Het incident van 19 juli 2024, veroorzaakt door een foutieve update van de CrowdStrikebeveiligingssoftware, zorgde voor een wereldwijde verstoring die verschillende belangrijke sectoren getroffen heeft. In België heeft de FOD Beleid en Ondersteuning (BOSA) mij laten weten dat ze geen kennis heeft van significante gevolgen voor zijn partners, of het nu gaat om overheidsinstellingen of private spelers. Zo werden de diensten van itsme niet getroffen.
Alleen de telefoondiensten van een externe leverancier waren gedurende drie dagen niet beschikbaar, tot 22 juli. De burgers konden echter nog wel op andere manieren contact opnemen met de overheid, met name via e-mail. Het Centrum voor Cybersecurity België (CCB) heeft het incident op de voet opgevolgd. Hoewel er geen meldingen van federale administraties werden ontvangen, werden er wel meldingen van storingen verzameld van verschillende essentiële sectoren, zoals de transportsector, het bankwezen en de gezondheidszorg, maar ook van organisaties zoals de NMBS, bpost, Telenet en de luchthavens van Charleroi en Zaventem.
Op de dag van het incident heeft het CCB om 9 uur ’s morgens een kritische flashmelding verstuurd waarin het CrowdStrike-incident werd uitgelegd en een manier werd voorgesteld om het te omzeilen.
Het incident werd evenwel snel uitgebuit door cybercriminelen om een phishingcampagne te lanceren en malware te verspreiden. Die aanvallen waren erop gericht gebruik te maken van de door de storing ontstane verwarring om zo gevoelige informatie te stelen via frauduleuze e-mails, waarin werd beweerd dat er oplossingen werden geboden voor updateproblemen. Tot op heden hebben onze administraties evenwel geen indirecte phishingpogingen gemeld.
Op het gebied van preventie neemt de FOD Beleid en Ondersteuning (FOD BOSA) proactieve maatregelen om de impact van dit soort incidenten te beperken. Dat omvat onder andere een strikt versiebeheer, waarbij elke update wordt geanalyseerd en getest voordat die wordt ingezet, en bedrijfscontinuïteitsplannen om een snel herstel te garanderen in geval van een grote storing.
Bovendien zullen federale overheidsdepartementen die niet over een specifiek beveiligingsteam of de nodige diensten beschikken, die kunnen verwerven dankzij het komende SECaaS 2-contract.
Het CCB houdt toezicht op cyberdreigingen door informatie over dreigingen, kwetsbaarheden en aanvallen op de informatie- en communicatiesystemen van de vitale sectoren van België te verzamelen, te analyseren en te verspreiden. Na het CrowdStrike-incident heeft het CCB informatie verzameld en geanalyseerd over getroffen organisaties in België, zowel indirect door het monitoren van OSINT-rapporten (Open Source Intelligence) en berichtgeving in de media als direct door rapporten van organisaties aan het CCB.
Het CCB heeft ook het Cyberfundamentals Framework ontwikkeld om organisaties te helpen hun cyberweerbaarheid te versterken en zich voor te bereiden op toekomstige cyberdreigingen.
Op Europees niveau zullen initiatieven zoals de Cyber Resilience Act (CRA) en de NIS2-richtlijn, die op 18 oktober 2024 in België van kracht is geworden, de cyberveiligheid versterken. Dat regelgevingskader zal minimumbeveiligingseisen opleggen voor digitale producten en diensten, inclusief die welke de publieke en private sector gebruiken.
De NIS2-richtlijn in het bijzonder vereist van alle entiteiten die onder de richtlijn vallen, een strikt beheer van cyberrisico's en een snelle rapportage van incidenten evenals een betere beheersing van de risico's in de toeleveringsketen.
De Belgische initiatieven in combinatie met de aankomende Europese regelgeving moeten helpen om dergelijke incidenten in de toekomst beter te voorkomen en de gevolgen ervan te beperken.