 25 juni 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Vincent Van Quickenborne (Open Vld) bekritiseert fel het voorstel van Les Engagés voor een rijkentaks op vermogens boven 500.000 euro, dat volgens hem zelfstandigen en ondernemers oneerlijk treft en welvaartcreatie ondermijnt, terwijl François De Smet (MR) het idee principieel verdedigt mits onderscheid tussen "werkend kapitaal" (ondernemers) en "slapend kapitaal" (renteniers). Sofie Merckx (PTB) juicht de maatregel toe als langverwachte "justice fiscale" en pleit voor een drempel van 5 miljoen euro, terwijl N-VA (Verkeyn) en Open Vld elke vermogensbelasting afwijzen als schadelijk voor investeringen en economische groei. Minister Van Peteghem (CD&V) belooft objectieve analyse van alle voorstellen, maar neemt geen standpunt in, terwijl Les Engagés (Nuino) benadrukt dat alleen de "breedste schouders" moeten bijdragen, zonder ondernemers te straffen. De discussie draait uiteindelijk om de spanningsveld tussen fiscale rechtvaardigheid, economische groei en de vraag wie de begrotingslasten moet dragen.

  Vincent Van Quickenborne:

  Mijnheer de voorzitter, collega's, de zelfstandigen en de ondernemers zijn het beu. Ze worden langs alle kanten gepluimd. Eerst was er de afschaffing van de federale woonaftrek, dan heeft men de effectentaks verdubbeld en de roerende voorheffing op kleine vennootschappen (VVPRbis) met 30 % verhoogd. Daarna kwam de meerwaardetaks en toen ik dacht dat het plafond bereikt was, kwam daar plots de rijkentaks. Ik vroeg me af of dat van de PVDA, van de communisten kwam, maar dat was niet het geval. Ik vroeg me af of dat dan misschien van de neocommunisten van Vooruit kwam, maar neen, het kwam ook niet van hen. De rijkentaks kwam van de centristen, van Les Engagés, Ecolo in de peau van een mouton .

  Het voorstel van Les Engagés is waanzin. Iedereen die 500.000 euro vermogen of aandelen heeft, moet een rijkentaks betalen. Een zelfstandige die heel zijn leven spaart om een pensioen te hebben op het niveau van een ambtenaar, moet de rijkentaks betalen. Iemand met een vennootschap, een bakker, een beenhouwer, een architect, een aannemer, noem maar op, moet de rijkentaks betalen. Vous êtes devenu fou ? Bent u gek geworden bij Les Engagés? Denkt u nu werkelijk dat als u al die mensen die welvaart creëren in ons land, al die zelfstandigen en ondernemers, samen met hun team, attaqueert, u daarmee alles oplost?

  Het onderwijs, uw Franstalig onderwijs, de ambtenaren, de wegen, wie betaalt dat? De zelfstandigen, de ondernemers en hun team. Mijnheer de minister, de zelfstandigen zijn dat beu, niet alleen in Vlaanderen, maar zeker in Wallonië. De heer Fabien Pinckaers van Odoo zegt " ça suffit ", maar zo zijn er honderdduizenden zelfstandigen die zeggen " ça suffit" .

  Mijnheer de minister, ik heb maar één vraag voor u. Bent u voor of tegen de rijkentaks van uw zusterpartij, van die andere tjeven? Ik vraag u om mij geen tjevenantwoord te geven.

  François De Smet:

  Monsieur le ministre, il faut avouer qu’avec l’Arizona, nous ne nous ennuyons jamais. En effet, à cause de votre quête perpétuelle d'assainissements budgétaires, le débat fiscal est devenu permanent. Heureusement pour l’opposition, aucun président de parti ne respecte la consigne du premier ministre de s’abstenir de lancer des idées.

  J’en viens donc à cette proposition des Engagés de taxer les patrimoines de plus de 500 000 euros. Pour moi, c’est l’exemple type d’une intention louable qui débouche sur une mauvaise idée. Pourquoi est-ce une intention louable? Parce qu’il est vrai qu’aujourd’hui, le capital produit davantage de richesses que le travail. Et donc, taxer moins les revenus du travail pour taxer davantage les revenus du capital, cela va dans le bon sens. En revanche, il faut s’entendre sur ce que l’on appelle le capital.

  L’erreur des Engagés, c’est de confondre les entrepreneurs et les rentiers. C’est d'ailleurs exactement la même erreur que l’Arizona avait commise avec la taxe sur les plus ‑ values. L ’ entrepreneur qui poss è de des actifs immobilis é s, qui lui permettent d ’ avoir un effet de levier et de cr é er de la richesse, ne dispose pas n é cessairement de liquidit é s. Taxer ce capital ‑ l à revient dont à se tirer une balle dans le pied, car ce capital produit des richesses, cr é e des emplois et g é n è re des taxes et des cotisations sociales.

  Je sais que le débat fiscal est explosif, parce qu’il cristallise toutes les tensions d’une société. Qu’appelle ‑ t ‑ on le m é rite? Qu ’ appelle ‑ t ‑ on l ’ effort? Qu ’ appelle ‑ t ‑ on ê tre riche? Pour moi, la cl é est de diff é rencier clairement les entrepreneurs et les rentiers.

  S’il y a vraiment dans ce pays plus de 500 000 euros qui dorment sur un compte bancaire sans créer la moindre activité, alors oui, il y a une justification pour que ces sommes contribuent par principe, pour que les épaules les plus larges participent, mais aussi comme levier pour pousser à ce que ces sommes soient investies dans notre économie. Par contre, si ce patrimoine est un actif financier qui sert à créer de la richesse, alors cela n’a aucun sens, chers collègues. Les seuls à qui l’on peut demander un effort supplémentaire aujourd’hui, ce sont les rentiers. Dans notre pays, nous ne pouvons taxer davantage ni les travailleurs ni les entrepreneurs.

  Charlotte Verkeyn:

  Mijnheer de minister, collega’s, ik begin met een bekentenis. Ik sta hier vandaag voor u met enorm veel hoofdpijn. De reden is niet de warme temperatuur maar de takshysterie, die al een hele week bezig is. Plots voelt iedereen hier in ons midden de drang om zijn briljante licht te laten schijnen op het genereren van inkomsten om de dramatische begroting te redden. Welnu, een vraag van algemeen nut, kunnen we daar alstublieft mee ophouden, collega's?

  Dat briljante licht doet immers niet alleen pijn aan mijn eigen hoofd, maar ook aan onze welvaart. Alleen al het lanceren van bepaalde boodschappen jaagt investeerders weg. Kameraden van de communisten, u zit hier te applaudisseren, maar vanochtend nog hoorde ik een topondernemer, die zijn eigen centen in zijn bedrijf steekt. Hij geeft honderden mensen werk, honderden gezinnen die aan het einde van de maand brood op de plank willen. Hij spendeert daar zijn eigen geld aan. Is dat hetgeen wij willen? Voor de N-VA mag werken voor welvaart lonen. Dat is ons standpunt van gisteren, dat is ons standpunt van vandaag en dat zal morgen ook ons standpunt zijn.

  Vorige week gingen zelfs stemmen op om de lastenverlaging op arbeid van 4 miljard te schrappen, in een land waar de lasten op arbeid de hoogste zijn. Wij begrijpen het niet meer, collega's. Ik heb één simpele vraag voor onze minister. Mijnheer de minister, u kent ons standpunt. Wat is uw standpunt?

  Sofie Merckx:

  Étant donné que nous sommes dans les confidences, je vous ferai une également: je suis de bonne humeur. En effet, Les Engagés ont rejoint le front pour la justice fiscale.

  Taxer les riches, taxer les millionnaires, c'est ce que demande le PTB depuis 2009. Au début, nous étions bien seuls. Depuis, toute la gauche nous a rejoints et, aujourd'hui, Les Engagés. Bienvenue à vous.

  Il est bien normal que cette idée prenne aujourd'hui une telle ampleur: trois Belges sur quatre veulent une taxe sur les millionnaires. Il y a deux raisons à cela.

  La première est le problème budgétaire. Aujourd'hui, on demande des efforts aux pensionnés, aux travailleurs, aux enseignants, aux enfants, mais pas aux ultra-riches. Eux, ils échappent à tout.

  La deuxième est la justice fiscale. La Belgique est aujourd'hui un enfer fiscal pour les travailleurs et un paradis fiscal pour les ultra-riches. Ceux qui travaillent paient vite 40 voire 50 % d'impôts. Mais certains sont assis sur 5 milliards d'euros et se plaignent en disant qu'ils ne veulent pas payer 0,6 %. Mais, mon Dieu, c'est scandaleux. Comment osent-ils dire une chose pareille?

  Ils menacent de s'exiler. Mais, monsieur le ministre, vous conviendrez – même Vooruit l'a dit et toutes les études le montrent – qu'en réalité, l'exil fiscal est limité dans le cadre de l'impôt sur les fortunes et que des mesures peuvent être prises à cet encontre.

  Monsieur le ministre, le débat est désormais ouvert. Que ferons-nous? Quelle forme prendra ce genre de taxe? Il est en effet important de viser vraiment les ultra-riches, ce fameux 1 %. C'est ce que nous proposons: taxer à partir de 5 millions d'euros.

  Voilà, monsieur le ministre, nous attendons votre réponse.

  Ismaël Nuino:

  Monsieur le ministre, nous connaissons la situation budgétaire de la Belgique, il n'est pas nécessaire que je vous la rappelle. Le défi est gigantesque et nous ne voulons pas laisser cette dette aux suivants. Pour y arriver, ce gouvernement s'est déjà engagé à réaliser 30 milliards d'euros d'économies, pour rendre l'État plus efficace et pour dépenser moins.

  Malheureusement, ce n'est pas suffisant. Dans les prochaines semaines, nous allons devoir trouver plusieurs milliards d'euros supplémentaires afin de protéger les suivants.

  Chers collègues, nous devons être honnêtes: nous ne pouvons pas faire croire que nous pourrons fournir des efforts budgétaires supplémentaires sans encore toucher aux gens. C'est faux.

  Nous allons devoir nous poser cette question collectivement et avec responsabilité: à qui allons-nous demander de consentir cet effort? D’autant que beaucoup ont déjà largement contribué. Chez Les Engagés, nous pensons que les plus nantis doivent eux aussi prendre leur part de cet effort historique. Non pas pour les stigmatiser, mais simplement parce que c’est une question de justice.

  J'entends énormément de caricatures et de quolibets dans l'Assemblée. De quoi parle-t-on concrètement? Je connais personnellement quelqu’un qui a un million d'euro en sa possession, et je ne parle pas d'immobilier ou de ce qu'il a économisé pour acheter sa maison. Il a un million d'euro qu'il a investi. Sur ces trois dernières années, le rendement moyen par an est de 10 %, il a donc gagné 100 000 euros par année sans rien faire.

  Monsieur le ministre, est-ce injuste de lui demander de donner 750 euros sur ces 100 000 euros? Je ne crois pas. Est-ce injuste étant donné que l'on a demandé à tout le monde de faire des efforts? Est-ce injuste alors que nous avons demandé aux fonctionnaires de fournir des efforts, que nous avons demandé aux travailleurs de voir leur salaire moins indexé, que nous avons demandé aux demandeurs d'emploi ainsi qu'aux professeurs de faire des efforts?

  Monsieur le ministre, je ne crois pas que cela soit injuste. L'effort qui vient sera compliqué, mais nous avons ici une proposition améliorable et modifiable. Je pense qu'elle est juste.

  Vincent Van Peteghem:

  Collega’s, ik moet ook iets bekennen. Ik had nog geen hoofdpijn voor ik naar de Kamer kwam. Dat is enigszins veranderd.

  Als u zoals ik weet voor welke enorme begrotingsuitdaging wij staan, dan is het logisch dat zowel de uitgaven- als de inkomstenzijde onder de loep moet worden genomen. Dat bevestigen de analyses van verschillende nationale en internationale instellingen. Het huidige debat maakt duidelijk dat iedereen daarbij uiteraard vrij is om voorstellen te doen. Dat is eigen aan het democratische debat.

  De oefening waarvoor wij vandaag staan om ons land morgen, maar ook overmorgen opnieuw weerbaar te maken en onze welvaart te verzekeren, is bijzonder omvangrijk.

  À cet égard, le gouvernement doit être attentif à notre protection sociale, mais tout autant à la productivité, aux investissements et à la compétitivité. Des finances publiques saines et une économie forte se renforcent mutuellement. Ce n’est qu’en conciliant les deux que nous pourrons garantir notre prospérité à long terme.

  Het is dan ook onze verantwoordelijkheid om elk voorstel dat op tafel ligt van nabij te bekijken en uiteraard ook te bespreken binnen de regering. Voor verschillende van die voorstellen maakt het Federaal Planbureau momenteel trouwens berekeningen, zodat het debat kan worden gevoerd op basis van objectieve analyses, rekening houdend met de budgettaire impact.

  U kunt er dus op rekenen dat de regering die verantwoordelijkheid zal opnemen. We zullen de nodige keuzes maken op een zorgvuldige, evenwichtige en onderbouwde manier, met respect voor zowel de houdbaarheid van onze financiën, als de koopkracht van onze burgers en de toekomst van onze economie.

  Vincent Van Quickenborne:

  Eerst mevrouw Verkeyn, u zegt dat u hoofdpijn krijgt van al die ballonnetjes van uw coalitiepartners. Weet u waar al die ondernemers en zelfstandigen hoofdpijn van krijgen? Van al die belastingen en taksen die u invoert.

  Collega's, deze regering heeft trouwens twee exittaksen ingevoerd voor ondernemers die naar het buitenland verhuizen. U hebt dat ingevoerd, dat is uw verantwoordelijkheid.

  Mijnheer de minister, u bent een echte tjeef. U hebt opnieuw een tjevenantwoord gegeven. U sluit niet uit dat de rijkentaks van Les Engagés er komt. Ik zie de heer Mahdi in de zaal zitten en zie hem ook ja knikken. Collega's, wat is het probleem? Deze regering wordt opgejaagd door de socialisten, die zeggen dat al die ondernemers luiaards zijn, profiteurs aan hun zwembad, met de Porsche voor de deur. Collega's, in plaats van alsmaar taksen op te leggen, moet men besparen, zoals wij hebben voorgesteld in ons besparingsplan, 17 miljard euro. Mijnheer de minister, u en ik kunnen naar de dokter gaan voor 5 euro. Als we daarvan 10 euro maken, halen we 2 miljard euro op. Dat is besparen, in plaats van de welvaart te taxeren. Dat moeten we doen.

  François De Smet:

  Merci, monsieur le ministre. J'aurai quand même vécu assez vieux pour vivre cet instant baroque d'un axe Anders. -- N-VA, d'un côté – pourquoi pas? –, et un axe PTB-Les Engagés, de l'autre. C'est assez rare pour être souligné. Le problème, monsieur Nuino, c'est qu'à mon avis cet axe ne va pas frapper réellement les riches, mais uniquement ceux qui veulent le devenir. Je comprends votre intention, mais j'y insiste: taxer le capital qui dort – là, je pourrais vous suivre –, ce n'est pas la même chose que taxer le capital qui travaille.

  Concernant le capital qui dort, on pourrait légitimement dire que, de la même manière que, quand la force de travail n'est pas utilisée, on force les gens à trouver un moyen de travailler et on met fin aux allocations de chômage, le capital qui dort doit aussi contribuer. C'est très clair.

  Mais, en vous attaquant au capital que des entrepreneurs misent, alors qu'ils n'ont pas de liquidités, pour créer, développer de l'emploi et pour que toute la collectivité s'enrichisse, vous frappez à côté de la cible. À mon avis, c'est très contreproductif, mais on se doute que cette idée ne sera pas totalement suivie par le gouvernement.

  Charlotte Verkeyn:

  Dank u, collega Van Quickenborne, maar ik heb goed nieuws, mijn hoofdpijn is al verbeterd. Dankzij kameraad Merckx is het voor mij toch een geruststelling dat ik niet bij de partij van de armoede zit. Dat is immers wat u doet. Door tal van dergelijke voorstellen is uw slogan ‘iedereen arm’. Dat zal nooit de slogan van onze partij worden. Ons standpunt is dat wie werkt voor welvaart daar ook mag voor worden beloond.

  Mijnheer de minister, bedankt voor uw antwoord. U onderschrijft de standpunten van uw regering. We kunnen maar gezond worden wanneer er ook gekeken wordt naar de moeilijke beslissingen die er nog aan zullen komen. Dit omhelst ook de taksen als we de sociale hervormingen volhouden. Er mag ook eens worden gekeken naar hoe we kunnen besparen op ons eigen staatsapparaat.

  Voorzitter:

  Collega Van Quickenborne oefent het medische beroep onrechtmatig uit. Ik vrees dat u zich achter uw parlementaire onschendbaarheid zult moeten verschuilen om deze wetsovertreding goed te praten. Maar mevrouw Merckx mag dat wel doen.

  Sofie Merckx:

  Madame Verkeyn, rendez-vous compte, il s'agit ici de quelqu'un qui possède une entreprise valant 10 milliards d'euros, et qui détient 5 milliards. Chaque année, la richesse croit de 4 à 5 % chez la plupart des millionnaires. Et vous affirmez ici que, si on les taxe à hauteur de 2 %, ils vont devenir pauvres. Ce n'est pas du tout le cas! D'ailleurs, les études prouvent que les 1 % les plus riches paient en moyenne 23 % d'impôts sur leurs revenus, alors que les travailleurs en paient 43 %. Est-ce là votre vision de la justice fiscale, vous qui réduisez le pouvoir d'achat des travailleurs dès que leur salaire atteint 4 000 euros bruts? Il est évidemment grand temps de faire payer les riches: Tax the rich now!

  Ismaël Nuino:

  Chers collègues, il faut éviter les caricatures. Personne ne veut pénaliser l'effort, personne ne veut pénaliser l'entrepreneuriat. Oui, l'entrepreneuriat est synonyme de création d'emplois et de création de richesses. Mais, par ailleurs, si l'on veut préserver notre modèle social, celui-ci nécessite aussi de la justice fiscale. Alors, vous connaissez Les Engagés. Notre proposons une solution, mais nous ne sommes pas dogmatiques. Si nous pouvons l'améliorer et faire en sorte qu'elle vise plus juste et qu'elle évite de pénaliser ceux qui créent de la richesse tous les jours, nous devons pouvoir en débattre et, si nous le pouvons, faire contribuer ceux qui ont les épaules les plus larges. À ceux qui sont étonnés de me voir tenir de tels propos aujourd'hui, je réponds que c'est cela être "engagé". Dans des temps historiquement si difficiles, nous devons être capables de voir loin, de parler vrai et, surtout, d'agir juste!

• Vraag: De terbeschikkingstelling als stimulans voor de arbeidsmarkt

  economie en werk

  De terbeschikkingstelling als stimulans voor de arbeidsmarkt
  

  Gesteld door

  N-VA Axel Ronse
  

  Beantwoord door

  MR David Clarinval (Minister van Werk, Economie en Landbouw)
  

  op 18 juni 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Axel Ronse (Arizona) pleit voor de invoering van terbeschikkingstelling als "sluitstuk" van de gemoderniseerde arbeidsmarkt, om werknemers bij tijdelijke werkloosheid of sectortransities (zoals AI in banken) via behouden contracten elders inzetbaar te maken en zo loopbaanzekerheid boven jobzekerheid te stellen, met volgens hem unaniem parlementair draagvlak. Minister Clarinval (Werk) beaamt dat de huidige strenge regels rond terbeschikkingstelling beroepsmobiliteit belemmeren en belooft een denkoefening over flexibeler kaders, mits behoud van werknemersbescherming, om tekorten en aanpassingsnoden te lenigen. Ronse juicht de openstelling toe als "21ste-eeuwse doorbraak" die werknemers mobiliteit biedt zonder contractverlies en roept de oppositie op zijn wetsvoorstel te steunen, wijzend op eerdere hervormingen zoals flexi-jobs en fiscaalvriendelijke overuren. Beide benadrukken flexibiliteit en talentbenutting als sleutels voor economische dynamiek, maar Clarinval stelt dat modernisering binnen beschermende kaders moet blijven.

  Axel Ronse:

  Mijnheer de minister, wij hebben hier de voorbije 16 maanden onze arbeidsmarkt enorm gemoderniseerd. Straks zullen we stemmen over de uitbreiding van de flexi-jobs. De annualisering van de arbeidstijd zit in de pijplijn. De werkloosheid wordt beperkt in de tijd. Er komen fiscaalvriendelijke overuren. Het is echt geschift. Werkgevers maar ook werknemers zeggen mij dat het fantastisch is wat Arizona hier doet.

  Er is echter nog een element dat we daaraan kunnen toevoegen. Het kan het sluitstuk worden. Het betreft de doorstartbanen. Onze economie is onvoorspelbaar. Er komen schokken aan, waardoor mensen soms geen werk meer hebben. Er wordt dan te vaak naar tijdelijke werkloosheid gegrepen. Mensen verliezen daardoor tijd, want ze zijn inactief terwijl ze perfect in het bedrijf ernaast aan de slag zouden kunnen gaan, via een terbeschikkingstelling.

  Ik denk bijvoorbeeld ook aan de banken, die momenteel voor een grote transitie staan, zeker door de artificiële intelligentie. ING heeft een tijdje geleden gewoon massaal mensen thuis gezet met een gouden handdruk. Men zou die bedrijven perfect de mogelijkheid kunnen geven om hun medewerkers, als ze dat wensen, via een terbeschikkingstelling in een ander bedrijf hun talenten te laten ontplooien.

  Ik denk dat dit het voorstel van de toekomst is. We moeten weggaan van jobzekerheid en evolueren naar loopbaanzekerheid, om mensen zo veel meer kansen te geven. Ik heb die terbeschikkingstelling al afgetoetst links en rechts in het halfrond. Ik denk dat die zelfs unaniem kan worden gesteund in dit Parlement.

  Mijnheer de minister, hoe denkt u daarover?

  David Clarinval:

  Mijnheer Ronse, het doel van de regering is duidelijk: wij willen de werkzaamheidsgraad aanzienlijk verhogen. Een sterke economie steunt niet alleen op de toegang tot werk, maar ook op het vermogen van werknemers om gedurende hun hele loopbaan actief te blijven. Beroepsmobiliteit moet een troef worden. Ze is een essentiële hefboom voor economische dynamiek voor werkgevers, maar ook voor de persoonlijke ontplooiing van werknemers. Van job kunnen veranderen, evolueren, zich heroriënteren of een nieuwe start maken, moet worden beschouwd als een kans en niet als een risico.

  Toch blijft de mobiliteit in België te beperkt. Die beperkte mobiliteit kan gedeeltelijk worden verklaard door bepaalde rigide elementen in ons regelgevende kader. De Belgische regelgeving inzake de terbeschikkingstelling van werknemers werd uitgewerkt om misbruik te voorkomen en steunt op een principieel verbod dat de mogelijkheden om personeel tijdelijk te delen tussen ondernemingen sterk beperkt. In een arbeidsmarkt die wordt geconfronteerd met toenemende tekorten en de noodzaak om zich snel aan te passen, kunnen die beperkingen een belemmering vormen voor de beroepsmobiliteit en voor de efficiëntere inzet van talent.

  Zonder de noodzakelijke bescherming van werknemers in vraag te stellen, zou een denkoefening over een modernisering van het wettelijke kader kunnen bijdragen aan het bevorderen van meer flexibiliteit, met behoud van de essentiële waarborgen.

  Ik ben in elk geval bereid met mijn diensten de verschillende mogelijkheden te onderzoeken.

  Ik dank u voor uw aandacht.

  Axel Ronse:

  Het is schitterend, de federale minister van Werk ziet potentieel in het delen van werknemers binnen een kader voor terbeschikkingstelling. Eindelijk brengen wij onze arbeidsmarkt naar de 21 ste eeuw. Niet langer is er alleen het contract bij de eigen werkgever, maar ook de mogelijkheid om als het daar moeilijk gaat perfect bij een andere werkgever aan de slag te gaan, terwijl de arbeidsovereenkomst behouden blijft. Als iemand zich op het werk vastgeroest voelt en het bij een andere werkgever wil proberen, kan hij of zij dat blijven doen met zijn contract. Waarom hebben wij dat in het verleden nog niet gedaan? Dat is een perfect sluitstuk om onze arbeidsmarkt naar de 21 ste eeuw te brengen. Mijnheer de minister, wij hebben al ontzettend veel hervormd en vernieuwd op onze arbeidsmarkt. U hebt daarin een enorme verdienste. Met de huidige meerderheid kunnen wij nog verder gaan. De stap naar terbeschikkingstelling is een heel goede stap. Ik nodig de oppositiepartijen uit om mijn wetsvoorstel ter zake mee te steunen en te ondertekenen.

• Vraag: De pensioensplit

  Vraag: De pensioensplit

  Vraag: De pensioensplit

  Vraag: De pensioensplit

  economie en werk

  De pensioensplit
  De pensioensplit
  De pensioensplit
  De pensioensplit
  Pensioensplitsing summaryExplanation

  Gesteld door

  cd&v Nahima Lanjri
  Vooruit Anja Vanrobaeys
  PVDA-PTB Robin Tonniau
  N-VA Eva Demesmaeker
  

  Beantwoord door

  N-VA Jan Jambon (Minister van Financiën en Pensioenen)
  

  op 18 juni 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Nahima Lanjri (cd&v) en Anja Vanrobaeys (Vooruit) pleiten voor een automatische pensioensplit om de pensioenkloof bij scheiding te dichten, omdat vrouwen die zorgtaken opnemen nu vaak met een armoedepensioen achterblijven, terwijl het regeerakkoord slechts een vrijblijvende oplossing voorziet. Robin Tonniau (PTB) bekritiseert de split als een "brute besparing" die ongelijkheid herverdeelt en vrouwen onder de armoedegrens duwt, vooral door afschaffing van het echtscheidingspensioen, en wijt de problematiek aan eerdere "vrouwonvriendelijke" N-VA-hervormingen. Minister Jan Jambon bevestigt dat de split pas in 2026 komt, na aanpak van gemengde loopbanen, en benadrukt dat het om een aanmoediging via huwelijkscontracten gaat, terwijl oppositie en regeringspartijen als cd&v een verplichte, automatische regeling eisen om alle vrouwen te beschermen. Critici zoals Tonniau vragen om transparantie over de besparingsimpact, terwijl Eva Demesmaeker (N-VA) de focus legt op eigen verantwoordelijkheid binnen gezinnen en bescherming enkel bij scheiding.

  Nahima Lanjri:

  Mijnheer de voorzitter, mijnheer de minister, collega's, in heel veel gezinnen gaat een van de twee partners, zodra er kinderen zijn, minder werken om voor de kinderen te zorgen. Meestal is dat nog steeds de vrouw. Ook al gaat het om een keuze van het koppel in het belang van de kinderen, de gevolgen ervan draagt men niet samen: wie zorgt en minder uren uit gaat werken, krijgt later natuurlijk minder pensioen, doorgaans een kwart minder. Dat is pijnlijk, maar het wordt nog pijnlijker, als er dan een echtscheiding komt en de vrouw er tegen haar pensioen alleen voor staat. Dan krijgt zij een pensioen van twee keer niets. Dat is onrechtvaardig. Waarom zou de zorg die een vrouw heeft gegeven, waardoor zij minder buitenshuis kon werken, minder waard zijn dan het werk van de man die voltijds is blijven werken? Waarom kan ook die vrouw niet genieten van een deftig pensioen?

  Daarom hebben we als cd&v altijd gepleit voor een pensioensplit. Het principe is heel eenvoudig. De pensioenrechten die de partners gedurende de jaren dat ze samenwonen, opbouwen, worden gesplitst, zowel voor het wettelijk als voor het aanvullend pensioen, of men nu samenblijft, dan wel scheidt. In landen zoals Canada doet men dat al jaren. In het regeerakkoord voorzien we alleen een vrijblijvende split. Dat is absoluut onvoldoende. Erop vertrouwen dat men daarover maar afspraken bij de notaris laat vastleggen, is niet genoeg. Wat met de vrouwen die geen huwelijkscontract hebben? De meerderheid heeft geen huwelijkscontract of samenlevingscontract. Wat met vrouwen die met hun echtgenoot samenblijven en te horen krijgen dat ze, als ze geld uitgeven, dat doen op kosten van de man, omdat ze afhankelijk zijn van zijn pensioen? Veel vrouwen ervaren dat als onrechtvaardig.

  Wanneer komt u met de pensioensplit naar het Parlement? Zult u ervoor zorgen dat die echt werkt?

  Anja Vanrobaeys:

  Mijnheer de voorzitter, mijnheer de minister, collega's, thuis zorgen voor de kinderen terwijl de partner carrière maakt, dat is van de school naar de hobby's crossen, eten maken, de was en de plas doen, kortom alle ballen tegelijk in de lucht houden voor het gezin.

  Natuurlijk maakt men die keuze met twee, met dien verstande dat vooral vrouwen de zorgtaken in het gezin op zich nemen, maar wat als de relatie op de klippen loopt? Dan betaalt de vrouw daarvoor de prijs in haar pensioen. Doordat zij de boel thuis draaiend houdt, bouwt zij immers minder pensioen op, terwijl haar man meestal carrière maakt, dankzij het werk dat zijn vrouw thuis doet en daardoor een goed pensioen kan opbouwen.

  Vooruit vindt dat onaanvaardbaar. Voor ons kan het niet dat een vrouw die jarenlang thuis de boel draaiend houdt, na een scheiding wordt afgestraft in haar pensioen. Daarom hebben we tijdens de regeringsonderhandelingen keihard gestreden om de pensioensplit in het regeerakkoord in te schrijven. Dat berust op een helder principe: als men de taken in het gezin op een bepaalde manier verdeelt, moet dat later ook in het pensioen tot uiting komen, zodat vrouwen die zorgtaken opnemen, ook na een relatiebreuk beschermd zijn.

  Mijnheer de minister, het regeerakkoord voorziet in de pensioensplit. Tegen wanneer mogen we een eerste voorstel verwachten? Zal de pensioensplit automatisch worden uitgevoerd?

  Robin Tonniau:

  Mijnheer de minister, we moeten eens praten over uw pensioensplit, het laatste idee om te besparen op de pensioenen. De mensen thuis denken misschien dat u uw pensioen zult splitsen, dat u uw pensioenbonus in tweeën zult hakken en dat u de helft aan de mensen zult geven. Dat is het echter niet: u wilt de pensioenen van de werkende mensen splitsen.

  De regering heeft nog maar pas de meest vrouwonvriendelijke pensioenhervorming ooit doorgevoerd. De N-VA krijgt daardoor klappen in de peilingen en wil nu haar imago wat oppoetsen door te doen alsof ze de pensioenen van vrouwen zal redden.

  Wat betekent de pensioensplit concreet? Jef krijgt een pensioen van 1.700 euro netto. Maria moet het stellen met ocharme 1.300 euro per maand. Na uw split krijgen zij elk 1.500 euro. Daarmee zitten ze allebei onder de armoededrempel in België. U zult de ongelijkheid niet wegwerken, u zult die gewoon herverdelen. De pensioensplit is een brute besparing, want om die in te voeren, moet u natuurlijk ook het echtscheidingspensioen afschaffen. Dat echtscheidingspensioen zorgt ervoor dat het pensioen van zowel Jef als van Maria bij een scheiding vandaag boven de armoededrempel uitkomt, alletwee.

  Het is eigenlijk heel simpel. U duwt vrouwen die deeltijds hebben gewerkt, met de pensioenmalus de armoede in en u zegt aan de man dat het zijn fout is. Het is echter niet de schuld van de man dat het pensioen van zijn vrouw te laag is. Dat is uw schuld, dat is uw verantwoordelijkheid, mijnheer Jambon.

  Hoeveel zult u besparen door de afschaffing van het echtscheidingspensioen en de invoering van de pensioensplit?

  Eva Demesmaeker:

  Mijnheer de voorzitter, mijnheer de minister, collega’s, we hebben zware debatten, tot zelfs in de nacht, over de pensioenhervorming achter de rug. Daarin hadden we het af en toe over de houdbaarheid van het systeem, maar nog veel vaker over de genderkloof. Ondanks dat we herhaaldelijk uitlegden en aantoonden dat vrouwen voortaan veel hogere pensioenrechten opbouwen dan in het verleden, blijft het pensioen van vrouwen iets lager dan dat van mannen.

  Dat komt niet door de hervorming, maar vooral door de keuzes die in het gezin gemaakt worden. Natuurlijk is het in eerste instantie onze bedoeling dat die keuzes niet gemaakt moeten worden, dat vrouwen niet hoeven te kiezen om thuis te blijven, dat we de arbeidsmarkt flexibel genoeg maken en dat er voldoende kinderopvang is, zodat werk en gezin volledig gecombineerd kunnen worden.

  Als er dan toch voor gekozen wordt om thuis te blijven om de kinderen naar school te brengen en af te halen of om zorgtaken op zich te nemen, dan vinden wij het maar fair dat die keuzes later ook gedragen worden door datzelfde gezin. Immers, in onze ogen is er geen probleem wanneer partners gelukkig samenblijven – dan worden de liefde en het geld gedeeld –, maar natuurlijk wordt het pas echt problematisch wanneer er een scheiding volgt, want dan is degene die zich heeft opgeofferd om thuis te blijven voor de kinderen in het nadeel, aangezien die pensioenrechten mist.

  Daarom is het fair dat daarvoor een oplossing komt. Wij hebben de pensioensplit ook in het regeerakkoord opgenomen.

  Mijn vraag aan u is heel eenvoudig. Wij hebben de pensioenhervorming nu achter de rug. Wanneer komt de pensioensplit eraan?

  Jan Jambon:

  Wij hebben in het regeerakkoord inderdaad afgesproken dat ik in de loop van 2026 – daarmee beantwoord ik meteen de vraag naar de timing – met een voorstel kom. Drie van de vier vraagstellers zijn heel actieve leden van de commissie voor Pensioenen en zullen zich mijn toelichting in commissie herinneren dat wij eerst de gemengde loopbanen met de minimumpensioenen aanpakken. Vervolgens zal ik – 2026 zal nog niet voorbij zijn – samen met de minister van Justitie en de minister van Middenstand, Zelfstandigen en Kmo’s met maatregelen komen om de pensioensplit aan te moedigen door in het huwelijkscontract of het wettelijk samenlevingscontract een regeling op te nemen voor de verdeling van pensioenen in geval van een echtscheiding.

  Net zoals bij andere afspraken engageer ik mij ertoe de afspraken uit het regeerakkoord uit te voeren.

  Ik stel vast dat men van alle zijden, ook van regeringspartijen, nog andere voorstellen bepleit. Dat kan; dat is gewettigd. Die voorstellen moeten op de tafel van de regering komen. Daarna zullen wij bekijken over welke voorstellen wij een consensus kunnen vinden en zal ik met maatregelen naar het Parlement komen.

  Op de vraag wanneer wij dat zullen doen, antwoord ik dus dat wij eerst het probleem van de gemengde loopbanen oplossen. Daarna komen wij met de pensioensplit.

  Nahima Lanjri:

  Dank u wel, mijnheer de minister. In het regeerakkoord staat inzake de pensioensplit, waar cd&v ook voor gepleit heeft, dat we die gaan aanmoedigen. Dat is juist het probleem. Dat is onvoldoende. Daarin stond cd&v echter alleen. Intussen zijn de geesten wel gerijpt. Dat is goed.

  We hebben in de commissie van de experts, onder meer Devolder en Hendricks, gehoord dat de vrijwilligheid niets zal opleveren. Dat zeggen wij ook al heel lang. Dat wordt ook bewezen door het voorbeeld van Canada. Wij willen dat elke vrouw erop vooruitgaat en dus moet elke vrouw een fatsoenlijk pensioen krijgen. En nee, mijnheer Tonniau, het is niet de bedoeling mensen onder de armoedegrens te duwen. Dat gaan we niet doen, dat zullen we niet tolereren.

  Het moet meer zijn dan enkel een huwelijkscontract afsluiten bij de notaris. Volgens de cijfers heeft immers maar 31 % van de gehuwden een huwelijkscontract en van de samenwonenden 0,6 %. Daarmee zullen we het dus niet redden. Dan lossen we het alleen maar op voor de (…)

  Anja Vanrobaeys:

  Mijnheer de minister, bedankt voor uw antwoord. Ik kijk uiteraard uit naar het resultaat.

  Maar, beste collega’s van de N-VA, voor ons verdient eerlijk gezegd iedereen die zorgtaken opneemt een eerlijk deel van het pensioen. Dat mag niet afhangen van het feit of men een sterke advocaat kan betalen om de kleine lettertjes van een huwelijkscontract in te vullen of van het feit of men een rechtszaak kan betalen. Dat eerlijke deel van het pensioen moet automatisch toegekend worden aan iedereen die zorgtaken verleent.

  Zo’n wetsvoorstel heb ik al voor Vivaldi ingediend. Het kan vandaag al. De overheid heeft al die gegevens. Het is perfect mogelijk. Waarom zouden we dan in godsnaam mensen op kosten jagen?

  Voor Vooruit is het glashelder: wie zorgt voor het gezin, meestal de vrouwen, moet automatisch beschermd worden, zonder ingewikkelde procedures, zonder (…)

  Robin Tonniau:

  Mijnheer de minister, u hebt geantwoord over het tijdspad en op de vragen van mijn collega's, maar u hebt niet geantwoord op mijn vraag hoeveel de invoering van de pensioensplit kost. Het staat in de begroting. De invoering van de pensioensplit is een besparing, want u schaft natuurlijk ook het echtscheidingspensioen af. Daarover zegt u niets. Komaan, N-VA!

  Het echtscheidingspensioen bestaat voor mensen die scheiden. Het dient om het pensioen van het slachtoffer van de scheiding met het laagste pensioen op te trekken. U verwijst naar de verantwoordelijkheid en de keuzes die gemaakt worden binnen een gezin. Veel gezinnen hebben vandaag evenwel geen keuze. Als kinderopvang te duur is, heeft een gezin geen keuze. Als de Vlaamse overheid bespaart op het leerlingenvervoer in het buitengewoon onderwijs en die bus gewoon afschaft, dan heeft een gezin geen keuze, dan moet er iemand thuisblijven om voor de kinderen te zorgen.

  U flexibiliseert de arbeidsmarkt. U bespaart op alle mogelijke openbare diensten, Vlaams en federaal, het kan niet op. En dan het lef hebben om te zeggen dat de schuld bij de mensen ligt (…)

  Eva Demesmaeker:

  Dank u wel voor het antwoord, mijnheer de minister. Ik heb inderdaad wel wat variaties gehoord en dat mag ook, denk ik. We komen er samen wel uit. Misschien is er ook wel een verschil in visie. Ik hoor sommige collega's ervoor pleiten dat de maatschappij het gat vult. Die visie deel ik helemaal niet. En als het de bedoeling is om in een huwelijk in te breken in goed gemaakte afspraken, dan deel ik die visie ook niet. Wat wel absoluut belangrijk is, is dat wanneer binnen een gezin bepaalde keuzes zijn gemaakt en het daarna fout loopt, de partner absoluut beschermd wordt. Die bescherming moet de norm worden, zowel voor wettelijk samenwonenden als voor gehuwden. Daar zijn we het volgens mij over eens. Het zullen nog boeiende commissievergaderingen worden. Ik kijk ernaar uit om er samen werk van te maken.

• Vraag: De veiligheid in de stations

  Vraag: De veiligheid in de stations

  Vraag: De veiligheid in de stations

  mobiliteit en transport

  De veiligheid in de stations
  De veiligheid in de stations
  De veiligheid in de stations
  Veiligheid op en rond stations summaryExplanation

  Gesteld door

  N-VA Maaike De Vreese
  VB Frank Troosters
  cd&v Franky Demon
  

  Beantwoord door

  MR Bernard Quintin (Minister van Veiligheid en Binnenlandse Zaken)
  

  op 18 juni 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Maaike De Vreese (N-VA) en Frank Troosters (Vlaams Belang) bekritiseren het gebrek aan reactie van oppositiepartijen zoals PS, Ecolo-Groen en PTB/PVDA op extreemlinkse doodsbedreigingen en geweld tegen Securail-personeel, terwijl ze nultolerantie en meer middelen eisen voor de onderbemande spoorwegpolitie. Minister Bernard Quintin bevestigt drie klachten over bedreigingen, kondigt gerichte maatregelen aan zoals bodycams, wapenstokken en betere samenwerking tussen Securail en politie, maar benadrukt dat justitie en structurele wetgeving nog nodig zijn om radicale groepen aan te pakken. Troosters blijft kritisch en stelt dat de regering te veel beloftes maakt zonder concrete resultaten, zoals het ontbreken van spoorwegpolitie in Antwerpen-Centraal tijdens recente incidenten. Franky Demon (CD&V) en De Vreese steunen de plannen van de minister, maar dringen aan op snelle uitvoering van een geïntegreerd veiligheidsplan voor alle stations, met nadruk op samenwerking en financiering.

  Maaike De Vreese:

  Mijnheer de minister, collega's, onze veiligheidsdiensten, Securail en onze politie staan voor een loodzware taak, namelijk instaan voor de veiligheid in onze stations. Die mensen doen dat met hart en ziel, maar zij willen 's avonds ook gewoon veilig thuiskomen. Zij vragen zich af wie voor hun veiligheid zal zorgen.

  Vorige week waren er heel wat geweldsincidenten tegen het personeel van Securail. Daarbij zien we nu zelfs doodsbedreigingen uit extreemlinkse hoek. Uit die hoek horen we zeggen: een goede Securailmedewerker is een dode Securailmedewerker, en we zullen niet langer wachten om jullie neer te steken. Zo ver gaat het geweld van extreemlinks.

  Collega's, ik kan hier niet anders dan zeggen dat het ongelooflijk stil is bij sommige oppositiepartijen. Men is nochtans soms bijzonder luid als men denkt dat er door onze veiligheidsdiensten geweld zou zijn gepleegd, maar als het gaat over extreemlinkse doodsbedreigingen, blijft het oorverdovend stil. Daarvoor kijk ik naar de PS, Ecolo-Groen en dan spreek ik nog niet over de PTB/PVDA. Het blijft oorverdovend stil. U zou veel luider moeten klinken, want dat zijn geen geïsoleerde incidenten. We zagen tijdens de voorbije betogingen al wat onze politiediensten moeten doorstaan.

  Mijnheer de minister, we kunnen dit niet tolereren. Er moet nultolerantie zijn voor geweld tegen onze diensten.

  Ondertussen is onze spoorwegpolitie op het terrein onderbemand. Securail heeft niet de middelen en noch de bevoegdheden om het nodige werk uit te voeren.

  Mijnheer de minister, wat zult u doen om de mensen die dagelijks instaan voor onze veiligheid te ondersteunen en te versterken?

  Frank Troosters:

  Mijnheer de minister, de agenten van Securail spannen zich dagelijks in om de veiligheid binnen het spoorgebeuren te garanderen. Ze doen dat in de stations, op de perrons en in de treinen. Daar worden ze geconfronteerd met verbale en soms seksuele intimidatie, concrete bedreigingen, zelfs vanuit extreemlinkse antifahoek, en met agressie en geweld, waarvan ze steeds vaker zelf het slachtoffer worden.

  De voorbije week hebben zich in de Brusselse stations verschillende incidenten voorgedaan. Bij een van die incidenten werd een agent van Securail in de arm gebeten, met een zware bijtwonde tot gevolg. Er was ook een incident in het station Antwerpen-Centraal, een van de grote stations van ons land. Daar deelden twee Securailagenten in de klappen. Ze raakten gewond, met arbeidsongeschiktheid tot gevolg. De dader kon ontkomen, omdat er geen spoorwegpolitie aanwezig was in Antwerpen-Centraal. Hij werd gelukkig later buiten het station gearresteerd door de lokale politie, opnieuw met een gewonde politieagent tot gevolg, maar er was dus geen spoorwegpolitie aanwezig in een van de grootste stations van ons land.

  Het Vlaams Belang heeft daar in het verleden al veel vragen over gesteld. Ik heb u ook al ondervraagd, net als uw voorgangers, over het feit dat de voorziene personeelskaders bij de spoorwegpolitie maar niet ingevuld raken. Afgelopen week hadden we in de commissie voor Mobiliteit een hoorzitting over de veiligheid binnen het spoor met de nieuwe leidinggevende van Securail en enkele leidinggevenden van de NMBS. Zij gaven spontaan aan dat ze te weinig ondersteuning krijgen van de spoorwegpolitie, dat er te weinig mankracht is en dat hun agenten soms onvoldoende worden ondersteund.

  Mijnheer de minister, wat zult u doen om de personeelskaders bij de spoorwegpolitie volledig in te vullen? Hoe zult u voldoende steun geven aan de agenten van Securail? Hoe zult u de veiligheid in de stations garanderen?

  Franky Demon:

  Mijnheer de minister, onze stationsbuurten blijven een plek van onveiligheid. Dat tonen de verschillende incidenten van de voorbije weken opnieuw aan. Crapuul valt agenten, inwoners en personeel fysiek aan.

  We moeten onmiddellijk verdere actie ondernemen. Cd&v pleit al langer voor een alomvattend veiligheidskader voor alle stations. Dat is allang geen probleem meer van enkele grootsteden. Wie de trein neemt, moet dat ons inziens zonder schrik kunnen doen. Dat is toch maar heel normaal. Er zijn intussen positieve stappen gezet. De politie kan nu camerabeelden van de NMBS inkijken. Treinbegeleiders en Securailagenten zullen binnenkort bodycams kunnen gebruiken. We moeten echter verder gaan.

  Mijnheer de minister, proficiat, u wordt bevoegd voor Securail. Grijp dat aan om te komen tot een geïntegreerd veiligheidsbeleid. Versterk de samenwerking tussen Securail en de spoorwegpolitie. Zorg ervoor dat ze als één team samenwerken. Versterk de onderbezette spoorwegpolitie en zorg ervoor dat lokale politiezones niet telkens de problemen moeten opvangen die eigenlijk federaal moeten worden aangepakt.

  Deze regering heeft van veiligheid terecht een prioriteit gemaakt. Laten wij samen doen wat nodig is en de veiligheid in en rond de stations verbeteren, want dat verdienen onze pendelaars.

  Welke initiatieven zult u op korte termijn nemen om te komen tot een duidelijk en werkbaar veiligheidsplan voor alle stations in ons land?

  Bernard Quintin:

  Mevrouw De Vreese, mijnheer Demon, mijnheer Troosters, net als de meesten onder u ben ook ik geschokt door de beelden uit het station Antwerpen-Centraal, waarbij een agente van Securail werd aangepakt. Geweld tegen agenten die instaan voor de veiligheid van treinreizigers in een station is absoluut onaanvaardbaar. Ik veroordeel dit geweld dan ook met de grootste klem. De daders moeten geïdentificeerd en zwaar gestraft worden. Daarvoor reken ik op een kordaat optreden van Justitie.

  Met betrekking tot de doodsbedreigingen aan het adres van de NMBS en Securailagenten kan ik bevestigen dat de spoorwegpolitie recent drie klachten heeft ontvangen. Twee klachten werden op 10 juni 2026 ingediend en een derde klacht werd eergisteren, op 16 juni 2026, doorgegeven door een verantwoordelijke van de NMBS.

  De klachten gaan over bedreigingen die werden geuit via het elektronisch loket van de klantendienst van de NMBS. De processen-verbaal werden voor nader onderzoek bezorgd aan de politiezone Brussel-Zuid. Er werd ook een referentiemagistraat bij het parket van Brussel aangeduid. Het is nu aan Justitie om daaraan verder te werken en te communiceren.

  U weet dat de SPC Antwerpen kampt met dezelfde problemen om te rekruteren als alle federale diensten in Antwerpen. Misschien zijn er een paar vragen die daarbij belangrijk zijn.

  Om de veiligheid in en rond het station nog te versterken, bekijk ik samen met mijn collega van Mobiliteit op welke manier wij Securail beter kunnen inpassen in ons veiligheidsbeleid, zoals voorzien in het regeerakkoord. Er liggen nog verschillende pistes op tafel maar het moet gaan om gerichte maatregelen, zoals specifieke actieplannen, een versterkte aanwezigheid op hotspots en gezamenlijke patrouilles van Securail met de federale of lokale politie.

  Op een ander vlak wordt naast het gebruik van bodycams ook bekeken op welke manier de uitrusting van Securailagenten kan worden versterkt. Persoonlijk denk ik daarbij onder meer aan de mogelijkheid om het gebruik van een wapenstok toe te laten, misschien in het kader van een aanpassing van de wet op de private veiligheid indien nodig en afhankelijk van de politieke en structurele beslissingen die wij zullen nemen.

  Het doel is duidelijk, namelijk de veiligheid van reizigers en personeel beter te garanderen. Ik hoop dat wij daartoe snel knopen kunnen doorhakken. Qua budgetten ben ik er zeker van dat alle partijen mij zullen steunen. Op het niveau van de regering ben ik heel blij.

  Met betrekking tot de bedreiging in naam van Antifa kan ik bevestigen dat België momenteel niet over een afzonderlijke terrorismedienst beschikt. Terrorismeonderzoeken vallen onder de bevoegdheid van Justitie. In de Joint Decision Centers wordt informatie van alle veiligheidsdiensten samengebracht, waarna de gerechtelijke autoriteiten hun verantwoordelijkheid opnemen.

  Wat wel bestaat, is de gemeenschappelijke gegevensbank Terrorisme, Extremisme en Radicaliseringsproces of GGB T.E.R. Daarin kunnen personen of groepen worden opgenomen als ze voldoen aan de wettelijk bepaalde criteria. Het zijn de veiligheidsdiensten die evalueren of die criteria al dan niet vervuld zijn.

  Inzake Antifa geeft het Coördinatieorgaan voor de dreigingsanalyse of OCAD, het orgaan dat de dreiging in ons land analyseert, aan dat het niet gaat om één samenhangende of homogene organisatie maar om een geheel van bewegingen, groepen en individuen. De term Antifa is dus vooral een label of een communicatiemiddel, en Antifa is geen gestructureerde groep op zich. Dit past in de strategie waarbij men verantwoordelijkheid probeert te verhullen, wat opsporing bemoeilijkt. Dit neemt niet weg dat sommige groepen die zich op dat label beroepen duidelijk potentieel gevaarlijke links-extremistische kenmerken vertonen.

  Het is dus belangrijk om niet te focussen op een vaag label, maar op de concrete feiten: gewelddadige groepen en personen die een reële dreiging vormen voor onze samenleving en onze burgers. Net daarom blijven onze diensten waakzaam.

  Wat de maatregelen betreft, verwijs ik naar de bestaande Strategie T.E.R., de coördinatie door het NCCN en de instrumenten voor de handhaving van de openbare orde. Daarnaast werk ik verder aan een voorontwerp van wet die een kader moet creëren om gevaarlijk radicale organisaties te kunnen verbieden. Het werk is aan de gang op het niveau van de regering.

  Onze lijn, mijn lijn, is heel duidelijk. Wie bedreigt, intimideert of geweld gebruikt tegen treinpersoneel, Securail of onze politie zal worden opgevolgd en aangepakt.

  Maaike De Vreese:

  Minister, het is duidelijk, Arizona en u maken een topprioriteit van veiligheid. Dat is wel degelijk nodig. Het gebeurde niet enkel en alleen in Antwerpen, ook in Aalst is er een incident geweest waarbij twee politiemensen gewond zijn geraakt. Daar is de lokale politie onmiddellijk te hulp geschoten.

  Ik meen dat het zeer belangrijk is dat zowel de lokale politie als de federale politie samen met Securail de zaken aanpakken. U bent bevoegd, maar ook de ministers van Mobiliteit en van Justitie en in vele gevallen ook de minister van Asiel en Migratie zijn bevoegd. Het zal een kwestie zijn van de krachten te bundelen om deze thematiek aan te pakken. Daarvoor hebt u zeker en vast onze steun, want wij staan als één blok achter de mensen op het terrein en achter ons veiligheidspersoneel.

  Ik vind het zeer goed dat u ons veiligheidsbeleid naar de 21 ste eeuw wilt brengen, met bodycams, met camera’s en met beelden die uitgewisseld worden.

  Mijnheer de minister, van ons krijgt u absoluut alle steun voor wat u vandaag op het terrein moet en zult verwezenlijken.

  Frank Troosters:

  Mijnheer de minister, dank u voor uw antwoord. Securailagenten, het andere spoorpersoneel en de treinreizigers willen in alle veiligheid gebruik kunnen maken van het openbaar vervoer. Zij willen zich veilig voelen in de stations en hun werk op een veilige manier kunnen doen. Daarvoor hebben ze voldoende ondersteuning nodig. Die ondersteuning moet komen van de spoorwegpolitie en die valt onder uw verantwoordelijkheid. Ik heb het gevoel dat de regering-De Wever een beetje aan dezelfde kwaal lijdt als de vorige regering van Alexander De Croo: veel grote woorden, veel aankondigingen, maar geen concrete resultaten.

  Er was geen spoorwegpolitie aanwezig in een groot station als Antwerpen-Centraal. Daarom vragen wij u werk te maken van een echt veiligheidsplan voor het spoor, de capaciteit binnen de spoorwegpolitie aanzienlijk te verhogen, te zorgen voor een keiharde aanpak en bestraffing van geweldplegers en voldoende ondersteuning te bieden aan het spoorpersoneel. Securailagenten en treinreizigers zijn geen boksballen of bijtworsten.

  Franky Demon:

  Mijnheer de minister, dank voor uw antwoorden. De uitdagingen op het vlak van veiligheid zijn absoluut niet min. De veiligheid in de stationsomgevingen blijft een bezorgdheid voor vele pendelaars en lokale besturen, en dat niet alleen in onze grote steden. Laten we daarom echt werk maken van een geïntegreerde veiligheidsaanpak voor alle stations, met een sterke rol voor Securail en de politie. Als we straks de financiering van de lokale politie hervormen en de KUL-norm aanpassen, lijkt het mij van cruciaal belang dat stations en pendelaars daarin ook meewegen. U hebt al heel wat inspanningen geleverd en ik zie aan uw mimiek dat u zin hebt om de kar te blijven trekken voor veiligere stations. Ga zo verder. Op de steun van cd&v kunt u alvast rekenen.

• Vraag: Het repatriëren van IS-strijders

  veiligheid, justitie en defensie

  Het repatriëren van IS-strijders
  

  Gesteld door

  N-VA Koen Metsu
  

  Beantwoord door

  Les Engagés Maxime Prévot (Minister van Buitenlandse Zaken, Europese Zaken en Ontwikkelingssamenwerking)
  Vincent Van Quickenborne
  

  op 11 juni 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Koen Metsu bekritiseert de dure repatriëring van twaalf IS-terroristes en hun kinderen in 2021-2022 door toenmalig minister Van Quickenborne, waarbij tien vrouwen intussen vrij zijn, en vraagt of de huidige regering zich houdt aan het regeerakkoord dat verdere repatriëring uitsluit. Minister Prévot bevestigt dat de regering actieve repatriëring stopzette omwille van veiligheid, maar onderzoekt een recent vonnis dat terugkeer van een moeder en kind afdwingt, terwijl Metsu benadrukt dat de geïnterviewde vrouwen geen berouw toonden en nationaliteitsontneming steunt. Van Quickenborne verdedigt de repatriëring als humanitair noodzakelijk voor de kinderen en beschuldigt Metsu’s partij ervan onder Francken visa tegen betaling te hebben verleend, wat Metsu afwijst door te stellen dat de vrouwen bewust hun kinderen als drukmiddel gebruikten en geen afstand namen van IS. Metsu wijst elke verantwoordelijkheid af en herhaalt dat de vrouwen schuldig zijn, ondanks het kinderargument.

  Koen Metsu:

  Mijnheer de minister, in de reportage Vrouwen van IS staat toch wel een ietwat vreemde passage van Alexander De Croo. Als eerste minister besliste hij om over te gaan tot een zeer dure repatriëring van IS-terroristes en hun kinderen en hij verdedigt die beslissing ook. "Ik sta nog altijd achter de beslissing van toen", verklaarde hij. In 2019, toen Alexander De Croo nog minister van Buitenlandse Zaken was, stelde hij dat deze terroristen daar berecht moesten worden: “Irak is klaar om die terroristen, vrouwen of mannen, ginds te berechten. Er is ook een tribunaal." Waarom mogen we geen onderscheid maken tussen vrouwen en mannen? De Koerdische veiligheidsdiensten waarschuwden ons: "Lieve Belgen, onderschat het niet. Jullie queen bees zijn erger dan zeer veel mannelijke terroristen en jullie moeten hen op dezelfde manier behandelen.”

  Wat gebeurde er echter in 2021 en 2022? De toenmalige minister van Justitie, Vincent Van Quickenborne, ging toch over tot een dure repatriëring van wel meer dan 2 miljoen euro. Twaalf IS-terroristes kwamen terug met hun 26 kinderen, onder het mom dat we hen hier zouden kunnen berechten, dat ze hier achter slot en grendel zouden zitten en dat we hen hier zouden kunnen opvolgen, terwijl de bewijslast ginds lag. Het resultaat is dat tien van die twaalf al op vrije voeten zijn. De laatsten staan eigenlijk te popelen en zijn ook klaar om opnieuw de maatschappij in te gaan.

  Mijnheer de minister, in het regeerakkoord staat duidelijk dat deze coalitie niet zal overgaan tot een onnodige repatriëring van terroristen van Islamitische Staat. Blijft u nog steeds bij dat standpunt?

  Maxime Prévot:

  Mijnheer Metsu, dank u voor uw vragen met betrekking tot de bijstand aan Belgische burgers die in Syrië in detentie verblijven.

  In een recent arrest van 8 juni heeft het Hof van Beroep te Brussel de Belgische Staat veroordeeld om de nodige procedures in werking te stellen zodat een moeder en haar minderjarige dochter, beiden van Belgische nationaliteit, de grenzen kunnen oversteken om naar België terug te keren.

  Na een beslissing van de Nationale Veiligheidsraad in maart 2021 heeft de vorige regering vier evacuatieoperaties uitgevoerd vanuit kampen in Syrië, waarbij moeders en kinderen die aan bepaalde criteria voldeden, werden teruggehaald. Overeenkomstig de bepalingen van het regeerakkoord heeft de huidige regering haar beleid ter zake herzien en beslist om de terugkeer van personen die zich hebben aangesloten bij terroristische groeperingen niet langer te vergemakkelijken. Dat gebeurt in het belang van de veiligheid van ons land.

  Onze regering heeft immers de plicht de veiligheid te waarborgen, zowel voor onze diensten in de regio als voor onze bevolking hier. We nemen akte van de uitspraak van het Hof van Beroep te Brussel. Onze diensten en juridische adviseurs onderzoeken die momenteel. De regering zal zich binnenkort uitspreken over de wijze waarop daaraan gevolg zal worden gegeven. Ik dank u.

  Koen Metsu:

  Mijnheer de minister, bedankt. Ik leid uit uw antwoord af dat we niet zullen overgaan tot een actieve repatriëring.

  In 2020 was ik zelf in Syrië, in Al-Hol en Al-Roj, samen met collega Georges Dallemagne. Wat wij daar hebben gezien, is huiveringwekkend. Niet alleen de leefomstandigheden waren huiveringwekkend, ook de houding van die terroristen was huiveringwekkend. We hebben hen alle twaalf mogen interviewen. Niemand toonde berouw. Ze zijn allemaal terug gerepatrieerd naar België.

  In het regeerakkoord staat ook dat we de Belgische nationaliteit kunnen afnemen van terroristen. Die hebben in onze samenleving namelijk niets meer te zoeken. Mijnheer de minister, u hebt onze volledige steun om u aan het regeerakkoord te houden. Hier is geen plaats voor terroristen. Bedankt.

  Persoonlijk feit

  Fait personnel

  Vincent Van Quickenborne:

  Mijnheer de voorzitter, collega's, de heer Metsu heeft mijn naam genoemd. Ik wil daar kort op reageren, want het Reglement voorziet dat iemand die genoemd wordt het recht heeft om te reageren.

  Mijnheer Metsu, de vorige regering heeft dat gedaan om humanitaire redenen, in het belang van kinderen, minderjarigen, die daar opgesloten zaten. Weet u wat uw staatssecretaris, de heer Francken, heeft gedaan? Hij heeft visa uitgedeeld, tegen betaling. Dat is de realiteit. Dat is het verschil tussen wat u hier komt verklaren en de realiteit.

  Mijnheer Metsu, als u dat soort uitspraken doet, dan kijkt u best naar de realiteit. De reportage op televisie heeft zwart op wit aangetoond dat dat een heel moeilijke overweging was, dat het belang van de kinderen werd gerespecteerd en dat die operatie ons land geen schade heeft berokkend. U hebt daarover heel grote woorden gebruikt in de vorige legislatuur, maar uiteindelijk beantwoordt wat u hebt verklaard niet aan de realiteit.

  Ik ben benieuwd of u bereid bent om datgene te verdedigen wat uw staatssecretaris, de heer Francken, heeft gedaan, met name visa uitdelen tegen betaling. Ik ben benieuwd naar uw antwoord.

  Koen Metsu:

  Mijnheer Van Quickenborne, in december 2020 kwamen we terug van Syrië en ik kwam u hier in de coulissen tegen. U was toen minister van Justitie en ik zei tegen u dat we die 12 terroristen hadden geïnterviewd, dat we opnames hadden en vroeg of ik u op informele manier mocht debriefen. U keek weg en zei letterlijk dat dat niet nodig was, dat u het wel zouden regelen, onder het mom van het belang van de kinderen. We zouden een debat over de kinderen niet winnen. Elk kind is per definitie onschuldig, maar de mama's en de papa's, als men die al mama en papa kan of mag noemen, die zijn schuldig. Die vrouwen hadden afstand kunnen nemen van hun kind, als het hen echt om hun kinderen te doen was, maar dat vergeet u er natuurlijk bij te zeggen. Eén dame heeft dat gedaan. Zij heeft gezegd: mijn kind mag terugkeren en ik blijf hier, want misschien ben ik wel schuldig. Daarna hebben ze gezegd: dit gaan we niet meer doen. We gaan ons lot verbinden aan dat van onze kinderen. Als ze onze kinderen komen halen, zullen ze ons ook moeten meenemen, met alle gevolgen van dien. Ik denk dus niet dat ik mij hier moet verantwoorden, mijnheer de toenmalige minister.

• Vraag: De forfaitaire tegemoetkoming voor thuisverpleegkundige diensten

  Vraag: De werkbaarheid van het RIZIV-proefproject inzake thuisverpleging

  gezondheid en welzijn

  De forfaitaire tegemoetkoming voor thuisverpleegkundige diensten
  De werkbaarheid van het RIZIV-proefproject inzake thuisverpleging
  Forfaitaire tegemoetkoming en werkbaarheid RIZIV-thuisverpleging summaryExplanation

  Gesteld door

  N-VA Kathleen Depoorter
  VB Dominiek Sneppe
  

  Beantwoord door

  Vooruit Frank Vandenbroucke (Minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid)
  

  op 11 juni 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Kathleen Depoorter bekritiseert dat 50 miljoen euro jaarlijks naar thuisverpleegkundige groepen gaat zonder controle op besteding of patiëntvoordeel, terwijl grote organisaties onevenredig veel subsidie ontvangen en kleine zelfstandigen achtergesteld dreigen te raken. Dominiek Sneppe waarschuwt dat het nieuwe RIZIV-proefproject (44 miljoen euro) de belangen van zelfstandige verpleegkundigen miskent door een steekproef met schaalnadelen voor kleine praktijken en risico’s op meer administratie, en eist garanties dat het model pas definitief wordt als het voor alle zorgverleners en patiënten werkt. Minister Vandenbroucke benadrukt dat de premies bedoeld zijn voor begeleiding en vorming, wijst op een daling van het gemiddelde bedrag per groep door prijsstijgingen en meer aanvragers, en belooft evaluatie zonder extra administratieve last, maar stelt dat het proefproject breed gedragen wordt door de sector. Depoorter en Sneppe blijven kritisch en vreesden dat grote organisaties zoals Wit-Gele Kruis bevoordeeld worden ten koste van zelfstandigen en patiëntgerichte zorg.

  Kathleen Depoorter:

  Mijnheer de minister, thuisverpleegkundige zorg is absoluut essentieel voor onze patiënten en voor onze artsen. Thuisverpleegkundigen zijn de schakel tussen de arts en de patiënt binnen de eerstelijnszorg. Zij komen bij de patiënt, van ’s morgens vroeg tot ’s avonds laat. Ondanks het feit dat er vandaag ook negatieve berichten zijn gepubliceerd, moeten we blijven onderstrepen dat het overgrote deel van de thuisverpleegkundigen met hart en ziel voor hun patiënten werkt en de focus op de zorgtaak altijd behoudt.

  Als thuisverpleegkundige kan men alleen werken of in een groep. Wanneer men in een groep werkt, neemt die groep de administratieve taken voor haar rekening. Die groep wordt daarvoor ook betaald, zelfs vrij goed. Ik heb die cijfers opgevraagd. U zei dat er jaarlijks 50 miljoen euro per jaar, een verdubbeling in de laatste tien jaar, gaat naar de groepen die de thuisverpleegkunde organiseren voor onze verpleegkundigen.

  Men kan zich afvragen of dat de patiënt volledig ten goede komt en of dat wordt gecontroleerd. Wat mij bijzonder verwonderde in uw antwoord, was dat het eigenlijk niet wordt gecontroleerd. Er gebeurt geen evaluatie van de manier waarop die 50 miljoen euro wordt besteed in het kader van de zorgtaken. Daarover wordt ook niet gerapporteerd.

  Vindt u niet dat meten weten is en dat het, zeker in tijden van budgettaire schaarste, belangrijk is om na te gaan of die 50 miljoen euro wel goed wordt besteed ten behoeve van onze patiënten? Ook de verdeling tussen de verschillende groepen roept vragen op. Een organisatie met 300 voltijds equivalenten verschilt immers sterk van een organisatie met 7 voltijds equivalenten.

  Mijnheer de minister, wilt u samen met ons nagaan of het geld dat naar de patiënten gaat in dezen optimaal wordt besteed?

  Dominiek Sneppe:

  Mijnheer de minister, op 1 juni is het RIZIV-proefproject rond een nieuw financieringsmodel voor de thuisverpleging effectief gestart. Dat project moet nagaan of een financiering op basis van tijdbesteding beter werkt dan het huidige systeem op basis van prestaties.

  De thuisverpleging staat onder zware druk; dat is een feit. Net daarom moet zo’n hervorming bijzonder zorgvuldig gebeuren. In de vakpers heeft men het over een proefproject van meer dan 44 miljoen euro, gebaseerd op een steekproef waarvan de representativiteit door het RIZIV zelf in vraag wordt gesteld.

  De kleine zelfstandige thuisverpleegkundigen uiten terecht ernstige bezorgdheden, zoals het overwicht van grote gestructureerde organisaties, het onevenwicht tussen loontrekkenden en zelfstandigen en de vrees dat kleine zelfstandige praktijken ondervertegenwoordigd zijn.

  Daar wringt het schoentje, want grote organisaties beschikken over administratie, software en coördinatieteams en hebben schaalvoordelen. De zelfstandige thuisverpleegkundige werkt vaak alleen of in een kleine praktijk en combineert zorg met planning, permanentie en administratie.

  Als dat project de basis wordt van de toekomstige financiering, mag het zeker geen model worden op maat van grote structuren, maar moet het de echte terreinrealiteit weerspiegelen.

  Mijnheer de minister, bevestigt u dat het proefproject meer dan 44 miljoen euro vertegenwoordigt? Hoe is dat bedrag samengesteld?

  Erkent u, net zoals het RIZIV zelf, dat de steekproef een onevenwicht bevat op het vlak van zelfstandigen, loontrekkenden en praktijkgrootte? Zult u daarmee rekening houden bij de evaluatie van het project?

  Hoe voorkomt u dat het nieuwe model leidt tot meer administratie, meer controlelast en minder tijd bij de patiënt?

  Kunt u garanderen dat er geen definitieve hervorming komt zolang niet objectief is aangetoond dat het model werkbaar is voor kleine zelfstandige thuisverpleegkundigen en dat het model ook beter is voor de patiënt?

  Frank Vandenbroucke:

  Mevrouw Depoorter, mevrouw Sneppe, we zijn het erover eens dat de thuisverpleegkundigen, die zich zo hard inzetten voor hun patiënten, al ons respect verdienen, evenals alle mogelijke vormen van nuttige ondersteuning. Zeker in een samenleving waarin de thuisverpleging ook een stuk zwaarder en complexer wordt, vraagt dat begeleiding en vorming.

  Mevrouw Depoorter, de premie waarnaar u verwijst, dient om inspanningen inzake begeleiding en vorming van verpleegkundigen in een samenwerkingsverband te ondersteunen. Daar vallen ook zelfstandige groepspraktijken onder. Verpleegkundigen die in een samenwerkingsverband zitten, krijgen daarvoor ondersteuning.

  Sta me toe om toch even op de cijfers in te gaan. U zegt dat het bedrag is verdubbeld, maar dat kan ook op een andere manier worden bekeken. Het aantal samenwerkingsverbanden dat daarop een beroep doet, is verdubbeld van 72 naar 138. Als we dus het gemiddelde bedrag nemen, al weet ik dat we met gemiddelden moeten opletten, en rekening houden met het feit dat de prijzen ondertussen zijn gestegen, dan is het gemiddelde bedrag met een kwart gedaald. U had mij dus ook kunnen interpelleren over de droevige vaststelling dat het gemiddelde bedrag van die premie voor de groeiende groep van samenwerkingsverbanden, waaronder ook zelfstandigen die daarop een beroep doen, met een kwart is gedaald. Er is daar dus helemaal geen explosie bezig. Dat feit wilde ik alvast verduidelijken.

  Hoewel dat gemiddelde bedrag ondertussen met een kwart is gedaald, omdat er prijsstijgingen zijn geweest en omdat veel meer samenwerkingsverbanden er een beroep op doen, moeten we toch nagaan of het geld goed wordt besteed.

  Het is belangrijk dat er een goede controle is op de voorwaarden. De vraag rijst echter wel – en ik leg die ook u voor – of we nu nog eens allerlei paperassenwerk moeten organiseren waarbij uur per uur, minuut per minuut, elke vormingssessie, elke begeleidingsinspanning en elke peerreview wordt gedocumenteerd met verslagen en notulen. Dat gaan we toch niet doen?

  Waarmee ik het wel eens ben, is dat we moeten evalueren of het systeem goed in elkaar zit. Die afspraak is ook gemaakt. Er zal dus een evaluatie plaatsvinden in de Overeenkomstencommissie. Evalueren moet dus zeker, maar liefst niet met te veel paparassen voor de thuisverpleegkundigen. Laat hen bezig zijn met hun patiënten. Vorming, begeleiding en ondersteuning zijn zeker belangrijk.

  Gemiddeld is dat bedrag, omdat er veel meer samenwerkingsverbanden zijn, jammer genoeg gedaald. Dat is echter geen reden om niet goed te kijken of het geld goed wordt besteed.

  Mevrouw Sneppe, nu kom ik tot uw vragen. Het is voor de hele sector van de thuisverpleging duidelijk dat de manier waarop we de sector financieel ondersteunen, moet worden herbekeken. Daar schort inderdaad iets aan. U geeft dat ook aan.

  Samen met de hele sector is een pilootproject uitgewerkt om een andere financieringswijze te testen die minder fraudegevoelig zou zijn en beter zou tegemoetkomen aan de nood aan hoogstaande goede zorg en aan tijd voor de patiënt. Dat pilootproject wordt wetenschappelijk opgevolgd door het Federaal Kenniscentrum voor de Gezondheidszorg. Er is een begeleidingscomité opgericht, de administratieve haalbaarheid is onderzocht en iedereen kan deelnemen. Kortom, de kritiek die u daarop geeft, is dus niet terecht. Het gaat om een pilootproject. Laten we vertrouwen geven aan een sector die mij heeft gevraagd om een pilootproject te kunnen organiseren in het belang van de patiënten die worden geholpen en om op een goede manier te kunnen werken in de thuisverpleegkunde. Dat is de kern en daarover zijn we het vandaag volgens mij eens.

  Kathleen Depoorter:

  Mijnheer de minister, het venijn zit altijd in de details. U had het over gemiddelden. Er zijn echter gemiddelden en medianen. Uit mijn analyse van de weliswaar voorlopig onvolledige cijfers die ik van u heb ontvangen, kan ik alleen maar vaststellen dat een klein aantal grote organisaties, gelinkt aan bepaalde mutualiteiten, een substantieel hoge subsidie krijgt. Ik ben dan ook zeer blij dat u aangeeft dat u in de Overeenkomstencommissie zult bepleiten om te evalueren of de middelen effectief optimaal worden besteed en of de middelen daadwerkelijk naar zorg voor de patiënten gaan. Mijnheer de minister, paperassen hebben we inderdaad niet nodig. Excelbestanden hebben onze patiënten niet nodig. Wel hebben patiënten een verpleegkundige nodig die aan hun bed staat en voor hen zorgt.

  Dominiek Sneppe:

  Mijnheer de minister, een hervorming mag niet vertrekken vanuit een model dat vooral haalbaar is voor grote organisaties zoals het Wit-Gele Kruis of i-mens, met administratieve diensten en informaticateams. De zelfstandig thuisverpleegkundige mag in dat project niet vergeten worden. Zij zijn het vertrouwde gezicht bij kwetsbare patiënten, ook in Vlaanderen en ook op plaatsen waar grote structuren niet vanzelfsprekend aanwezig zijn. Als het RIZIV zelf erkent dat er onevenwichtigheden zijn in de steekproef, dan moet u daar politieke conclusies uit trekken en moet u vandaag al garanderen dat de resultaten niet blind worden doorgetrokken naar de hele sector. Voor het Vlaams Belang is het zeer duidelijk: zorg ervoor dat dit proefproject geen opstap wordt naar meer administratie, minder zelfstandigheid en een financiering op maat van grote structuren. Ik wil hier een ballonnetje oplaten voor de patiënt en de thuisverpleegkundige op het terrein. Zij moeten centraal staan. Dat moeten uw partners rond de tafel zijn en niemand anders.

  Voorzitter:

  Mevrouw Sneppe, uw beeldspraak is vandaag ongepast.

• Vraag: De manifestaties tegen de besparingen in het Franstalig onderwijs en het politiegeweld

  Vraag: De rellen tijdens de betoging van het Franstalig onderwijs

  Vraag: De onderwijsprotesten en het geweld

  Vraag: Het geweld tijdens de manifestaties van leerlingen

  Vraag: De rellen in Brussel

  Vraag: De relschoppers en het geweld tijdens de voorbije demonstraties

  Vraag: De manifestaties tegen de besparingen in het Franstalig onderwijs en het politiegeweld

  Vraag: De uit de hand gelopen betoging in Brussel

  Vraag: De rellen in Brussel

  veiligheid, justitie en defensie

  De manifestaties tegen de besparingen in het Franstalig onderwijs en het politiegeweld
  De rellen tijdens de betoging van het Franstalig onderwijs
  De onderwijsprotesten en het geweld
  Het geweld tijdens de manifestaties van leerlingen
  De rellen in Brussel
  De relschoppers en het geweld tijdens de voorbije demonstraties
  De manifestaties tegen de besparingen in het Franstalig onderwijs en het politiegeweld
  De uit de hand gelopen betoging in Brussel
  De rellen in Brussel
  Geweld en protesten tegen besparingen in Franstalig onderwijs en politieoptreden in Brussel summaryExplanation

  Gesteld door

  PS Pierre-Yves Dermagne
  VB Ortwin Depoortere
  PVDA-PTB Julien Ribaudo
  DéFI François De Smet
  Vooruit Brent Meuleman
  MR Victoria Vandeberg
  Ecolo-Groen Claire Hugon Lecharlier
  Anders. Arthur Orlians
  N-VA Jeroen Bergers
  

  Beantwoord door

  MR Bernard Quintin (Minister van Veiligheid en Binnenlandse Zaken)
  Raoul Hedebouw
  

  op 11 juni 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  De discussie draait rond de escalerende rellen tijdens onderwijsprotesten in Brussel, waarbij zowel politiegeweld als vandalisme door relschoppers centraal staan. Linkse partijen zoals PS en Ecolo bekritiseren disproportioneel politieoptreden tegen vreedzame betogers, waaronder minderjarigen, en eisen transparantie over klachten over excessief geweld, terwijl ze de onderliggende woede over onderwijshervormingen benadrukken. Rechts en Vlaams-nationalistisch (Vlaams Belang, N-VA) wijzen de schuld aan "allochtone relschoppers" en extreemlinks, pleiten voor hardere strafmaatregelen zoals casseur-payeur en bootcamps, en beschuldigen PVDA van betrokkenheid bij het geweld. Minister Quintin (MR) verdedigt de politie, belooft onderzoek naar beide kanten maar benadrukt dat "wie kapotmaakt, betaalt", terwijl hij de democratische legitimiteit van de hervormingen verdedigt en oproept tot respect voor politiebevelen, ondanks kritiek op gebrek aan de-escalatie en kinderbescherming.

  Voorzitter:

  Gelet op het aantal vragen heeft de minister gevraagd of hij 7,5 minuten antwoordtijd krijgt. Naar goede gewoonte wordt de repliektijd ook met het helft verhoogd.

  Pierre-Yves Dermagne:

  Monsieur le président, monsieur le ministre, dans une démocratie comme la nôtre, manifester est un droit et défendre son école ne doit pas être un crime. Ce n'est pas un crime!

  Depuis des semaines, des milliers d'enseignants, de parents et de jeunes, profondément choqués par la situation de l'enseignement en Fédération Wallonie-Bruxelles, descendent dans la rue pour défendre, pacifiquement et souvent avec beaucoup de créativité et d'originalité, l'avenir de l'école francophone.

  Pourquoi? Parce qu'ils refusent le démantèlement progressif de leur enseignement; parce qu'ils refusent que l'on sacrifie la qualité de l'école, les conditions de travail des enseignantes et des enseignants, ou que l'on durcisse les conditions d'accès à l'enseignement supérieur ou universitaire; parce qu'ils ont le sentiment aussi de ne jamais être entendus, de faire face à une absence de concertation, à un manque de considération et, surtout, à beaucoup de mépris.

  Alors, soyons clairs: ceux qui cassent, qui incendient, qui agressent, doivent être poursuivis et sanctionnés. Mais soyons tout aussi clairs: quelques casseurs ne feront jamais taire des milliers de manifestants pacifiques.

  Rappelons-le: nos policières et nos policiers effectuent un travail essentiel pour la cohésion sociale et la vie en société; et la très grande majorité l'accomplit avec sérieux et respect.

  Mais les vidéos qui circulent depuis une semaine nous ont aussi montré une violence inouïe dans le chef de certains policiers. Quand des mamans sont plaquées au sol, quand des gamins de 14 ans sont gazés, menottés et humiliés, quand des insultes racistes, sexistes, transphobes ou homophobes sont prononcées, il s'agit bien plus que d'une simple accumulation de faits isolés.

  Des enquêtes ont rapidement été ouvertes et doivent faire toute la transparence. C'est nécessaire, mais ce n'est pas suffisant. Monsieur le ministre, ma question est claire et elle est simple. Qu'allez-vous tirer comme leçons des événements de ces dernières semaines en ce qui concerne le maintien de l'ordre public? Qu'allez-vous faire? Quels actes allez-vous poser pour faire en sorte qu'il n'y ait pas d'impunité (…)

  Ortwin Depoortere:

  Mijnheer de minister, ik hoop dat u goed op uw stoel zit. Ik hoop ook dat de collega’s de adem even inhouden, want ik heb hier een symbool mee dat volgens extreemlinks de opmars van het rechtsextremisme moet aantonen binnen de politie: een kruisje. Ongelooflijk. Dat is de wereld op zijn kop. Want wat hebben we in de afgelopen dagen meegemaakt, hier in Brussel? Brandstichting, vandalisme, blind geweld, plundering van winkels, vernielingen, tot en met het aanvallen van onze brandweerdiensten.

  Neen, niet de politie moet geviseerd worden, het allochtoon crapuul moet geviseerd worden. Ik ben dus blij dat sommige individuele politici de ogen openen. De heer Rousseau heeft het Vlaams Belangvoorstel overgenomen om bootcamps in te richten. De heer Francken heeft een goed voorstel van het Vlaams Belang overgenomen om die allochtone relschoppers te doen betalen voor de schade die ze aangericht hebben. Dat zijn goede gezondverstandvoorstellen, die ook in daden moeten worden omgezet.

  Ik houd echter mijn hart vast, want slechts 23 van deze relschoppers zijn ter beschikking gesteld van het parket. Ze worden dus nog niet vervolgd, ze zijn gewoon ter beschikking gesteld.

  Ik vraag me dus af, mijnheer de minister, waar de zogenaamde taskforce is, die zo goed recht en orde zou brengen in Brussel? Waar is de premier eigenlijk? Ik heb de premier, Bart De Wever, zelfs nog niet gehoord over deze rellen.

  Ik vraag u dus, mijnheer de minister, wanneer zal deze regering erkennen dat allochtonen in samenwerking met extreemlinks de oorzaak zijn van de systematische rellen? Wanneer zal deze regering de grote middelen inzetten om hier paal en perk aan te stellen?

  Voorzitter:

  Dank u wel, mijnheer Depoortere.

  Julien Ribaudo:

  Monsieur le ministre, cela fait maintenant des mois que des enseignants, des directeurs d'école, des parents et des jeunes se mobilisent pour défendre un enseignement de qualité. Ils se mobilisent parce que le MR – votre parti – et Les Engagés veulent faire travailler davantage les enseignants gratuitement, réduire les moyens consacrés à l'enseignement et augmenter le minerval à 1 200 euros. Ils se mobilisent parce qu'ils refusent un enseignement à deux vitesses et qu'ils veulent préserver un enseignement accessible à tous. Le gouvernement sait qu'il n'a pas de soutien pour sa politique, c'est pourquoi il a forcé le vote illégalement.

  C'est dans ce contexte que se sont déroulés les événements de jeudi et du week-end. Et je vais être très clair pour éviter tout malentendu: je me distancie totalement de ceux qui sont venus pour agresser des pompiers ou brûler des trottinettes et des abribus. Mais vous conviendrez comme moi, monsieur le ministre, que les agissements d'une minorité ne peuvent servir à justifier ce qui a suivi: des parents qui racontent avoir sorti une enfant de 13 ans d'un nuage de gaz, les yeux rouges et gonflés, au bord du malaise. Nous avons entendu des témoignages de jeunes filles traitées de "sales putes" par des policiers. Des enseignants frappés alors qu'ils encadraient leurs élèves. Des directeurs d'école qui disent simplement: "Nous avions peur, nous ne comprenions même pas ce qui nous arrivait." Le Comité P constate lui-même une hausse des plaintes pour usage disproportionné de la force et d'agressivité de certains policiers. Il rappelle aussi qu'avec des mineurs, le réflexe de protection de l'enfant doit être appliqué systématiquement.

  La grande majorité des personnes présentes étaient là parce qu'elles avaient analysé la réforme et qu'elles en voient les conséquences. Elles se sont mobilisées pour défendre l'avenir de notre société.

  Monsieur le ministre, j'ai deux questions. Quelles mesures allez-vous prendre pour faire toute la lumière sur les interventions policières visant des jeunes et des enseignants lors de ces mobilisations? Estimez-vous ces interventions proportionnées? Êtes-vous préoccupé par l'effet dissuasif que de telles pratiques peuvent avoir sur le droit de manifester et, en particulier, sur des mineurs?

  François De Smet:

  Monsieur le ministre, arrêtons de dire que ce qui s'est produit jeudi dernier, ce sont des émeutes. Les mots ont un sens. Ce que Bruxelles mais aussi Namur ou d'autres endroits ont connu, ce sont d'abord des manifestations d'enseignants, d'élèves mais aussi de parents, près de 3 000 personnes qui ont protesté contre des mesures qu'ils ressentent comme profondément injustes, prises par une majorité MR-Engagés, majorité Azur ou plutôt has been , en Fédération Wallonie-Bruxelles.

  C'est aussi une colère contre une méthode, un passage en force au mépris du règlement démocratique de l'institution parlementaire de la Fédération. Mais l'écrasante majorité de ces jeunes, de ces profs, a manifesté pacifiquement. On a même vu des enseignantes former des chaînes humaines, parfois pour protéger leurs élèves, mais aussi pour faire barrage aux casseurs. Cela aussi, c'est la réalité de cette manifestation. Oui, il faut le dire, des casseurs s'y sont invités et infiltrés, le plus souvent étrangers au mouvement, convoqués par les réseaux sociaux avec des cocktails Molotov prêts à l'emploi. Et soyons clairs, monsieur le ministre, chacun d'eux doit être identifié, poursuivi et doit payer pour les dégâts. Là-dessus, aucune complaisance: sur le principe du casseur-payeur, nous vous soutiendrons.

  Mais il y a l'autre versant. Et là encore, comme pour les profs, comme pour les jeunes, ne jetons pas le bébé avec l'eau du bain! La majorité des policiers font bien leur travail, qui est difficile. Mais oui, hélas, il y a aussi eu un usage interpellant de gaz et de matraques face à des cortèges remplis d'adolescents. Il y a eu un recours à la technique de la nasse, pourtant jugée illégale. Il y a eu des insultes inqualifiables proférées par quelques policiers pour lesquels des plaintes ont été déposées au Comité P.

  Monsieur le ministre, estimez-vous qu'il y a eu, oui ou non, juste proportion des moyens utilisés? Condamnez-vous l'usage de la nasse et les propos tenus par certains agents? Votre circulaire "réflexe mineur" que vous avez prise en mai dernier a-t-elle été respectée et comment comptez-vous l'évaluer? Il est temps, monsieur le ministre, pour vous, mais aussi pour nous, de réconcilier l'ordre et la concorde..

  Brent Meuleman:

  Mijnheer de minister, wat was dat met die betogingen vorige week? Een paar tientallen relschoppers, die immers niet kwamen om te betogen, zijn erin geslaagd een vredevol protest te kapen met vernielzucht en brutaliteit. Fietsen en steps gingen de brandstapel op. Winkelruiten en bushokjes werden volledig gesloopt. Voorbijgangers werden bekogeld met kasseien. U zult er als brave betoger maar tussenlopen.

  De politie trad op. Dat was nodig. Ik heb er alle respect voor want dat zal wel niet evident zijn. Er waren echter ook meldingen van disproportioneel optreden van de politie.

  Collega’s, dat kan ook niet. Vooruit rekent er dan ook op dat elke klacht ernstig wordt genomen en grondig wordt onderzocht. Of iemand nu op straat komt omdat hij of zij bezorgd is om het onderwijs, de koopkracht of het klimaat, wie op straat komt om zijn stem te laten horen, moet dat altijd en overal veilig kunnen doen.

  Laat mij duidelijk zijn. Jonge gasten die op straat komen om hun stem te laten horen, is fantastisch. Ik heb dat zelf ook nog gedaan toen ik op de middelbare school zat. Mijn eerste betoging was hier in Brussel tegen de oorlogspolitiek van Bush. Dat was fantastisch. Ik heb daarvoor zelfs gespijbeld. Ik verontschuldig mij daarvoor. Ik was een jaar of zestien.

  (…) : (…).

  Brent Meuleman:

  Ik geef het toe. Ik was een jaar of zestien. Echter, hier in Brussel liep deze week een mannetje van dertien jaar met een bus benzine tussen relschoppers op een betoging.

  Mijnheer de minister, ik weet niet of u zich nog kunt herinneren wat u deed toen u dertien jaar was. Toen ik dertien jaar was, was ik, als ik niet op school of thuis was, aan het voetballen op het pleintje of zat ik in de jeugdbeweging. Ik wil hier niet veralgemenen. Het gaat om uitzonderingen. Die rotte appels zijn enkelingen. Ik heb echter twee vragen voor u.

  Wat zult u doen tegen die relschoppers die keer op keer vreedzame protesten om zeep helpen? Zal er een onderzoek komen naar de meldingen van disproportioneel politiegeweld?

  Voorzitter:

  Mijnheer Meuleman, zo ziet u maar wat er van iemand komt die spijbelt. Dan belandt hij hier.

  Victoria Vandeberg:

  Monsieur le ministre, dans une démocratie, manifester est effectivement un droit fondamental mais, par contre, casser ne l'est pas, et cela devient une fâcheuse habitude. À chaque manifestation, des dégradations de biens publics sont à constater, du fait de casseurs ou de manifestants qui viennent exercer leur droit fondamental. Ici, une étape supplémentaire a été franchie: plusieurs jeunes, étrangers à l'objet de la manifestation, ont pénétré par effraction dans une enceinte démocratique. Ces personnes ne défendaient pas la cause mais ne faisaient que l'abîmer.

  Si le maintien de l'ordre suppose évidemment de la fermeté, il suppose aussi de la proportionnalité, et c'est cette double exigence qui fonde la confiance dans l'État de droit. Mais justement, parce que nous sommes dans un État de droit, chacun doit aussi en respecter les règles, et celles et ceux qui sur le terrain représentent cet État de droit, ce sont les policiers, qui ont également le monopole de l'usage légal de la contrainte.

  Dans ce débat, monsieur le ministre, il ne faut donc pas les oublier. Lors de ces débordements, des policiers sont aussi blessés physiquement, parfois psychologiquement. En première ligne, ils sont pris pour cibles, insultés et confrontés à des moments de tensions extrêmes.

  Valoriser le métier de policier, c'est aussi rappeler que, derrière l'uniforme, il y a des femmes et des hommes qui exercent une mission difficile mais essentielle au maintien de l'ordre public et à celui de nos libertés. Dans ce contexte, plusieurs outils peuvent être mis en œuvre pour mieux documenter les faits, identifier les fauteurs de troubles, agir plus rapidement.

  Quel bilan, monsieur le ministre, tirez-vous de ces manifestations? Connaissez-vous le nombre de policiers qui ont été blessés lors de celles-ci? Quel rôle les bodycams pourraient jouer pour davantage objectiver les interventions et protéger à la fois les citoyens et les policiers? Qu'attendez-vous concrètement des prochaines semaines pour identifier et responsabiliser les fauteurs de troubles?

  Claire Hugon Lecharlier:

  "Je suis un des plus grands défenseurs du droit de manifester". Monsieur le ministre, ces mots, c'est vous qui les avez prononcés il y a quelques jours. L'affirmer, c'est bien, mais encore faut-il que les actes suivent. Pour l'instant, j'avoue que je les cherche encore.

  La liberté de manifester est sous pression. Jeudi, des professeurs et leurs élèves qui venaient rejoindre la manifestation ont fait demi-tour en voyant l'important dispositif policier déployé. Ils ont donc été dissuadés d'exercer leur droit. Jeudi et les jours qui ont suivi, des centaines de manifestants pacifiques ont été confrontés à des réponses disproportionnées de la part de la police. Nasses, gaz lacrymogènes, coups de matraque, contrôles, arrestations, chiens non muselés, interventions de policiers qui, pour beaucoup d'entre eux, ne portaient ni nominettes ni matricules.

  Je ne doute pas que vous allez faire la liste des dégradations et des infractions commises en marge des manifestations. Bien entendu, les auteurs de ces actes doivent faire l'objet de réponses adéquates de la part des autorités, de réponses ciblées, individualisées et proportionnées. Pour l'instant, ce n'est pourtant pas ce que nous avons vu. Nous avons vu des actions collectives, des interventions indiscriminées et disproportionnées. Cela justifie que l'on parle de violences policières. La deuxième chose qui m'inquiète, c'est le développement d'un récit qui prive les enfants et les jeunes du droit d'exprimer leur opinion. On conteste leur légitimité à avoir un avis sur des réformes qui les concernent directement. "Ils n'avaient qu'à être devant leurs cahiers." "S'ils sont ici, ce ne sont pas des enfants, mais des criminels."

  Où va-t-on avec de tels propos? Le droit de manifester bénéficie aux mineurs au même titre qu'aux adultes. Ils doivent même bénéficier de protections particulières lorsqu'ils exercent leurs droits. Nous savons, par exemple, que les gaz lacrymogènes peuvent être plus dangereux pour les enfants.

  Monsieur le ministre, je voudrais donc vous demander quel bilan vous tirez de la gestion des dernières manifestations par la police. Quelle a été l'articulation entre vous et le bourgmestre de Bruxelles dans cette gestion? La gestion négociée de l'espace public demeure-t-elle la doctrine privilégiée? Que comptez-vous mettre en place pour que nos concitoyens n'aient pas peur de venir exprimer leur opinion dans la rue? Le Comité P demande un "réflexe enfant" dans les interactions avec la police. Quelle suite comptez-vous donner à cette recommandation?

  Arthur Orlians:

  Mijnheer de minister, wat we in Brussel hebben gezien, was opnieuw onaanvaardbaar. We moeten zeggen opnieuw, want we schrikken er zelfs niet meer van. Deze keer is de onderwijshervorming de aanleiding, de volgende keer zal het iets anders zijn.

  Wat zien we telkens na die rellen? We zien telkens dat sommigen de rellen proberen goed te praten of de relschoppers zeker niet kordaat veroordelen. Anderen kiezen ervoor stoere verklaringen af te leggen in de pers en nieuwe ideeën te lanceren. De relschoppers zouden naar het leger moeten gaan of naar bootcamps. U vraagt in de krant om een nieuwe wet casseurs-payeurs , zodat relschoppers de schade zouden moeten betalen. Elk goed wetsontwerp dat daarvoor voorligt, zullen wij vanuit onze fractie steunen.

  We mogen echter niet vergeten dat de huidige wetgeving al heel wat mogelijkheden biedt. U kunt relschoppers nu al de schade laten betalen. Er is geen nieuwe wet nodig om gemaskerde personen uit betogingen te halen. Er is geen nieuwe wet nodig om gekende probleemfiguren preventief een plaatsverbod op te leggen. Er is geen nieuwe wet nodig om bepaalde groeperingen verantwoordelijk te stellen voor het systematische geweld tijdens hun betogingen. Er is geen nieuwe wet nodig om bijkomende gevangenisplaatsen te creëren. Er is geen nieuwe wet nodig om gekende groeperingen beter op te volgen. Er is geen nieuwe wet nodig om hoge boetes uit te schrijven. Er is geen nieuwe wet nodig om gewelddadige betogers collectief te vervolgen in plaats van individueel. Er is geen nieuwe wet nodig om snelrecht toe te passen.

  Mijnheer de minister, mijn vraag over de rellen is dan ook heel duidelijk. Hoeveel mensen zijn er sindsdien aangehouden? Welke gevolgen hebben de feiten tot nu toe voor hen gehad? Hoe zult u de straffeloosheid aanpakken? Niet met nieuwe ideeën en nieuwe wetsontwerpen, maar op basis van de bestaande wetten, die we vooral veel meer en veel beter moeten handhaven. Ik dank u.

  Jeroen Bergers:

  Mijnheer de minister, we zien nu al enkele maanden dat elk protest in dit land gekaapt wordt door extreemlinkse bendes die vandalisme plegen en, nog frappanter, door extreemlinkse bendes die gesteund worden door de PVDA. Ik geef een overzicht. Het is zeer lang, maar het is nodig.

  Een van de organisatoren van Mars Attacks, betrokken bij de recente rellen in Brussel, is Pauline Forges, voormalig kandidaat van de PVDA. Op VRT NWS verklaarde ze onomwonden dat het goed is dat de revolutie bezig is en dat geweld daarbij hoort. Progress Lawyers Network, het advocatennetwerk van de PVDA, vertegenwoordigt al die relschoppers en gaat zelfs in toga mee betogen. Dat is hallucinant.

  Er is ook het vandalisme dat we aan de UGent zagen. Woordvoerder Youlian Burnham is lid van de PVDA. Basile Peeters, een andere vandaal, is ook lid van de PVDA. De woordvoerder van die vandalen aan de UGent is bovendien dezelfde woordvoerder als die van Code Rood, dat al verschillende bedrijven in dit land heeft gevandaliseerd. Daardoor kon de EU-commissaris voor Defensie afgelopen week zelfs geen bedrijf in Herstal bezoeken, omdat de veiligheid niet kon worden gegarandeerd. Dat is een absolute blamage voor dit land.

  Er is ook goed nieuws, mijnheer de minister. U ziet dat de heer Hedebouw hier met de peut zit. Deze week zijn immers een aantal kameraden, collega's van hem, geconfronteerd met een huiszoeking en worden ze eindelijk vervolgd. Dat is historisch en goed nieuws. Dank u dat de federale politie eindelijk capaciteit vrijmaakt om de strijd tegen extreemlinks geweld te voeren, mijnheer de minister.

  Hoe zult u die strijd nog versterken? Zult u ook onderzoek voeren naar de financiële stromen achter dat geweld? We moeten onze veiligheid immers kunnen garanderen tegenover dat extreemlinks geweld van de PVDA.

  Voorzitter:

  Mijnheer de minister, u hebt 7,5 minuten om te antwoorden op de diverse opmerkingen.

  Bernard Quintin:

  Mesdames et Messieurs les députés, je vous remercie pour vos différentes questions. Les débordements auxquels nous avons assisté en marge des protestations des derniers jours étaient évidemment inacceptables. Notre capitale a une nouvelle fois été saccagée, d'autres villes ont également été abîmées, et ce n'est malheureusement plus un cas isolé – j'y reviendrai.

  Alleen al in Brussel is de materiële schade aanzienlijk: minstens acht politievoertuigen werden beschadigd, een ruit van een MIVB-bus werd ingegooid en aan het station Brussel-Centraal werden tientallen elektrische fietsen en deelsteppen in brand gestoken. Ook publieke infrastructuur, privaatvoertuigen en een grootwarenhuis liepen schade op.

  Afgelopen donderdag en vrijdag alleen al werden in Brussel, volgens informatie die mij werd bezorgd, 36 gerechtelijke arrestaties verricht, waarvan 29 minderjarigen betroffen. Er waren ook 106 administratieve arrestaties, waarvan 99 minderjarigen betroffen.

  Je souhaite être très clair d'emblée: nos concitoyens n'ont pas à payer pour les méfaits de groupes d'agités. Conformément aux engagements pris au sein de la majorité, le principe du "casseur-payeur" doit pleinement et rapidement être appliqué. Le coût des dégradations doit être récupéré auprès de celles et ceux qui sont responsables des violences et des dommages qu'ils ont causés. C'est très simple: qui casse paye. Punt. Basta. Pas besoin d'en parler plus longuement.

  We stellen vast dat de relschoppers zich alsmaar vaker mengen onder vreedzame betogers, niet om hun stem te laten horen, maar om geweld te plegen, schade aan te richten en de stad kort en klein te slagen. Ook in het verleden zagen we dat hardleerse amokmakers naar Brussel afzakten om betogingen te kapen en vandalisme en geweld te plegen. Voor de hardliners en recidivisten moeten we een manifestatieverbod afkondigen.

  Mesdames et messieurs les députés, le 4 juin, un fait m'a particulièrement marqué. Dans un contexte tendu depuis le début de la journée, des délinquants se sont introduits dans un parlement par effraction. Chacun de nous doit prendre la mesure de ce que cela signifie: une institution élue démocratiquement par le peuple a été attaquée par la force, alors même, ironie du sort, que les manifestants étaient harangués depuis les fenêtres de cette même assemblée.

  C'est une attaque contre notre démocratie, c'est un fait politique grave, c'est tout simplement inadmissible – ici comme de l'autre côté de l'Atlantique, d'ailleurs – et cela doit tous nous indigner. Depuis plusieurs mois, à chaque manifestation, des faits de violence doivent malheureusement être déplorés. Ces faits ne peuvent jamais, au grand jamais, être justifiés ni cautionnés. Il est aussi de la responsabilité de l'ensemble de la classe politique d'appeler au calme.

  Je peux tout à fait entendre que les mesures adoptées – à un autre niveau de pouvoir, par ailleurs – puissent ne pas susciter l'adhésion au sein d'une partie de la population. Mais il faut également pouvoir reconnaître que les différents gouvernements de ce pays disposent d'une majorité dans les assemblées pour voir notre pays se réformer. C'est là aussi un principe fondamental de la démocratie, et cela doit valoir que l'on soit dans la majorité ou dans l'opposition.

  Mesdames et messieurs les députés, je constate depuis plusieurs jours des déferlantes de haine envers nos corps de police. Comme je le répète à chaque fois, je veux une police respectable et respectueuse. Comme à chaque fois, la police est contrôlée par les organes internes et par ceux de votre Parlement. Mais surtout, elle est soumise aux réseaux sociaux et à leurs regards souvent biaisés. Comme chaque fois, des enquêtes ont été lancées par la zone de police de Bruxelles chargée du dispositif d'ordre sur son territoire. Oui, elles seront menées avec le plus grand sérieux et, comme chaque fois, les conclusions seront tirées par les autorités. Nous prenons nos responsabilités à cet égard. Manifestement, nous n'avons pas la même lecture des chiffres du Comité P pour ce qui concerne ces faits. Toutefois, je le répète encore une fois, je veux une police respectée.

  Sommigen hier zouden zich de moeten stellen welk signaal we geven wanneer een volledig korps van 10.000 mannen en vrouwen publiekelijk aan de schandpaal wordt genageld? Dezelfde mannen en vrouwen zijn bij manifestaties geregeld het doelwit zijn van geweld, maar trekken elke dag opnieuw hun uniform aan om ons te beschermen, soms met gevaar voor eigen leven.

  Nous les soutenons. Nous les soutenons quand ils agissent. Nous les soutenons quand ils sont attaqués et blessés, que ce soit sur le plan juridique ou le plan psychologique. Et oui, les bodycams doivent aussi aider à protéger nos policiers et, en effet, à livrer une image de ce qu’il se passe réellement sur le terrain sans que cela soit biaisé.

  Mesdames et messieurs les députés, oui, la majorité des manifestants sont venus exercer calmement leur droit légitime à contester, tout comme l’immense majorité des policiers ont exercé leur métier avec une totale probité et un grand professionnalisme.

  Mais permettez-moi de rappeler ici un principe somme toute assez simple. Quand la police donne un ordre, il faut le respecter. C’est aussi simple que cela.

  (Applaudissements.)

  Comme je l’ai déjà répété à de multiples reprises: oui, en tant que libéral et ministre de la Sécurité et de l’Intérieur, je serai toujours défenseur des libertés fondamentales, de la liberté d’expression et du droit de manifester. Mais vous me trouverez pareillement toujours, comme l’ensemble de ce gouvernement, sur le chemin de ceux qui, par la multiplication des débordements, semblent vouloir faire de la société un champ de ruines, parfois par bêtise, mais de plus en plus souvent par une option politique de chaos.

  Ja, we voeren de strijd tegen de extremen verder, ook op het terrein van de financiële geldstromen.

  Nous ne laisserons jamais le diktat de la violence s'imposer.

  Je vous remercie. Ik dank u.

  Pierre-Yves Dermagne:

  Merci, monsieur le ministre, pour vos éléments de réponse. Comme je l'ai dit tout à l'heure, au Parti socialiste, les choses sont claires: aucune violence ne sera jamais acceptée, ni dans la rue, ni de la part de policiers ou de policières, ni au sein d'enceintes parlementaires telles que notre Parlement et cette séance plénière. La violence peut aussi, monsieur le ministre, chers collègues, résider dans les décisions politiques qui sont prises et dans la manière dont elles sont communiquées à une partie de la population.

  Monsieur le ministre, j'ai entendu que des enquêtes sont en cours, qu'elles devront être menées à leur terme et que des sanctions devront être prises. Il y va, je pense, de l'image, du crédit, mais aussi du respect dû aux forces de l'ordre. En effet, dans une démocratie, dans un État de droit, comment combattre la violence et l'insécurité lorsque celles et ceux qui doivent protéger sont perçus, ou peuvent être perçus, comme une menace par une partie pacifique de la population?

  On ne peut pas rester aveugle face aux images qui circulent depuis une semaine. On ne peut pas rester sourd aux témoignages de parents, d'enseignants, d'avocates et d'avocats, de professeurs d'université qui ont analysé les faits et les images et qui nous ont dit clairement qu'il y avait eu un problème de proportionnalité et de technique dans la manière dont le maintien de l'ordre a été assuré ces dernières semaines. Je vous remercie de votre attention.

  Ortwin Depoortere:

  Collega's, valt het u ook op? De minister niet, de linkse partijen al zeker niet, maar zelfs de N-VA heeft het er niet over. Er is één taboe in dit Parlement, namelijk wat de oorzaak van die rellen is. Wat is de systematiek van die rellen? Hoofdzakelijk allochtone relschoppers zijn keer op keer verantwoordelijk voor de vernielingen, het vandalisme, het geweld. Dat is het failliet van de multiculturele samenleving. We zien dat in alle West-Europese steden. Dat is het rechtstreekse gevolg van de ongebreidelde massa-immigratie, waar deze en de voorgaande regeringen schuldig aan is en waren.

  Ironisch genoeg stemmen we vandaag over het omvolkingspact, dat nog meer massa-immigratie in de hand zal werken, een omvolkingspact dat het volk niet wil. De meer dan 50.000 ondertekenaars van de petitie tegen het omvolkingspact bewijzen dat. Het volk wil geen nieuwe immigratie, het volk wil remigratie en het kan daarvoor rekenen op het Vlaams Belang.

  Julien Ribaudo:

  Monsieur le ministre, vous avez parlé pendant sept minutes et demie. Vous avez dit qu'un fait vous avait particulièrement marqué. Moi j'ai pensé que c'était le fait que des mineurs de 14 ans se sont retrouvés dans la rue. Non, pas du tout, pas un mot. Vous n'avez même pas pris le temps de parler de tous ces mineurs.

  Vous avez parlé des vidéos qui seraient des regards biaisés. Elles ne sont pas biaisées, monsieur le ministre. Elles montrent les dysfonctionnements.

  Et puis, vous avez parlé des casseurs payeurs. Voilà votre réponse. Est-ce vraiment votre réponse à celles et ceux qui se mobilisent pour l'enseignement? Est-ce votre réponse aux directeurs d'école qui ont eu peur pour leurs élèves et leur établissement? Aux enseignants – je suis un fils de prof – qui demandent simplement les moyens d'instruire correctement? Et aux jeunes à qui on dit tous les jours qu'ils ont le droit à la parole et qui, quand ils l'exercent, se font gazer?

  Et je le dis clairement, ce débat concerne également la police. Je suis en contact, comme vous, monsieur le ministre, avec de nombreux policiers qui font leur travail correctement, professionnellement, et qui ne se reconnaissent pas dans les images, dans les témoignages qu'on a vus ces derniers jours.

  Ce qu'on attend de votre part, monsieur le ministre, ce n'est pas une défense aveugle ni un déni, mais de la clarté, de la transparence et des règles respectées. Parce que ce n'est pas un débat police versus jeunes, c'est un débat de la confiance démocratique. Et on ne va pas restaurer la confiance avec des camps de redressement militaire, ça ne marche pas. Si vous avez de l'argent, mettez-le dans l'enseignement. Votre solution, c'est toujours plus de répression; et, ça, ça montre votre faiblesse.

  François De Smet:

  Merci, monsieur le ministre, pour vos réponses. Concernant les casseurs: qui casse paye, on est d'accord, n'ergotons pas là-dessus.

  J'aurais préféré, par contre, entendre de vous une plus grande distanciation par rapport à la petite musique qu'on entend dans votre majorité depuis quelques jours. Quand on entend parler à ce point d'émeutes, de racailles ou de camps de rééducation, c'est qu'on rate, à mon avis, une partie du diagnostic.

  Vous avez rappelé que, quand la police donne un ordre, il faut évidemment le respecter. Bien sûr, et on a besoin d'une police qui soit davantage respectée. Mais, si on a demain une police dont les citoyens – et je parle des honnêtes citoyens – ont de plus en plus peur, nous aurons vraiment perdu quelque chose. J'attire votre attention là-dessus parce que, d'après les témoignages que j'entends de plus en plus, il existe dans ce pays une jeunesse qui ne casse pas et qui pourtant a davantage peur de la police aujourd'hui qu'hier. Il ne faut pas que ça continue parce que ça, c'est un échec collectif, et nous devons y travailler.

  Brent Meuleman:

  Mijnheer de minister, geweld, in welke vorm ook, en van welke kant ook, mogen we gewoon nooit normaal vinden, al zeker niet bij mensen op zo’n jonge leeftijd. Als burgemeester heb ik in de afgelopen jaren heel veel geleerd, maar zeker één ding, namelijk dat men zulke gasten niet mag loslaten. Men moet aan de slag gaan met die gasten, in een intensief traject naar herstel. Punt.

  Wie erop uit is de boel te verzieken en om zeep te helpen, moet daarvoor bestraft worden. Punt. Maar als blijkt dat er bij de politie mensen zijn die hun macht misbruiken en die disproportioneel te werk gaan, moeten die ook verantwoordelijk gesteld worden. Punt.

  Laat het duidelijk zijn, voor Vooruit mogen we geweld – of het politiek is of niet, of het van links of van rechts komt, van boven of van onder – nooit normaal vinden. Punt.

  Victoria Vandeberg:

  Je vous remercie, monsieur le ministre, pour toutes ces précisions. J'entends quelques protestations sur les bancs de la gauche et de l'extrême gauche, qui réduisent ce débat à la seule question des violences policières. Lorsque de telles accusations sont formulées, elles doivent évidemment être examinées. Il faut toutefois aussi refuser cette ritournelle qui consiste à attiser les tensions, à ne pas respecter les injonctions des forces de l'ordre, à filmer l'ensemble des interventions, puis à en extraire quelques images sorties de leur contexte pour les instrumentaliser.

  À gauche, les réactions sont d'ailleurs diverses. Une partie semble considérer que les enfants ont davantage leur place dans la rue que sur les bancs de l'école. C'est une certaine vision du monde et une belle vision de l’éducation qui nous ne partageons pas. D'autres tiennent un discours différent. Malheureusement, nous ne l'avons pas entendu aujourd'hui, mais un député socialiste a évoqué la possibilité d'empêcher les fauteurs de troubles d'arriver sur les lieux des manifestations. Le sujet n'est pourtant pas de les empêcher d'y arriver, mais bien de les empêcher de casser et de faire en sorte qu'ils répondent concrètement de leurs actes, selon le principe du casseur payeur.

  Dans une démocratie, nous avons le droit de manifester, de contester et de nous opposer. La vie en société implique toutefois aussi des devoirs: le respect des biens publics, des institutions, de la liberté d'expression de chacun, mais aussi, et surtout, le respect des forces de l'ordre.

  Claire Hugon Lecharlier:

  Merci, monsieur le ministre, pour vos réponses. Je constate toutefois qu'elles n'ont apporté que peu d'éléments aux questions que j'avais posées. À vous entendre, rien ne semble devoir être reproché à la police. Elle aurait permis à chacun de manifester en sécurité et assuré la protection des manifestants. Je ne vous ai pourtant pas entendu évoquer l'absence de désescalade ni exprimer le moindre mot de solidarité à l'égard des victimes – enfants, jeunes, enseignants, parents, journalistes et même avocats – qui dénoncent un usage excessif de la force. Pour ma part, je n'ai pas vécu cette manifestation depuis la fenêtre de mon bureau, mais sur le terrain. On ne peut pas prétendre défendre le droit de manifester tout en laissant se produire ce qui s'est passé ni en relativisant des images qui ont pourtant été vérifiées.

  Nous avons bien compris que certains élus du MR considèrent que ces violences relèvent du fantasme et qu'il n'y a pas lieu d'éprouver de l'empathie pour les victimes, même lorsqu'elles sont mineures. Je trouve particulièrement choquant de constater que de plus en plus d'élus considèrent que les manifestants l'ont bien cherché, qu'ils n'avaient qu'à rester chez eux et que toute personne qui manifeste doit assumer les risques qui en découlent. Une démocratie en bonne santé ne devrait pas craindre la contestation pacifique.

  Je trouve également très choquant qu'un élu de cette Assemblée, membre de la majorité, puisse me qualifier de "petite verte crapuleuse qui a eu ce qu'elle méritait", et qu'il puisse se réjouir publiquement du fait que j'aie été personnellement attaquée et blessée par un policier. Je ne sais pas quelle vision de la démocratie cela traduit, ou plutôt, je le sais trop bien.

  Arthur Orlians:

  Mijnheer de minister, dank voor uw antwoord. Desalniettemin heb ik soms het gevoel dat we ons er te gemakkelijk van afmaken door nieuwe wetsvoorstellen en nieuwe ideeën te lanceren. Vandaag bestaan er al heel wat wetten waarmee u aan de slag kunt gaan om de straffeloosheid aan te pakken. Er is de ouderlijke verantwoordelijkheid, maar een politieke verantwoordelijkheid om met de bestaande wetten aan de slag te gaan.

  In mijn thuishaven Mechelen gebeurt er ook wel eens een rel of wordt er in sociale woonwijken op oudejaarsavond ook wel eens met vuurwerk naar de politie gegooid, weliswaar niet zo vaak en niet zo hevig als in Brussel of Antwerpen, en dan proberen we daar zo kordaat mogelijk tegen op te treden. We starten dan zelfs een procedure om de dader uit zijn sociale woning te zetten. Vandaag bestaan er dus al heel veel mogelijkheden. De grootste slachtoffers van die relschoppers zijn immers de kwetsbaarste buurtbewoners. Het is dus nodig om hard op te treden en we kunnen ons er niet van afmaken met wetsvoorstellen en ideeën voor de toekomst. Nu is er immers al zeer veel mogelijk. Men moet daarmee aan de slag gaan, want anders creëert men een gevoel van straffeloosheid en zullen we hier volgende week tijdens het WK voetbal opnieuw dezelfde vragen moeten stellen.

  Jeroen Bergers:

  Mijnheer de minister, dank voor uw zeer duidelijke en correcte antwoord. We steunen u daar volledig in. In de commissie voor Justitie liggen al een aantal wetsvoorstellen van collega De Wit die uw visie mee zullen helpen realiseren. Uiteraard moet zwaar machtsmisbruik eveneens worden aangepakt.

  Welke prioriteiten schuift de linkse oppositie hier naar voren, zoals ook altijd in de commissie voor Binnenlandse Zaken? Al dagen wordt onze hoofdstad Brussel gevandaliseerd en u vindt het blijkbaar belangrijker om al onze politiemensen aan te vallen dan te zeggen dat die relschoppers moeten worden aangepakt!

  Collega Hugon Lecharlier, als u zegt dat de politie geen traangas meer mag gebruiken, dan vind ik dat hallucinant. Op een moment dat onze hoofdstad al dagen wordt gevandaliseerd, dat een zone ontruimd is en dat de politie het waterkanon inzet, vindt u het nog nodig om u tussen die relschoppers te mengen en opruiende taal te verkopen. Dat is uw zaak, maar wij steunen volledig dat de politie op een dergelijk moment traangas mag gebruiken. We staan achter onze politie en we veroordelen de (woord geschrapt op verzoek van de voorzitter) mensen in dit Parlement die zich tussen relschoppers mengen.

  ( Rumoer in de zaal )

  Voorzitter:

  Mijnheer Hedebouw, in uw geval was er geen sprake van een persoonlijk feit. In het geval van mevrouw Hugon Lecharlier wel.

  Collega's, het noemen van een naam volstaat niet om van een persoonlijk feit te spreken. Aan mevrouw Hugon Lecharlier werden intenties toegedicht en zij heeft het recht daarop te reageren.

  ( Rumoer in de zaal )

  Mijnheer Hedebouw, uw naam werd één keer genoemd, nee, uw fractie werd genoemd. Dat is geen persoonlijk feit. Uw naam werd één keer genoemd op een manier die niet denigrerend was.

  Ik stel voor dat uw mevrouw Hugon Lecharlier haar recht op een persoonlijk feit laat uitoefenen.

  Mevrouw Hugon heeft 2 min 30. Madame Hugon, vous avez la parole.

  Fait personnel

  Persoonlijk feit

  Claire Hugon Lecharlier:

  Monsieur le président, je vous remercie de me permettre de répondre (mots supprimés à la demande du président) .

  (Brouhaha)

  Voorzitter:

  Collega's! Nee, u hebt niet het woord, mijnheer Ronse!

  (Rumoer in de zaal)

  Collega’s, straks zal de heer Bergers, zoals dat gebruikelijk is bij een persoonlijk feit, een repliek kunnen geven. De sfeer is echter duidelijk opgewonden. Ik vraag aan iedereen, dus ook aan collega’s Hugon Lecharlier en Bergers, om zich op een parlementaire manier te gedragen. Dat geldt voor iedereen, hoewel ik persoonlijke animositeiten begrijp.

  Claire Hugon Lecharlier:

  Monsieur le président, je voudrais préciser, comme je l'ai déjà fait publiquement, que la raison de ma présence vendredi n’était pas que j'étais parmi les manifestants, mais que je suis arrivée sur les lieux et que j’ai vu le risque d’escalade.

  J’ai souhaité rester, dans le cadre ce que je considère être mon mandat démocratique de vigilance et de contrôle de l’exécutif, non seulement ici, mais aussi sur le terrain, pour documenter ce qu’il se passait. Je voyais très bien que, derrière certains policiers, une nasse était en cours. Or il s'agit d'une technique illégale.

  Je n’accepte pas que des collègues viennent ici se réjouir publiquement et m’insultent à propos d’actions menées dans le cadre de mon mandat démocratique. Cela fait partie de notre mission que de veiller à ce que tout se passe bien et à documenter comment les choses se passent.

  Je suis à la fois scandalisée de ce qu’il peut se dire ici, dans les rangs de la majorité, et du peu du désolidarisation que je remarque à l'endroit de ces propos qui sont complètement scandaleux. J’en perds mes mots, sérieusement.

  J’aurais aimé, monsieur le président, que vous puissiez condamner, en tant que président d’assemblée, les insultes qui peuvent être prononcées à mon égard, alors que j'étais dans le cadre de mon mandat démocratique.

  Jeroen Bergers:

  Mevrouw Hugon Lecharlier (woorden geschrapt op verzoek van de voorzitter) . Elk voorstel om relschoppers aan te pakken, is volgens uw partij en volgens de andere linkse oppositiepartijen fascisme. Ik denk daar het mijne van.

  U zei op sociale media heel duidelijk dat u niet van plan was om naar die betoging te gaan, maar u was er dan. U bent gedurende drie uur gebleven. Op een gegeven moment heeft de politie een bepaalde zone vanwege vandalisme en de ontstane rellen ontruimd. Het waterkanon werd ingezet en zelfs terwijl het waterkanon werd ingezet, bleef u nog agressief doen tegen de politie. Dat er dan iets gebeurt, lijkt mij nogal redelijk normaal.

  Voorzitter:

  Collega’s, ik richt mij tot u allen, en ik herhaal het ook ten aanzien van collega Bergers. In de vragenronde is het de bedoeling om vragen te stellen en zich tot de minister te richten. Daarbij kunnen scherpe politieke standpunten worden ingenomen. Ik denk dat dat niet alleen toegestaan is, maar dat het af en toe zelfs de bedoeling is, ter profilering. Daarbij moet men toch in acht nemen om collega’s niet te viseren.

  Wanneer ik mij niet vergis, maar ik heb een zeer slecht geheugen, is er in het geval van collega Hedebouw een scherpe aanval geweest op zijn partij of zijn fractie, maar dat valt niet onder het gegeven van een persoonlijk feit.

  (Protest in de zaal)

  Als beweerd wordt dat u schrik hebt en u zegt dat u helemaal geen schrik hebt, dan zal ik dat als een persoonlijk feit beschouwen. Mijnheer Hedebouw, u hebt het woord.

  Persoonlijk feit

  Fait personnel

  Raoul Hedebouw:

  Mijnheer de voorzitter, ik zou niet hebben gereageerd wegens een persoonlijk feit als ik niet had geweten dat behalve de heer Bergers ook de minister van Defensie, de heer Francken, exact dezelfde argumenten gebruikt tegen de PVDA.

  De heer Francken heeft op televisie verklaard dat er een link is tussen de PVDA en de gewelddadige acties die plaatsvinden. Daarvoor is geen enkel bewijs. Op zich is het al erg dat een minister dat vandaag stelt. Hij beweert zelfs dat het OCAD vaststelt dat er een link is, hoewel dat niet het geval is.

  Collega’s, de bedoeling van de N-VA, van de heer Francken en van de heer Bergers, is gewoon de oppositie criminaliseren. Dat is er aan de gang.

  De heer Francken voelt heel goed dat het draagvlak voor de genocide tegen de Palestijnse bevolking wegsmelt, dat het draagvlak voor de miljardeninvesteringen in oorlog in Vlaanderen wegsmelt en dat ook het draagvlak voor de ondersteuning van de Amerikaanse bombardementen in Iran wegsmelt. Zelfs de sympathie voor het Amerikaanse imperialisme smelt weg.

  In die context weten de heer Francken en de heer Bergers natuurlijk dat de PVDA een actieve rol speelt in de samenleving. Ik vind het dan ook heel erg dat er vandaag aantijgingen zijn als zou de PVDA achter dat geweld staat, hoewel dat helemaal niet het geval is en er geen bewijzen zijn. Ik heb dat allemaal al verduidelijkt. Alsof er advocaten van de PVDA betrokken zijn, en dergelijke, al die voorbeelden die vernoemd zijn, een kartel dat we in 2012 hadden gevormd. Zijn jullie nu verantwoordelijk voor alles wat cd&v tegenwoordig doet? Helemaal niet. U weet allemaal dat er geen bewijzen zijn.

  Nogmaals, als een parlementslid dat zou opperen, dan zou ik dat nog kunnen plaatsen onder een politiek debat. Dat een minister echter op televisie dergelijke aantijgingen zonder bewijs naar voren schuift, is democratisch gevaarlijk. Ik vertel dat tegen iedereen. De bedoeling is om de oppositie te criminaliseren. Dat is democratisch echt gevaarlijk.

  Laten we daar niet aan meedoen, beste collega's. Dat stellen we duidelijk.

  Jeroen Bergers:

  Mijnheer de voorzitter, ik dank u om mij het woord te verlenen.

  Laat mij duidelijk zijn, ik heb geen enkel probleem met vreedzaam protest. Integendeel, dat is een goede zaak. Vreedzaam protest moet altijd mogelijk zijn. Waarmee ik wel een probleem heb, is wanneer protest niet vreedzaam verloopt, maar wanneer gekozen wordt voor geweld.

  Mijnheer Hedebouw, u stelt dat u zich niet wilt verantwoorden voor mensen die in 2012 op uw lijst stonden. Laat mij het dan eenvoudiger stellen. Youlian Burnham heeft de UGent gevandaliseerd. Basile Peeters heeft de UGent gevandaliseerd. Zijn dat leden van uw partij, ja of neen? Het zijn leden van uw partij.

  Wanneer in een normale democratische partij geweld wordt gepleegd tijdens betogingen of wanneer leden relschoppen, wordt een tuchtprocedure opgestart tegen die geweld plegende leden. Ik kan alleen maar vaststellen dat dat in de PVDA niet gebeurt; dat wordt gesteund. Kijk naar het aantal mensen van Progress Lawyers Network die nu ook de relschoppers verdedigen. Kijk hoeveel van hen op uw lijst hebben gestaan. Dat is ongelooflijk. De bewijzen zijn er dus wel degelijk naar.

  Als u zegt dat u niet geconfronteerd wilt worden met het relschopgedrag van uw eigen partijleden, zet hen dan uit uw partij.

  (Tumult)

  Voorzitter:

  Collega's, ik zal het verslag van deze vergadering nalezen en eventuele aantijgingen en beledigende formuleringen eruit verwijderen. Daarvan zal ik u volgende week in kennis stellen.

• Vraag: De staking van de luchtverkeersleiders

  Vraag: De staking van de luchtverkeersleiders en de gegarandeerde dienstverlening bij skeyes

  Vraag: De staking bij skeyes

  economie en werk

  De staking van de luchtverkeersleiders
  De staking van de luchtverkeersleiders en de gegarandeerde dienstverlening bij skeyes
  De staking bij skeyes
  Staking luchtverkeersleiders en dienstverlening bij skeyes summaryExplanation

  Gesteld door

  ONAFH Jean-Marie Dedecker
  Anders. Kjell Vander Elst
  N-VA Bert Wollants
  

  Beantwoord door

  Les Engagés Maxime Prévot (Minister van Buitenlandse Zaken, Europese Zaken en Ontwikkelingssamenwerking)
  

  op 4 juni 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Jean-Marie Dedecker, Kjell Vander Elst en Bert Wollants bekritiseren de stakende luchtverkeersleiders scherp als "gijzeling" en "chantage", wijzend op hun hoge salarissen (tot €13.000/maand), vroege pensioen en extra voordelen, terwijl hun acties volgens hen tienduizenden reizigers en de economie (miljoenenschade per dag) treffen. Zij eisen een wettelijke minimale dienstverlening, vergelijkbaar met NMBS en De Lijn, om herhaling te voorkomen, en verwijten de vakbonden procedurele schendingen en misbruik van stakingsrecht. Minister Prévot (namens Crucke) bevestigt dat er al een beperkte minimale dienst geldt voor noodgevallen en humanitaire vluchten, maar erkent dat een uitgebreidere regeling (zoals bij NMBS) wetgevend moet worden ingevoerd; de regering onderzoekt dit nu in overleg met skeyes en vakbonden. Hij benadrukt dat het conflict voortkomt uit een onderbroken sociaal akkoord over de centralisatie van verkeersleiding in Namen, waarbij vakbonden volgens hem de afgesproken procedures negeerden.

  Jean-Marie Dedecker:

  Mijnheer de minister, er zijn 300 verkeersleiders in ons land. Een paar van hen moeten verhuizen van de luchthavens van Luik en Charleroi naar de supermoderne verkeerstoren in Namen. Die lui behoren tot de best betaalde ambtenaren van het land, met weddes van 13.000 euro per maand en pensioen op 55 jaar.

  Omdat een paar van hen moet verhuizen, gaan die 300 verkeersleiders in staking, ondanks het feit dat zij een premie krijgen van 16 % opslag, een forfaitaire toelage van 254 euro per maand, een extra kilometervergoeding en twee extra vakantiedagen.

  Wij zouden kunnen zeggen dat het in principe nooit genoeg is. Waar stopt de graaicultuur en waarom staken zij? Mevrouw Merckx, dat is eigenlijk geen staking, dat is een gijzeling.

  Het is niet de eerste keer dat dat gebeurt. In 2023 is al een staking vermeden en in 2019 hebben zij ook al een week gestaakt. Toen is die staking gebroken door luchtvaartmaatschappij Ryanair, die naar de rechter stapte en een dwangsom verkreeg van 250.000 euro per uur dat het luchtruim gesloten was.

  Mijnheer de minister, wat zult u doen om dergelijke chantagemiddelen en de gijzeling van tienduizenden mensen in de toekomst te verhinderen? De economische kostprijs voor ons land is enorm. Bent u bereid om een minimumdienstverlening in werking te stellen?

  Ik vraag u niet te doen zoals president Ronald Reagan in de Verenigde Staten in 1981, die toen 11.389 stakende verkeersleiders heeft ontslagen en vervangen door militairen. Ik vraag u alleen wat u in de toekomst zult doen met een dwangsom of met een minimumdienstverlening om dergelijke situaties te vermijden? Het gaat hier immers niet om een staking maar om een gijzeling.

  Kjell Vander Elst:

  Mijnheer de minister, als ons land records begint te verbreken, is dat meestal geen goed teken. Vorig jaar zijn alle stakingsrecords op de luchthaven van Zaventem verbroken: 2.400 geannuleerde vluchten, 330.000 reizigers gekloot, 25 miljoen euro schade per stakingsdag.

  Dit jaar gaat men gewoon op dat elan verder. Vandaag staken de luchtverkeersleiders van skeyes. Laat het duidelijk zijn, verkeersleider is een belangrijke functie en de verkeersleiders worden redelijk goed betaald, maar ze hebben letterlijk de volledige luchthaven platgelegd. Dat veroorzaakt imago- en reputatieschade voor de luchthaven en wekt bijzonder veel terechte frustratie bij de reizigers, die al niet meer door de paspoortcontrole geraken, omdat geen enkele vlucht nog landt of vertrekt, om nog maar te zwijgen van de economische schade. Het is echt niet normaal dat één dienst de hele luchthaven plat kan leggen. Zij doen alsof de luchthaven werkt zoals een knipperlicht, dat men aan en uit kan zetten. Zo werkt een luchthaven niet, mijnheer de minister.

  We moeten aan oplossingen werken en die oplossing ligt voor de hand, met name de gegarandeerde dienstverlening. Een minimale dienstverlening bestaat al bij De Lijn en de NMBS. Overigens, de trein rijdt nooit stipter dan op stakingsdagen bij de NMBS wanneer de gegarandeerde dienstverlening van toepassing is.

  Mijnheer de minister, bent u, omwille van alle luchtreizigers en onze economie, bereid om met uw regering de gegarandeerde dienstverlening bij de luchtverkeersleiding in te voeren?

  Bert Wollants:

  Mijnheer de minister, er heerste de voorbije dagen totale chaos op de luchthaven. Tot tweemaal toe werd het luchtverkeer stilgelegd door acties van de luchtverkeersleiders. Honderden vluchten werden geschrapt. Dat leidt natuurlijk tot economische miljoenenschade.

  Luchtverkeersleiders dragen een grote verantwoordelijkheid, maar worden daarvoor ook zeer goed beloond. Dus iedereen zou er toch wel een beetje op mogen rekenen dat zij gewoon hun job doen. Zij veroorzaken nu enorme schade, op een bijzonder drieste manier, want het was een heel brutale aanval op de luchthaven en de hele sector. Dat raakt onze luchthavengemeenschap recht in het hart.

  De luchthaven is de tweede economische motor van dit land. Wie daarmee speelt, wie economische schade uitstrooit alsof het hem niet interesseert, wie duizenden passagiers keihard treft, moet op geen enkel begrip rekenen. Dan hoeft men ook niet verbaasd te zijn dat alle ruiten zijn ingegooid.

  Mijnheer de minister, er moet worden ingegrepen. Er moeten stappen worden gezet. Al jarenlang vragen verschillende partijen om de minimale dienstverlening in te voeren. Ook mijn fractie heeft daar altijd voor gepleit. Die roep wordt alleen maar luider en luider en dat is niet meer dan terecht.

  Mijnheer de minister, welke stappen zet de regering om dat een realiteit te maken?

  Maxime Prévot:

  Geachte collega’s, de spontane staking van de luchtverkeersleiders in de nacht van 1 op 2 juni en in de middag van 2 juni heeft een aanzienlijke impact gehad op de werking van de luchthavens. Er waren meer dan 200 vluchten gepland voor deze periode van werkonderbreking, wat belangrijke vertragingen tot gevolg had voor de reizigers en voor de luchtvaartmaatschappijen.

  Deze staking kwam er naar aanleiding van de invoering van een centrum van digitale torens voor de luchthavens van Luik en Charleroi, in Namen, een mooie stad. Voor deze transitie is het afsluiten van een sociaal akkoord noodzakelijk. Daarover werd onderhandeld binnen de sociale dialoog binnen het bedrijf.

  Deze dialoog is al enkele maanden aan de gang en heeft geleid tot een voorakkoord dat werd ondertekend door de belangrijkste vakorganisatie die de luchtverkeersleiders vertegenwoordigt. Dit voorakkoord moest aan het paritair comité worden voorgelegd op 12 juni. De spontane actie heeft dit proces jammer genoeg onderbroken.

  Het syndicale statuut voorziet nochtans in duidelijke procedures, die strikt moeten worden nageleefd bij sociale acties. Volgens de beschikbare informatie werden deze procedures in dit geval niet gevolgd. Skeyes heeft intussen de nodige stappen ondernomen om de rust te herstellen en blijft zich engageren voor een constructieve dialoog met de representatieve vakorganisaties. Er wordt trouwens een minimale dienstverlening gewaarborgd via het beheerscontract. Dit verplicht skeyes in alle omstandigheden de essentiële dienstverlening van het luchtverkeer te waarborgen, met name voor bijstand aan vliegtuigen in nood, vluchten voor humanitaire doeleinden, zoek- en reddingsmissies die door de bevoegde overheid werden goedgekeurd, gedwongen terugkeer, vluchten die uitgevoerd worden door de douane, de politie of het Belgisch leger en medische vluchten.

  Deze minimale dienstverlening werd gewaarborgd tijdens de stakingen van 1 en 2 juni. In tegenstelling tot andere sectoren, zoals het spoor of bepaalde overheidsdiensten zoals de gevangenissen, wordt er in dit stadium niet voorzien in het behoud van een gedeeltelijk aanbod voor de gebruikers. Elke eventuele uitbreiding van deze minimale dienstverlening naar een uitgebreider model, dat tot doel heeft een gedeeltelijke continuïteit van de dienstverlening aan de passagiers te waarborgen, naar het voorbeeld van wat bij de NMBS bestaat, vereist een wetgevend initiatief.

  De diensten van minister Crucke analyseren de mogelijkheid van een dergelijke optie om een juist evenwicht te waarborgen tussen enerzijds de naleving van het stakingsrecht en anderzijds de nood om de impact van de sociale acties op de gebruikers en op de economie te beperken, rekening houdend met het essentiële karakter van de controle van het luchtverkeer. Minister Crucke heeft de CEO van skeyes eveneens gevraagd om zich bij dit initiatief aan te sluiten, dat ik essentieel en gerechtvaardigd acht. Het spreekt voor zich dat dit onderwerp, dat tot doel heeft de continuïteit van de dienstverlening te waarborgen, het voorwerp zal uitmaken van een grondig overleg met alle betrokken partijen.

  Jean-Marie Dedecker:

  Dank u voor uw antwoord, mijnheer de minister. Ik hoor u dat graag zeggen, maar ik zou liever zien dat er een echt wetgevend initiatief komt dat verder reikt dan het huidige beheerscontract.

  U zegt dat er een beheerscontract bestaat, maar dat het niet werd nageleefd. Het werd voorgelegd aan de vakbonden, maar ook dat werd niet gevolgd. Geef de vakbonden rechtspersoonlijkheid en dan zullen ze het wel volgen.

  Het gaat erom een minimale dienstverlening te garanderen voor iedereen, zowel voor onze economie als voor het vrachtverkeer en de passagiers. Dat moet gebeuren. Er moet een minimale dienstverlening komen zodat de luchthavens niet meer moeten sluiten.

  Kjell Vander Elst:

  Dank u voor uw antwoord, mijnheer de minister.

  Collega's, ik hoor hier vaak dat er een wetgevend initiatief nodig is. Dat wetgevend initiatief ligt klaar: een wetsvoorstel tot invoering van een gegarandeerde dienstverlening bij skeyes, ingediend door de Andersfractie in het Parlement. Ik hoop dus dat degenen die zeggen dat we een wetgevend initiatief nodig hebben, zoals onder meer de collega's van de N-VA, ervoor zullen zorgen dat we dat voorstel zo snel mogelijk kunnen goedkeuren.

  Mijnheer de minister, staken is een recht, maar er bestaat geen recht op misbruik van het stakingsrecht. Het feit dat één dienst, een goedbetaalde dienst, de hele luchthavengemeenschap kan platleggen, kan niet door de beugel. Dat schaadt onze economie, onze reizigers en onze luchthavengemeenschap. We hebben al genoeg tijd verloren, mijnheer de minister. In het belang van onze luchthaven, onze reizigers en onze economie hoop ik dat we snel kunnen overgaan tot de gegarandeerde dienstverlening bij skeyes.

  Bert Wollants:

  Dank u wel voor uw antwoord, mijnheer de minister. Ik denk dat het voor iedereen duidelijk is welke stappen er moeten worden gezet. We moeten evolueren naar een uitgebreidere minimale dienstverlening, om ervoor te zorgen dat we onze luchthavens kunnen beschermen tegen dit soort acties. Ik ben blij dat minister Crucke daarin het voortouw zal nemen en verdere stappen zal zetten. Hij is bovendien zeer goed geplaatst om dat te doen. Toen hij minister was in de Waalse regering, bevoegd voor de luchthavens, was hij immers een van de eersten die op tafel klopten om de minimale dienstverlening te eisen. Laten we dat verhaal opnieuw naar voren brengen en er samen voor zorgen dat gebeurt wat eigenlijk iedereen in deze zaal wil, namelijk dat we op onze luchthaven en op onze luchtverkeersleiders kunnen rekenen en dat de luchthaven als economische motor maximaal kan blijven draaien. Daar moeten we voor gaan en daarin zullen wij de minister absoluut steunen.

• Vraag: Het ronselen van nieuwe rechthebbenden op de verhoogde tegemoetkoming

  Vraag: De verhoogde tegemoetkoming

  Vraag: De schokkende ronselpraktijken van ziekenfondsen met betrekking tot de RVT-status

  gezondheid en welzijn

  Het ronselen van nieuwe rechthebbenden op de verhoogde tegemoetkoming
  De verhoogde tegemoetkoming
  De schokkende ronselpraktijken van ziekenfondsen met betrekking tot de RVT-status
  Misbruik en ronselpraktijken rond verhoogde tegemoetkoming en RVT-status summaryExplanation

  Gesteld door

  Anders. Alexia Bertrand
  N-VA Frieda Gijbels
  MR Daniel Bacquelaine
  

  Beantwoord door

  Vooruit Frank Vandenbroucke (Minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid)
  

  op 4 juni 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Alexia Bertrand (N-VA) bekritiseert dat 2 miljoen Belgen (20% van de bevolking) – waaronder bijna een minister – ten onrechte verhoogde tegemoetkomingen ontvangen, terwijl het armoederisico slechts 10% bedraagt, en noemt het proactief benaderen door ziekenfondsen "hallucinant" en "démarchage". Minister Vandenbroucke (Vooruit) verdedigt het systeem: de brief aan minister Simonet was gebaseerd op onvolledige fiscale gegevens (haar parlementair inkomen ontbrak), en hij wijst de schuld af door te stellen dat zijn voorstel voor automatische inkomencontroles (via een vermogenskadaster) door dezelfde critici wordt geblokkeerd. Bacquelaine (MR) en Gijbels (N-VA) eisen strengere controles en een onafhankelijk orgaan, beschuldigen ziekenfondsen van commerciële belangenvermenging en noemen het huidige systeem "lek als een zeef" en "kaduuk", terwijl Vandenbroucke hun hypocrisie aanwijst omdat ze zijn oplossing weigeren.

  Alexia Bertrand:

  Collega’s, 2 miljoen mensen in ons land genieten van de verhoogde tegemoetkoming. Dat is 20 % van onze bevolking. Eén op de drie Brusselaars geniet ervan, hetzelfde geldt voor Antwerpen. Nochtans ligt het armoederisico in dit land slechts op 10 %. Toch krijgen dubbel zoveel mensen dat voordeel. Dat kost miljarden per jaar aan de sociale zekerheid. Het heeft immers tal van sociale voordelen: voor 1 euro naar de dokter, goedkopere energieprijzen, gratis sportkampen, noem maar op.

  Deze week konden we vernemen dat we bijna een minister met dat statuut hadden. Het is hallucinant. Mevrouw Simonet werd gecontacteerd door haar ziekenfonds om te bekijken of ze in aanmerking komt voor dat statuut. Ik viel van mijn stoel. Ik weet niet of ze met een Porsche rijdt of aan haar zwembad lag, want ik weet dat dat belangrijk is voor de socialisten, maar ik veronderstel dat haar inkomen gekend is.

  Dat mutualiteiten klanten ronselen, wisten we al. Er is een opbod. Solidaris, de socialistische mutualiteit, betaalt zelfs het remgeld terug. Remgeld, het woord heeft nochtans een betekenis. Mijnheer de minister, dat is echter een nieuwe en zeer verregaande stap.

  We kunnen ons afvragen dat als een minister gecontacteerd wordt, wie nog proactief wordt gecontacteerd. Hoeveel brieven werden door de ziekenfondsen verstuurd?

  Mijnheer de minister, bent u op de hoogte van die praktijk en wat zult u eraan doen?

  Frieda Gijbels:

  Ja, hallo? Ach, minister Vandenbroucke, het is Frieda hier, de dossierbeheerder van uw ziekenfonds. U hebt misschien al gehoord dat we uw collega, minister Simonet, wat extra sociale voordelen hebben willen aanbieden. We zijn u niet vergeten. We willen u eigenlijk hetzelfde voorstel doen. We hebben namelijk nog een paar verhoogde tegemoetkomingen in de aanbieding. Die zijn echt superpopulair. Eén op vijf heeft daar al op ingetekend. In Brussel is dat één op drie. Brussel loopt, zoals we weten, altijd een beetje voor op de rest van België. We weten ook dat de N-VA zegt dat we daar wat zuiniger mee moeten zijn en dat we die verhoogde tegemoetkomingen niet aan iedereen moeten toekennen, maar die mensen willen het niet begrijpen, mijnheer de minister. Dat sociaal statuut dient eigenlijk om te voorkomen dat men ooit een risico loopt op armoede. Eigenlijk is het dus een statuut voor iedereen. We weten wel, mijnheer de minister, dat u nu minister bent, maar wat zal het morgen zijn?

  Even serieus, dat was natuurlijk een kleine sketch. Moeten we dat normaal vinden? Onze sociale zekerheid kost 150 miljard euro per jaar. We doen moeite om dat potje elk jaar opnieuw te vullen, om solidair te kunnen zijn met wie dat nodig heeft. Maar het systeem blijkt zo lek als een zeef. Ziekenfondsen hebben echt een rol te spelen in onze samenleving. Ze moeten hun leden informeren. Ze moeten hen op weg zetten naar een goede gezondheidszorg. Ze moeten hen helpen om zo gezond mogelijk te blijven. Wat ze niet moeten doen, is ministers contacteren om te bekijken of die misschien sociale voordelen nodig hebben. Dat is een slag in het gezicht van ons allemaal, maar zeker van de mensen die het moeilijk hebben.

  Mijnheer de minister, wilt u samen met ons nadenken om dat systeem, dat toch compleet kaduuk blijkt te zijn, volledig te hervormen?

  Daniel Bacquelaine:

  Nous sommes évidemment favorables à la solidarité. Le BIM, l’intervention majorée, est un système qui permet cette solidarité. Toutefois, nous avons le devoir éthique et moral d’utiliser correctement les ressources de la sécurité sociale en faveur des personnes les plus vulnérables, de celles qui en ont réellement besoin. Or nous assistons aujourd’hui à un laxisme irresponsable de certaines mutualités en ce qui concerne le contrôle de l’attribution du statut BIM. Ce n’est plus un contrôle, cela se transforme en démarche commerciale, en démarche de concurrence non régulée, ce qui conduit les mutualités à se partager un marché. Ce n’est pas acceptable et ce contrôle doit être renforcé.

  Monsieur le ministre, nous savons qu’après une période d’énervement face à ces questions – nous l’avons bien compris –, vous avez désormais pris à bras-le-corps la réalité de ce problème. Vous avez annoncé votre intention d’entreprendre un certain nombre de démarches. Je souhaiterais donc connaître aujourd’hui la manière dont vous allez enfin faire en sorte que ce système soit contrôlé efficacement.

  Quelles démarches allez-vous entreprendre à l’égard des mutualités, notamment en ce qui concerne leur déontologie? Ce contrôle devrait-il être effectué par un organisme public indépendant qui ne soit pas soumis à cette logique commerciale des mutualités? Quelles mesures concrètes allez-vous prendre afin que la solidarité bénéficie effectivement à celles et ceux qui en ont le plus besoin?

  Voorzitter:

  Mijnheer de minister, er werden u drie vragen voorgeschoteld. Dat betekent dat u vijf minuten spreektijd hebt om te antwoorden.

  Frank Vandenbroucke:

  Chers collègues, ce qui circule à propos de l’intervention majorée devient de plus en plus absurde. Selon certaines informations, la ministre Simonet aurait déclaré hier que sa mutualité voulait lui accorder l’intervention majorée. Selon mes informations, ce n’est pas ce qui s’est passé. Mme Simonet n’aurait d’ailleurs jamais reçu l’intervention majorée, et à juste titre, car j’aurais été le premier à le dénoncer.

  Que s’est ‑ il donc pass é dans son cas? En 2025, alors qu ’ elle é tait ministre, elle a re ç u une lettre de sa mutualit é l ’ informant que, sur la base des donn é es fiscales disponibles, elle pourrait avoir droit à l ’ intervention major é e et qu ’ elle pouvait contacter sa mutualit é pour examiner la question. La mutualit é pr é cise clairement qu ’ il faut tenir compte de tous ses revenus ainsi que de ceux de toutes les personnes de son ménage et qu’elle devra, si elle le souhaite, remplir une déclaration sur l’honneur concernant l’ensemble de ses revenus.

  Mme Simonet a reçu cette lettre d’invitation sur la base des données fiscales connues pour l’année 2024. À l’époque, elle était avocate et députée. Je ne me prononcerai pas sur ses revenus déclarés en tant qu’avocate – peut ‑ ê tre doit ‑ elle é claircir cela – mais les revenus parlementaires ne sont pas repris dans le flux fiscal classique. L ’ administration fiscale n ’ a donc pas tenu compte, lors de la notification à la mutualit é , de son revenu parlementaire. La mutualit é a envoy é le courrier sur la base des donn é es connues.

  Que les choses soient claires! Mme Simonet n’aurait jamais bénéficié de l’intervention majorée. Si elle ne répond pas à la lettre d’invitation, la mutualité ne lui accorde pas le droit. Et si elle avait répondu malgré tout, la mutualité aurait mené une enquête sur ses revenus et elle aurait dû déclarer son salaire parlementaire ainsi que ses autres revenus dans sa déclaration sur l’honneur. Il n'est donc pas question de démarchage ni d'octroi automatique et non demandé.

  De plus, cette lettre d’invitation n’aurait jamais été envoyée si la mutualité avait pu obtenir des signaux des bases de données disponibles concernant l’ensemble de ses revenus.

  Que faut-il faire, monsieur Bacquelaine, madame Gijbels, madame Bertrand, pour ne plus avoir de cas tels que celui-là? Vous trouvez cela tellement scandaleux qu'on ait proposé le statut BIM à Mme Simonet. C'est simple comme bonjour: acceptez la proposition que j'ai faite au gouvernement!

  J'ai proposé formellement que toutes les bases de données disponibles soient utilisées pour garantir que les personnes qui en ont besoin bénéficient de l'intervention majorée, mais que les personnes qui n'en ont pas besoin n'en bénéficient pas. C'est équitable et solidaire. Il se fait que les trois partis qui se manifestent ici et trouvent cette situation scandaleuse sont les trois partis qui empêchent la solution.

  Il y aura encore beaucoup de "cas Simonet", sauf si vous acceptez ma proposition qui élimine le problème.

  Collega’s, de mutualiteit in kwestie heeft gedaan wat ze moest doen. Ze heeft een brief gestuurd om te melden dat de fiscale gegevens die zij ontvangt, aangeven dat de betrokkene een bijzonder laag inkomen heeft en een beroep kan doen op dat statuut, indien zij dat wenst. Indien mevrouw Simonet niet had gereageerd, was er overigens geen enkel probleem geweest. Indien zij dat statuut had willen verkrijgen, had zij al haar inkomsten moeten aangeven en die waren uiteraard veel te hoog.

  Als we die middeleeuwse rompslomp in de eenentwintigste eeuw willen vermijden, stel ik voor om die fiscale gegevens automatisch en op een vertrouwelijke manier beschikbaar te maken. Dat is wat ik heb voorgesteld, maar u bent daar alle drie absoluut tegen. Hoe hypocriet kunt u zijn, mijnheer Bacquelaine, mevrouw Bertrand en mevrouw Gijbels?

  Alexia Bertrand:

  Mijnheer de minister, uw systeem is gewoon totaal ontspoord, totaal ontploft. Twee van de drie partijen die dat schandalig vinden, zitten in uw meerderheid. Ik hoor hen niet applaudisseren voor een vermogenskadaster.

  Mijnheer de minister, als de ziekenfondsen de tijd hebben om een minister te vragen of zij dat statuut nodig heeft, dan zit er nog vet op de soep. Ik wens u veel succes met de begroting, met deze sfeer in de meerderheid.

  Ja, u gebruikt dit als een instrument om uw vermogenskadaster erdoor te krijgen. De situatie met mevrouw Simonet is echter het beste bewijs dat u geen vermogenskadaster nodig hebt. U kunt op basis van haar inkomen weten dat dit absoluut onrechtvaardig is. Mensen proactief contacteren is gewoon een démarchage . U hebt niet gezegd of u op de hoogte was van die praktijk. Waarom niet? Omdat u niet alleen op de hoogte bent, u moedigt het ook aan. Dit is het resultaat van uw beleid.

  Frieda Gijbels:

  Mijnheer de minister, het is gewoon een feit dat ziekenfondsen zoveel mogelijk middelen uit de sociale zekerheid proberen op te zuigen, om die vervolgens onder hun leden te verdelen. Dat is gewoon een commerciële logica die daar speelt. Dit kan niet, want dit leidt tot belangenvermenging. Dit leidt tot overconsumptie van middelen die we elders keihard nodig hebben.

  Wie denkt sociale voordelen te mogen genieten, moet die ook aanvragen. Die persoon moet dan wel enige transparantie bieden. Dat hoeft niet proactief te gebeuren. Daar hoeven geen ziekenfondsen tussen te zitten. Als ziekenfondsen vandaag ministers contacteren om te bekijken of sociale voordelen nodig zijn, dan zijn we echt verkeerd bezig.

  Daniel Bacquelaine:

  Monsieur le ministre, vous avez préféré passer votre temps de réponse à calomnier et à suspecter votre collègue, dont je n'avais d'ailleurs pas cité le nom et dont je n'avais pas soumis le cas. Je constate cette nervosité et cette façon de faire. Vous n'avez pas plus de déontologie que les mutualités, manifestement. Je le constate. J'ai déposé une proposition de loi qui précise exactement qu'il faut tenir compte, pour l'attribution du statut BIM, de la situation matérielle globale des personnes qui prétendent pouvoir bénéficier de l'intervention majorée. J'ai défendu cette proposition. Actuellement, vous n'avez manifestement entrepris aucune démarche. En tout cas, vous ne nous le dites pas. C'est cela qui est scandaleux: laisser perdurer une situation tout à fait inacceptable et irresponsable de la part des mutualités en matière de contrôle de l'attribution du statut BIM.

• Vraag: De achteruitgang van de industriële economie en het verlies van jobs in Europa ten gunste van China

  Vraag: Het banenverlies door de Chinese economische oorlog

  economie en werk

  De achteruitgang van de industriële economie en het verlies van jobs in Europa ten gunste van China
  Het banenverlies door de Chinese economische oorlog
  De impact van Chinese economische dominantie op Europese industrie en werkgelegenheid summaryExplanation

  Gesteld door

  N-VA Katrijn van Riet
  DéFI François De Smet
  

  Beantwoord door

  MR David Clarinval (Minister van Werk, Economie en Landbouw)
  

  op 28 mei 2026

  Bekijk antwoord

  Samenvatting summaryExplanation

  Katrijn van Riet en François De Smet benadrukken dat Europese industrie (o.a. chemie, staal, technologie) jobs en competitiviteit verliest door hoge energiekosten, overregulering en oneerlijke Chinese concurrentie (massale subsidies, dumpingpraktijken), terwijl de VS en China agressief hun industrie uitbouwen. Minister Clarinval beaamt de crisis—Europa verloor sinds 2000 de helft van zijn industriële meerwaarde—en wijst op federale maatregelen (flexibere arbeidsmarkt, lagere sociale lasten, kernenergie, MAKE 2025-2030) en Europese actie (aanpassing ETS, antidumpinginstrumenten), maar erkent dat energie en deregulering cruciaal zijn. De Smet bekritiseert dat Clarinvals e-commerceplan ontoereikend is voor de industriele dreiging en pleit voor strategische Europese voorkeursbeleid (bv. aanbestedingen) zonder het sociale model te ondermijnen, terwijl Van Riet drong aan op versnelde actie om kennis, innovatie en jobs in Europa te behouden. Clarinval benadrukt dat soevereiniteit en billijke concurrentie essentieel zijn, maar De Smet waarschuwt dat China’s economische agressie even gevaarlijk is als Russische dreigingen en eist een krachtiger EU-antwoord.

  Katrijn van Riet:

  Mijnheer de minister, jobs, jobs, jobs, daar draait het om. Competitiviteit, innovatie, productiviteit, dat is echt dé welvaartstak waarop we met z'n allen zitten. Die tak begint echter meer en meer serieuze barsten te vertonen.

  De fundamentele vraag blijft hoe we ervoor zorgen dat produceren in Europa opnieuw aantrekkelijk wordt? Onze industrie kreunt onder torenhoge energiekosten, zware regelgeving en een gebrek aan competitiviteit. Chemiereuzen zoals BASF, Bosch en Siemens moeten besparen, afdelingen sluiten of jobs schrappen, niet omdat onze kennis verdwenen is, maar omdat produceren in Europa stilaan duurder en moeilijker wordt dan bij onze concurrenten.

  Terwijl we onszelf in Europa vastketenen met steeds meer regels, bouwen vooral landen als China en de Verenigde Staten hun industrie verder uit. Gelukkig groeit eindelijk het besef dat Europa zich moet herpakken. Onze energieafhankelijkheid maakt Europese bedrijven kwetsbaar en jaagt de productiekosten omhoog. Net daarom is het cruciaal dat Europa meer inzet op eigen energieproductie. Onze regering zet de fouten uit het verleden recht. We nemen onze energie opnieuw in eigen handen en zetten in op kerncentrales en hernieuwbare energie.

  Energie alleen zal echter niet volstaan. Europa zal zijn klimaatagenda realistischer moeten maken, moeten dereguleren en zijn interne markt moeten versterken. Gelukkig hebben we met deze premier en deze regering een duidelijke stem in Europa.

  Mijnheer de minister, hoe zorgen we ervoor dat produceren in Europa opnieuw aantrekkelijk wordt? Hoe houden we de jobs hier?

  François De Smet:

  Monsieur le ministre, vous avez sorti un plan e-commerce qu'il faut pouvoir saluer. Taxer les petits colis chinois à trois euros, c'est nécessaire, mais cela ne répond qu'à la partie la plus visible du problème. En effet, la menace chinoise, c'est pas seulement Shein ou Temu, c'est aussi la menace sur nos usines, nos laboratoires, notre acier, notre chimie. En un an, l'industrie technologique de notre pays a perdu 6 700 emplois. L'emploi industriel dans notre pays représente désormais moins de 10 % de l'emploi intérieur. Et encore plus inquiétant, ce recul est plus sensible chez nous que par exemple en Allemagne ou aux Pays-Bas. Agoria parle même d'alerte rouge.

  La raison est connue, la Chine subventionne massivement sa production industrielle, génère des surcapacités qui sont colossales et déverse ses surplus sur nos marchés à des prix que nos entreprises ne peuvent bien entendu pas concurrencer. Ce que vous vous faites, lutter contre les colis non conformes et contre la fraude TVA à l'importation, est utile. Le cadre européen du 1 er juillet va aussi dans le bon sens. Mais cela ne suffit pas à protéger par exemple Umicore, ni essenscia, ni les sous-traitants automobiles en Flandre, en Wallonie et ailleurs.

  Monsieur le ministre, votre plan e-commerce est ciblé sur la distribution. À quand un plan équivalent pour l'industrie manufacturière exposée aux importations chinoises subventionnées? Je pense à l'acier, à la chimie, aux batteries, aux équipements électriques. Votre plan MAKE 2025-2030 contient-il des mesures concrètes pour les secteurs sous pression concurrentielle de la Chine? Enfin, la Belgique va-t-elle défendre au Conseil européen un renforcement des instruments antidumping, une préférence européenne – pourquoi pas? – dans les marchés publics stratégiques et des conditions d'accès aux marchés liés aux investissements productifs en Europe?

  Les petits colis, c'est bien et cela touche tout le monde. Mais cette concurrence avec la Chine est de nature existentielle pour notre économie. Il faut beaucoup mieux et beaucoup plus fort.

  David Clarinval:

  Mijnheer de voorzitter, collega's, wanneer groepen zoals BASF, maar ook andere grootindustriële spelers te maken krijgen met structurele moeilijkheden moeten wij reageren. Dat is de boodschap die wij, de eerste minister en ikzelf, hebben herhaald tijdens de top in Antwerpen.

  Sinds het jaar 2000 heeft Europa bijna de helft van de door zijn industrie gegenereerde meerwaarde zien verdwijnen, wat zijn competitiviteit en economische soevereiniteit verzwakt. De internationale concurrentie is sterk toegenomen, met name met China en de Verenigde Staten, die lagere energiekosten, massale investeringen in technologieën en een bijzonder offensieve industriële strategie combineren.

  Wij stellen ook vast dat bepaalde internationale praktijken, met name de massale industriële overcapaciteit ondersteund door buitenlandse overheidssteun, oneerlijke concurrentie creëren voor onze Europese ondernemingen en inderdaad zelfs tot dumping leiden. Europa mag niet naïef zijn ten aanzien van die realiteit. Wij moeten onze economische belangen gecoördineerd en vastberaden verdedigen en tegelijk een open economie op basis van billijke regels blijven steunen.

  Als federaal minister van Economie verdedig ik een markt met eerlijke concurrentievoorwaarden.

  Dans le même temps, en Europe, nos entreprises doivent faire face à des coûts de l'énergie très élevés et à des contraintes réglementaires importantes, qui pèsent sur leur compétitivité. Les industries énergivores ont bien un avenir en Europe, mais nous devons prendre des mesures pour nous en assurer.

  Au niveau fédéral, la modernisation du marché du travail a été mise en œuvre, avec par exemple l'assouplissement du travail de nuit dans certains secteurs, l'extension des heures supplémentaires ou encore l'annualisation du temps de travail, mais également la diminution des cotisations sociales. Nous avons également lancé MAKE 2025-2030, qui place la relance industrielle au cœur de notre stratégie économique.

  La question énergétique est bien évidemment centrale. La mise en place d'une norme énergétique de plusieurs centaines de millions d'euros décidée par le gouvernement constitue un levier essentiel pour renforcer la compétitivité de notre industrie en diminuant les coûts énergétiques. Par ailleurs, le travail mené par le collègue Bihet sur le nucléaire afin de garantir une production énergétique stable, compétitive et décarbonée est indispensable si nous voulons préserver notre industrie et nos emplois en Europe.

  Au niveau européen également, plusieurs instruments doivent être adaptés, voire gelés, afin d'éviter une désindustrialisation progressive. Je pense notamment, madame la députée, à l'Emissions Trading System (ETS), qui représente, vous avez raison, une perte de compétitivité majeure pour nos industries.

  Madame et monsieur les députés, l'enjeu dépasse aujourd'hui la seule compétitivité économique. Monsieur De Smet, vous avez raison, il s'agit aussi de préserver notre souveraineté industrielle, notre autonomie stratégique et nos emplois car, sans industrie forte, il n'y aura ni autonomie économique ni prospérité durable en Europe.

  Katrijn van Riet:

  Dank u voor uw antwoord, mijnheer de minister.

  Iedereen weet dat wij met ongelijke wapens strijden. China subsidieert massaal zijn industrie. Wij hebben inderdaad al enkele stappen gezet. U hebt ze net opgenoemd. Wij moeten echter doorgaan. Wij moeten nu reageren. Als de trend zich immers doorzet, verliezen wij niet alleen meer strategische onafhankelijkheid, maar ook kennis, innovatie, investeringen in onze economie en vooral ook jobs.

  François De Smet:

  Monsieur le ministre, je vous remercie pour vos réponses, que je rejoins en partie. Comme Européens, nous découvrons que, sur notre défense, sur l'énergie et sur l'industrie, nous sommes ultra-dépendants du reste du monde. Vous avez bien fait de rappeler que l'énergie est évidemment l'une des clés. Je pense aussi qu'on doit sortir d'une phase de sidération. De la même manière qu'on doit s'autonomiser sur notre défense parce qu'il y a des acteurs extérieurs, comme la Russie, qui sont objectivement menaçants, il faut aussi regarder la Chine comme une menace économique, à mon avis, du même niveau. Le seul point sur lequel je ne vous rejoins pas, c'est que vous misez à ce point sur la flexibilisation du travail. Ce qui fait de nous, Européens, un continent fort de consommateurs mais aussi d'acteurs, c'est aussi le fait qu'on a un modèle social précieux. Il y a moyen, j'en suis sûr, de protéger nos emplois et notre industrie, sans brader le contrat social et sans aller vers des normes sociales à la chinoise.