Collega De Vreese, de luchtvaartpolitie van Brussel Nationaal wordt tijdens de zomermaanden traditioneel versterkt door collega's van andere LPA-eenheden, net vanwege het vluchtverkeer. Dat was in de zomer van 2024 niet anders. De eenheid van de directie van de beveiliging is eveneens aanwezig op onze nationale luchthaven en kan de luchtvaartpolitie eveneens versterken in de beveiliging van de site en de uitvoering van de activiteiten.
Sinds vorig jaar – dit is een van de creatieve oplossingen – zijn er Franstalige personeelsleden afgedeeld naar LPA-BruNat. Het gaat om politiemedewerkers die net afgestudeerd zijn aan een politieschool en die nog geen vaste betrekking hebben. Normaliter is er een koppeling tussen de aspiranten en de diensten, maar hier gaat het om mensen die in de reserve zitten en nog geen vaste betrekking hebben. Zij blijven tewerkgesteld in Brussel Nationaal zolang ze geen mobiliteit maken, net om zoveel mogelijk mensen in Brussel aanwezig te hebben. Het gaat momenteel over 32 personeelsleden. Zij hebben de opleiding grenscontroleur afgerond en kunnen hun collega's aan de grens helpen en versterken. Die versterkingen worden door iedereen zeer geapprecieerd.
De personeelsformatie van LPA-BruNat bedraagt 533 personeelsleden. Op 1 december 2022 waren er 399 personeelsleden tewerkgesteld bij LPA-BruNat. Op 1 september van dit jaar bedroeg de werkelijke capaciteit 414 personeelsleden. Het gaat dus in de goede richting, traag maar gestaag.
Dan kom ik aan uw vraag over de mogelijke inzet van private bewakingsagenten voor de grenscontroles. Ik verwijs naar het feit dat het begrip grenswachter in de Schengengrenscode een wettelijke definiëring heeft gekregen in artikel 2, 14. Het gaat om een overheidsbeambte die overeenkomstig het nationaal recht werkzaam is bij een grensdoorlaatpost, langs de grens of in de onmiddellijke nabijheid, en die overeenkomstig deze verordening in het nationaal recht het grenstoezicht heeft.
In artikel 21 van de wet op het politieambt worden de politiediensten belast met het toezicht op de naleving van de wettelijke bepalingen met betrekking tot de toegang tot het grondgebied, het verblijf, de vestiging en de verwijdering van vreemdelingen in het algemeen. Ze oefenen die bevoegdheid uit naast de Dienst Vreemdelingenzaken. Ze zijn dus in het kader van de vreemdelingenreglementering aangeduid als aangestelde van de minister van Binnenlandse Zaken om die taken uit te voeren.
Artikel 16 ter van de wet op het politieambt stelt in het bijzonder dat de federale politie belast is met de uitoefening van de opdrachten inzake politie der luchtwegen. Wettelijk gezien behoren binnen de politiediensten de grenscontroles op de luchthavens tot de opdrachten van de federale politie. Dat is het wetgevend kader vandaag. Als we daaraan in de toekomst, onder meer op basis van de overwegingen van de staten-generaal, aanpassingen willen doen, zullen we dat met elkaar moeten bespreken.
Dat betekent dat het huidig wettelijk kader niet toelaat om private veiligheidsdiensten met opdrachten van grenscontrole te belasten. Er zijn uiteraard mensen van private veiligheidsdiensten in de luchthaven aanwezig, maar niet voor de uitvoering van die grenscontroles.
De lange wachtrijen zijn soms ook toe te schrijven aan technische problemen. De luchthavenuitbater heeft de verantwoordelijkheid om de controles bij de toegangspoorten te doen uitvoeren. In het verleden zijn er weleens problemen gerezen bij het scannen van identiteitskaarten en paspoorten. We hebben ter zake echter regelmatig samengezeten met de luchthavenuitbater om daarvoor een oplossing te zoeken. Hij heeft in het buitenland naar technische ondersteuning voor onderhoud gezocht om ervoor te zorgen dat zulke technische problemen geen wachtrijen tot gevolg hebben.
Dat alles moet ook in het licht geplaatst worden van de toekomstige implementatie van het EES, het Entry/Exit System, dat voor extra infrastructuur zorgde voor 13 Belgische grensposten. Dat was een hele operatie. Voor de luchthaven Brussel-Nationaal betekende dat nieuwe manuele controleboxen voor de grenscontroleurs, nieuwe automatische controleboxen en nieuwe e-gates. Op Brussel-Nationaal zijn er 33 nieuwe geplaatst, op verschillende locaties.
De luchthavenuitbater BAC heeft er ook voor gekozen om kiosken te plaatsen waarmee passagiers hun gegevens zelf kunnen invullen in het systeem, voor de controle van de politieambtenaren, om alles vlotter te doen verlopen. Op die manier hoopt BAC de passenger flow optimaal te beheren.
Ik wil ook onderstrepen dat lange wachtrijen soms te wijten zijn aan vertragingen van de vluchten. Normaal plant men op basis van het vluchtschema de aanwezige medewerkers in. Als er vertragingen zijn die allemaal samenkomen, dan leidt dit natuurlijk tot wachtrijen. Dat zorgt voor de beelden die we dan op de sociale media zien circuleren, beelden van vertragingen voor grote groepen buitenlandse passagiers omdat de flow vertraging heeft opgelopen.
Het is overigens nog niet duidelijk wanneer het EES-systeem volledig in werking zal treden. De beslissing daartoe wordt niet alleen door België genomen. Zij wordt Europees genomen.
Wat de Frontexmedewerkers betreft, waarover u ook een vraag had, heeft de Raad van State op 17 juni advies uitgebracht over het ontwerp van koninklijk besluit ter uitvoering van de Frontexwet inzake de bevoegdheden op het nationaal grondgebied van de leden van de Europese grens- en kustwacht. Dat koninklijk besluit bepaalt het actieterrein waarbinnen de leden van Frontex mogen worden ingezet. Het is dus niet enkel de wet die de wettelijke basis vormt, ook dit koninklijk besluit is nodig. Die systematiek hebben we met elkaar afgesproken om precies te bepalen op welke locaties Frontexmedewerkers ingezet kunnen worden en waar zij hun bevoegdheden mogen uitoefenen.
Het zal aan de volgende regeringen zijn om dat koninklijk besluit goed te keuren, zodat de leden van Frontex ook op basis van de Frontexwet, die wel al goedgekeurd is maar nog niet helemaal aangewend kan worden, ook op andere plaatsen kunnen worden ingezet en hun bevoegdheden uitoefenen.